Bireysel Başvuru
Bireysel Başvuru — 2022 KARAR BÜLTENİ listelendi.
Temel hak ve özgürlükleri kamu gücü tarafından ihlal edilen bireylerin, iç hukuk yollarını tükettikten sonra başvurdukları en etkili ve son anayasal denetim mekanizmasıdır. Anayasa Mahkemesi'ne (AYM) yapılacak bireysel başvurularda, kabul edilebilirlik kriterlerinin aşılması ve ihlalin anayasal normlara dayandırılarak ispatı, üst düzey bir hukuki teknik ve titizlik gerektirir.
Hâkimin eski avukatının davada taraf vekili olması. Mesleki ilişkinin bitmesi tarafsızlık şüphesini ortadan kaldırır. Küçük yargı çevrelerinde katı ret kuralları esnetilebilir. Çocuğun üstün yararı aile bağlarının korunmasını gerektirir.
İçtihat farklılıkları tek başına ihlal yaratmaz. Yüksek mahkemeler içtihat aykırılıklarını gidermelidir. Makul sürede giderilen çelişkiler adil yargılanmayı zedelemez. Çelişkili içtihatlar meşru mülkiyet beklentisi oluşturmaz.
Yargı yetkisi için fiili kontrol şarttır. Sınır ötesi operasyonlarda devletin sorumluluğu istisnaidir. Adil yargılanma hakkı delil değerlendirme usullerini kapsar. Görüntülü bağlantı ile ifade alınması hukuka uygundur.
Yargılamanın yenilenmesi talepleri gerekçeli kararla reddedilmelidir. AİHM ihlal kararları şekli olarak incelenip geçiştirilemez. Yeniden yargılama talepleri makul sürede karara bağlanmalıdır. Basmakalıp gerekçeler adil yargılanma hakkını ihlal eder.
Beraati bozan istinaf tanıkları doğrudan dinlemelidir. Uzman beyanlarının yeniden değerlendirilmesi yüz yüzelik gerektirir. Yazılı tutanaklar üzerinden aleyhe yorum hakkaniyeti zedeler. Belirleyici sözlü deliller mahkemece bizzat incelenmelidir.
Hapishanede mektupların denetlenmesi kanuni dayanağa sahip olmalıdır. Avukatla yazışmaların gizliliği istisna kapsamında korunmalıdır. Güvenlik ve düzen amacıyla mektup denetimi meşrudur. Hapis cezasının doğası gereği haberleşme kısıtlanabilir.
Adil yargılanma hakkı tüm süreçlerde güvence altındadır. Suçlama içeren idari kararlar yargı denetimine tabidir. Cinsel saldırılarda rıza kavramı titizlikle değerlendirilmelidir. Yargısal süreçlerde cinsiyetçi kalıp yargılardan kaçınılmalıdır.
Devletlerin sağlık kaynaklarının tahsisinde takdir marjı geniştir. Pahalı ilaçların karşılanmamasında kamu yararı gözetilebilir. İlacın bireysel faydası bilimsel kanıt zorunluluğunu ortadan kaldırmaz. Özel hayat hakkı her tıbbi talebi kapsamaz.
Tıbbi ihmal iddialarında devletin pozitif yükümlülüğü esastır. Etkili soruşturma makul sürede tamamlanmayı gerektirir. Yargısal gecikmeler yaşam hakkının usul boyutunu ihlal eder. Doktorların tıbbi değerlendirmelerine mahkemece müdahale edilemez.
Mülkiyet hakkı kamu yararı amacıyla sınırlandırılabilir. Ticari plaka sahiplerinin mevzuatı takip etme yükümlülüğü vardır. Atıl bırakılan ticari plakaların iptali ölçülü bulunmuştur. Yatırımcıların kendi ihmalleri mülkiyet hakkı ihlali oluşturmaz.