AİHM (Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi)

İdarenin zımni rızası mülkiyet hakkı doğurabilir. Mülkiyet hakkı güvenceleri keyfiliğe karşı korumalıdır. Özel kanunlar temel usul güvencelerini ortadan kaldıramaz. Uzun süreli fiili zilyetlik mülkiyet kapsamında korunur.

Tarafsızlık ilkesi, yargılamanın her aşamasında sağlanmalıdır. Aynı uyuşmazlığı inceleyen hâkim, temyiz merciinde bulunamaz. Mahkeme heyetinin tarafsızlığından şüphe duyulması ihlal nedenidir. Sanığa, hâkimin reddini talep etme imkânı verilmelidir.

Tutukluların duruşmaya katılım talepleri özenle incelenmelidir. Cezaevi idaresinin duruşmada hazır bulunması eşitsizlik yaratabilir. Mahkemeye gönderilen mahpus mektupları idarece denetlenemez. Mevzuattaki boşluklar adil yargılanmayı engellemeye gerekçe yapılamaz.

Yaşam hakkı kapsamında etkili soruşturma yükümlülüğü esastır. Sağlık hizmetlerinde kusur yargısal denetime tabi olmalıdır. Bilirkişi raporları mahkemelerce titizlikle ve dikkatle incelenmelidir. Tıbbi ihmal davaları makul sürede hızla sonuçlandırılmalıdır.

Gıyapta yargılanan sanık savunma hakkından feragat edebilir. Temyiz duruşmasına katılmamak savunma hakkından zımni feragattir. Mahkemede dinlenmeyen tanığın beyanı tek delil olmamalıdır. Tanığın bulunamaması durumunda önceki ifadeleri delil sayılabilir.

Mülkiyet hakkına müdahale öngörülebilir kanuna dayanmalıdır. Devletin tutarsız eylemleri iyi yönetişim ilkesini ihlal eder. Hukuki belirlilik mülkiyetin korunmasının temel şartıdır. Hatalı kanun yorumu mülkiyet hakkını ihlal edebilir.

Aile içi şiddet iddiaları derhal incelenmelidir. Kadına yönelik şiddet davalarında özel özen gösterilmelidir. Mahkemeler toplumsal cinsiyet temelli yaklaşımla değerlendirme yapmalıdır. Şiddet eylemleri bütünüyle ve bağlamıyla birlikte incelenmelidir.

Akıl hastalarının tutulması yasal güvencelere dayanmalıdır. Fiili özgürlükten yoksun bırakma mahkemece denetlenebilmelidir. Kısıtlıların hukuki yollara erişim hakkı engellenemez. Hukuka aykırı tutulmaya karşı tazminat ödenmelidir.

Devlet, gözaltındakilerin yaşam hakkını mutlak şekilde korumakla yükümlüdür. Güç kullanımı talimatları açık, net ve öngörülebilir olmalıdır. Riskli müdahalelerde personele yeterli ve güncel eğitim verilmelidir. Ölümle sonuçlanan vakalarda devlet makul ve tatmin edici açıklama yapmalıdır.

İfade özgürlüğü binaların kapanış saatlerini ihlal edemez. Kamu düzeni amacıyla polisin tahliye emri yasaldır. Barışçıl protesto hakkı sınırsız mekan kullanımını içermez. Bina kapanışından sonraki protesto müdahalesi ölçülüdür.