AYM (Anayasa Mahkemesi)

İdarenin hizmet kusuru iddiaları titizlikle incelenmelidir. Dava açma süresi zararın öğrenilmesinden başlatılmalıdır. Katı süre yorumu mahkemeye erişim hakkını zedeler. Yaşam hakkı bağlamında özenli yargılama yapılması zorunludur.

Mahpusların bilgiye erişim hakkı keyfî kısıtlanamaz. Tehlikelilik hâli somut ve bireysel gerekçelerle kanıtlanmalıdır. Kategorik yasaklar ifade özgürlüğüne orantısız müdahaledir. Süregelen ihlallere karşı itiraz süresi kısıtlanamaz.

Dava sırasında kanun değişmesi mağduriyet yaratmamalıdır. Alacağın tahsili kanuni düzenlemeyle engellenemez. Mülkiyet hakkı etkili başvuruyla korunmalıdır. Hukuki mekanizmaları işletme imkânı ortadan kaldırılamaz.

İdarenin mutlak bir saldırı önleme yükümlülüğü bulunmaz. Hizmet kusuru yokluğunda sosyal risk ilkesi uygulanabilir. Makul güvenlik tedbirleri idari sorumluluğu ortadan kaldırır. Etkili soruşturma olayın nesnel şekilde incelenmesini gerektirir.

Esaslı iddialar kararlarda mutlaka karşılanmalıdır. Kanun yolu mercileri yeni iddiaları gerekçelendirmelidir. Ceza yargılaması olguları idari kararlarda tartışılmalıdır. Eksik inceleme gerekçeli karar hakkını ihlal eder.

Sanığın aleyhine olan tanıkları sorgulama hakkı esastır. Belirleyici tanık beyanı huzurda tartışılmadan hükme esas alınamaz. Yazılı tanık ifadesinin okunması doğrudan dinleme yerine geçmez. Sorgulanmayan tanık beyanı için telafi edici güvenceler sağlanmalıdır.

Mahkûmiyette belirleyici iddialar gerekçeli kararda karşılanmalıdır. Mutat bankacılık işlemleri tek başına suç sayılamaz. Örgütle irtibatlı kurumlarda çalışma tek başına delil olamaz. Esaslı savunmaların karşılanmaması gerekçeli karar hakkını ihlal eder.

HAGB kurumu kanun yolu denetiminden yoksundur. HAGB'nin şeklî denetimi adil yargılanmayı zedeler. Kanun yolu itirazlarında esaslı inceleme yapılmalıdır. Savunma hakkını kısıtlayan usuller hak ihlalidir.

Tazminatların enflasyon karşısında değer kaybetmesi engellenmelidir. Gecikmiş ödemelerde mülkiyetin gerçek değeri korunmalıdır. Değer kaybı bireye aşırı ve olağan dışı külfet yükler. Mülkiyet hakkı güvencesi gerçek bedelin ödenmesini gerektirir.

Yargıtay tebliğnamesinin taraflara tebliğ edilmesi zorunludur. Tebliğname eksikliği silahların eşitliği ilkesini zedeler. Sanığa iddia ve itirazlarını sunma imkanı verilmelidir. Çelişmeli yargılama adil yargılanmanın temel şartıdır.