Anasayfa/ Konular/ İnsan Hakları/ Adil Yargılanma Hakkı

Adil Yargılanma Hakkı

Hukuk devletinin varlık sebebi olan adil yargılanma hakkı; bağımsız, tarafsız ve makul sürede karar veren bir yargı mekanizmasının en temel güvencesidir. Gerek ceza gerekse hukuk davalarında usule ilişkin usulsüzlükler, savunma hakkının kısıtlanması veya gerekçesiz kararlar, sürecin AYM ve AİHM nezdinde ihlal kararıyla sonuçlanmasına zemin hazırlayan kritik hukuki noksanlıklardır.
Karar Bülteni Oluşturma: 12.06.2024 · Güncelleme: 17.09.2025

AYM Şeyda Kara Bn. 2021/59514

add
  • Mahkemeler uyuşmazlığın esasını mutlaka karara bağlamalıdır.
  • Tazminat yasağı öngören yasa kuralı iptal edilmiştir.
  • Davanın esastan incelenmemesi karar hakkını ihlal eder.
  • Bireylerin hak arama hürriyeti işlevsiz hâle getirilemez.
Karar Bülteni Oluşturma: 12.06.2025 · Güncelleme: 06.01.2026

AYM Aydın Genç Bn. 2023/15565

add
  • Kesinleşmiş mahkûmiyet olmadan kişi suçlu sayılamaz.
  • İdare, mahkeme kararını aşan suçlamada bulunamaz.
  • Masumiyet karinesi, idari işlemlerde de gözetilmelidir.
  • Suçluluğu kanıtlanmamış kişiden ayrılma beyanı istenemez.
Karar Bülteni Oluşturma: 12.06.2025 · Güncelleme: 04.01.2026

AYM Aziz Sevin Bn. 2021/41453

add
  • Mahkeme kararları yeterli ve ilgili gerekçe içermelidir.
  • Esaslı iddia ve itirazların cevapsız bırakılması hukuka aykırıdır.
  • İdarenin hizmet kusuru iddiaları mahkemelerce tartışılmalıdır.
  • Kanun yolu mercileri de itirazları titizlikle değerlendirmelidir.
Karar Bülteni Oluşturma: 12.06.2025 · Güncelleme: 27.03.2026

AYM Mustafa Marul Bn. 2021/42753

add
  • Mahkemeye erişim hakkına müdahale kanuni olmalıdır.
  • Maddi olgularla çelişen yargı kararları ihlaldir.
  • Hatalı usul kararları mahkemeye erişimi engellememelidir.
  • Temel haklara müdahale yasama işlemine dayanmalıdır.
Karar Bülteni Oluşturma: 12.06.2025 · Yayınlanma: 12.06.2025

AYM Nazan Albayrak Bn. 2021/29399

add
  • Vakıf üniversitesi öğretim elemanları idari yargıya tabidir.
  • Görevsizlik kararı verilmesi mahkemeye erişim hakkını ihlal etmez.
  • Usul ekonomisi yargı yolu kısıtlamaları için meşru amaçtır.
Karar Bülteni Oluşturma: 12.06.2025 · Güncelleme: 04.10.2025

AYM 2021/54737 Bn.

add
  • Dava açma süresinin yorumu erişimi engellememelidir.
  • Sözleşme türünün tespiti süre başlangıcında kritiktir.
  • Esaslı itirazların mahkemelerce incelenmemesi ihlaldir.
  • Şekli ve katı yorumlar mahkemeye erişimi sınırlar.
Karar Bülteni Oluşturma: 12.06.2025 · Güncelleme: 16.01.2026

AYM Orhan Orhan Bn. 2021/39795

add
  • Adli yardım taleplerinde matbu gerekçelerle ret kararı verilemez.
  • Yargılama giderleri mahkemeye erişim hakkını imkânsız kılmamalıdır.
  • Ekonomik yoksulluk belgelerle ispatlandığında adli yardım sağlanmalıdır.
  • Aşırı harç yükü mahkemeye erişim hakkına ölçüsüz müdahaledir.
Karar Bülteni Oluşturma: 13.03.2025 · Güncelleme: 17.10.2025

AYM Eylem Güven Bn. 2021/45369

add
  • Boşanma davasının makul sürede bitirilmesi anayasal yükümlülüktür.
  • Uzayan boşanma davaları evlenme hakkını doğrudan ihlal edebilir.
  • Makul süreyi aşan yargılamalar özel hayata orantısız külfet yükler.
  • Bireyin yeni bir aile kurma iradesi devlet tarafından korunmalıdır.
Karar Bülteni Oluşturma: 13.03.2025 · Güncelleme: 06.04.2026

AYM İsrael Ojalvo Bn. 2020/33612

add
  • Tazminatın enflasyon karşısında erimesi mülkiyet hakkını ihlal eder.
  • Makul süre şikayetlerinde Tazminat Komisyonuna başvuru zorunludur.
  • Değer kaybı başvurucuya olağan dışı külfet yükler.
  • Giderim için yeniden yargılama yapılması yeterli yoldur.
Karar Bülteni Oluşturma: 13.03.2025 · Güncelleme: 30.03.2025

AYM Muzaffer Coşkun Ve Diğerleri Bn. 2020/8869

add
  • Yargısal kararlarda tutarlılık ve öngörülebilirlik esastır.
  • Çelişkili içtihatlar hukuk devleti ilkesini ciddi şekilde zedeler.
  • Mahkemeler aynı olaylarda farklı karar veriyorsa bunu gerekçelendirmelidir.
  • Sonuca etkili temel iddiaların kararda karşılanması zorunludur.