Mobbing

Evet, bir işyerinde işçi olarak çalışan kişiye mobbing uygulandığı gerekçesiyle açılan dava sonucunda ödenen tazminatın, asıl sorumlulardan geri istenmesi hukuken mümkündür. Bahsettiğiniz duruma benzer bir uyuşmazlıkta, üniversitede işçi olarak çalışan bir kişinin açtığı iş davası sonucunda üniversitenin ödemek zorunda kaldığı mobbing tazminatı, üniversite tarafından atama tasarrufu ile çalışan ve fiilen mobbing uygulayan kişilere yöneltilmiştir.

Üniversitenin ödemek zorunda kaldığı tazminatı amirlerinizden geri almak için açtığı bu dava, kurumun ödediği meblağın atama tasarrufu ile çalışan ve zarara neden olan asıl kişilerden tahsil edilmesini amaçlayan bir rücu sürecidir. Sizin durumunuzdaki gibi, işçi sıfatıyla çalışan bir kişinin maruz kaldığı psikolojik taciz nedeniyle doğrudan İş Mahkemesinde açtığı ve kazandığı tazminat davası, rücu davalarının temel dayanağını oluşturur.

İş yerinde yaşadığınız bu olumsuz durumların hukuken mobbing olarak kabul edilebilmesi için söz konusu eylemlerin belirli bir süre boyunca sistematik olarak devam etmesi ve sizi yıldırmayı amaçlaması gerekmektedir. Yüksek mahkeme kararlarına göre, anlık veya tek seferlik tartışmalar bu kapsamda değerlendirilmez; eylemlerin sürekli tekrarlanan bir süreç oluşturması şarttır.

İşyerinde karşılaştığınız psikolojik taciz ve ödenmeyen fazla çalışma ücretleriniz için açtığınız davada yerel mahkeme bozma kararına uyarak yeni bir karar verdiğinde, dosyanız artık doğrudan ilgili Yargıtay özel dairesine gönderilecektir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, mahkemenin direnme kararından vazgeçip bozma ilamına uygun şekilde yepyeni bir hüküm kurması durumunda dosya üzerinde yapacağı herhangi bir işlemin kalmadığını kabul etmektedir.

Hayır, mahkemenin bozma kararına uyarak verdiği yeni karar Yargıtay Hukuk Genel Kurulu tarafından değil, davanızla ilgilenen Yargıtay özel dairesi tarafından incelenmektedir. Sizin açtığınız fazla çalışma ücret alacağı ve işyerinde psikolojik taciz nedenine dayalı manevi tazminat davanızda, yerel mahkeme ilk kararında direnmiş ancak sonrasında bu karar Hukuk Genel Kurulu tarafından bozulmuştur.

Eski işvereninizin size psikolojik baskı uyguladığı ve yeni işinizden olmanıza yol açtığı iddiasıyla manevi tazminat kazanabilmeniz için bu iddialarınızı somut delillerle mahkemede ispatlamanız şarttır. İş sözleşmenizi sonlandırırken işvereninize yasal haklarınızı alamadığınızı veya baskı gördüğünüzü bildiren bir ihtarname çekmemiş veya ayrılış nedeninizi yazılı olarak kişisel ve ailevi sebeplere bağlamışsanız, sonradan açacağınız bir davada işverenin haksız ve manevi baskılarını kanıtlamanız çok zorlaşacaktır.

İş yerinizde yöneticinizle yaşadığınız problemler ve iş şartlarınızda aleyhinize meydana gelen değişiklikler, mahkeme tarafından sürekli ve sistematik bir baskı olarak görülmeyip mobbing olarak kabul edilmese dahi size tazminat hakkı kazandırabilir. Yargıtay kararına göre, iş yerinde amirinizle yaşadığınız sıkıntılar ve iş koşullarındaki olumsuzluklar mobbing boyutuna ulaşmamış olsa bile bu durum işçi açısından bir haklı nedenle fesih sebebi oluşturmaktadır.

Yöneticinizle yaşadığınız sorunlar, iş dağılımındaki adaletsizlikler ve size yönelik olumsuz tavırlar doğrudan manevi tazminat almanızı garanti etmemektedir çünkü bu eylemlerin hukuken mobbing sayılabilmesi için belirli şartların oluşması aranır. Yargıtay kararlarına göre, iş yerinde yöneticinizle yaşadığınız problemler veya iş şartlarındaki aleyhinize olan değişiklikler her zaman sürekli ve sistematik bir baskı anlamına gelmemektedir.

Mahkemeler, işyerinde psikolojik tacizin varlığını kabul edebilmek için işveren veya diğer çalışanlar tarafından sistemli, kasıtlı ve sürekli olarak uygulanan dışlayıcı, aşağılayıcı ya da bezdirici davranışların kesin delillerle ispatlanmasını aramaktadır. Yaşadığınız olayda mahkeme, size karşı bu tür kasıtlı ve sürekli bir psikolojik taciz uygulandığını gösteren yeterli bir delil bulunmadığına kanaat getirmiştir.

İşyerinde yöneticileriniz tarafından sürekli ve sistematik bir biçimde maruz kaldığınız psikolojik baskılar nedeniyle iş sözleşmenizi feshetmeniz halinde kıdem tazminatınızı alabilirsiniz. Yargıtay kararlarında belirtildiği üzere, çalışanlara üstleri tarafından sistematik biçimde uygulanan her tür kötü muamele, tehdit, aşağılama ve küçük düşürücü davranışlar psikolojik taciz olarak kabul edilmektedir.