Bezdiri (Psikolojik Terör)

Yöneticinizin size yetenek ve becerilerinize uygun olmayan, gereksiz, anlamsız veya tamamen itibar düşürücü nitelikte yeni işler vererek iş yükünüzü kasıtlı olarak artırması tipik bir yıldırma politikası olarak kabul edilmektedir. Aynı şekilde uzmanlık alanınız olan konulardan sizi uzaklaştırması ve kısa süreliğine sürekli farklı departmanlara sürerek hata yapmanıza zemin hazırlaması da hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir eylem sınıfındadır.

İş yerinde yalnızca belirli bir çalışanın giriş çıkış saatlerinin, molalarda geçirdiği sürenin ve iletişim faaliyetlerinin olağanın dışında, titizlikle ve kasıtlı olarak gözetlenmesi, sistematik baskı unsuru olarak hukuki bir inceleme sürecine konu edilebilir. Bu tarz aşırı kontrolcü davranışlar, kişinin sürekli hata yapma endişesi taşımasına, işine konsantre olamamasına ve dolayısıyla iş performansının hızlıca düşmesine yol açmayı hedefler.

Yaşadığınız fiziksel ve psikolojik rahatsızlıklar, maruz kaldığınız psikolojik şiddetin doğrudan bir neticesi olan duygusal tükenme sendromuna işaret etmekte olup, iddialarınızı desteklemek üzere ispat sürecinde değerlendirilebilecek önemli birer emaredir. Kişinin iş ortamındaki yoğun stres ve sürekli baskı altında kalması sonucunda enerjisinin tükenmesi, kronik yorgunluk, uyku düzensizlikleri ve psikosomatik sindirim şikayetleri yaşaması literatürde tükenmişliğin en belirgin dışa vurumları olarak kabul edilmektedir.

Uzmanlık alanınızın tamamen dışında kalan niteliksiz işlerin size verilmesi veya tam tersine, gerçekleştirilmesi fiilen imkansız hedefler ve süreler konularak başarısızlığa itilmeniz, performansı manipüle etmeye yönelik açık bir bezdiri yöntemidir. Leymann tarafından ortaya konulan manipülasyon kategorilerinde de belirtildiği üzere, mağdura anlamsız, küçük düşürücü, kapasitesinin çok altında veya çok üstünde görevler vermek suretiyle onun iş yaşamındaki özgüvenini ve onurunu kırmak sıklıkla başvurulan bir yoldur.

Karşılaştığınız sistematik baskılar nedeniyle iş performansınızın düşmesi ve işten ayrılma noktasına gelmeniz, hukuk uygulamasında haklı fesih imkanını gündeme getirebilecek oldukça önemli bir durumdur. Çalışmalar, iş yerinde uygulanan psikolojik şiddetin öğretmenlerin çalışma motivasyonunu ciddi şekilde düşürdüğünü, işe gelme veya teneffüse çıkma isteklerini dahi yok ettiğini göstermektedir.

Başhekim ve uzman hekimler tarafından uygulanan sözlü ve duygusal istismar veya sürekli eleştiri gibi eylemler nedeniyle istifa aşamasına gelmeniz, çalışma koşullarınızın çekilmez kılındığına işaret eden ve hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir eylem bütünlüğünü yansıtmaktadır. Araştırma verileri, dikey veya yatay hiyerarşi içinde yöneticilerin uyguladığı bu tarz bezdiri politikalarının hekimlerde işten ayrılma ve mesleği bırakma düşüncesini doğrudan artırdığını göstermektedir.

Kendi rızanız dışında, sürekli olarak işten çıkarılma tehdidiyle karşı karşıya kalmanız ve istifaya zorlanmanız, mobbingin temel amaçlarından biri olan kişiyi iş ortamından dışlama eyleminin tipik bir yansımasıdır,,. Bu şekilde yaratılan düşmanca ortam ve çalışanı sindirme politikası, iş etiğine aykırı olduğu gibi hukuken de iş güvencesi kurallarının ve eşit davranma borcu ihlalinin bir göstergesi olabilir,.

İşyerinde karşılaştığınız olumsuz davranışların hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir mobbing eylemi sayılabilmesi için bu tutumların sistematik bir şekilde ve uzun bir zamana yayılarak tekrarlanması gerekmektedir. Literatürde psikolojik şiddet veya bezdiri olarak da tanımlanan bu durumun sıradan bir insani çatışmadan ayrılabilmesi için eylemlerin en az altı ay süreyle ve haftada en az bir kere tekrarlanıyor olması gerektiği yönünde araştırmacıların genel bir mutabakatı bulunmaktadır.

İşyerinde sürekli bağırılma ve azarlanma gibi eylemler sonucu ruhsal sağlığınızın bozulması durumunda, işverenin gözetme borcuna aykırı davranmasından dolayı yargı yoluna başvurarak maddi ve manevi tazminat talep etmeniz mümkündür. Sürekli olarak bağırılma ve azarlanma gibi eylemlere sistematik biçimde maruz kalmanız, ruhsal sağlığınızı doğrudan tehdit eden tipik bir bezdiri halidir.

İş ortamında dedikodu çıkarılması, size anlamsız veya yerine getirilmesi imkânsız görevler verilmesi ve kişisel itibarınızı zedeleyecek şekilde alay edilmesi mobbing davranışları kapsamında sayılabilecek önemli emarelerdir. Psikolojik şiddet süreci genellikle doğrudan açık bir fiziksel saldırıdan ziyade, üstü kapalı ve sözsüz iletişim yollarıyla, imalı bakışlar veya kötü niyetli eleştiriler şeklinde de kendini gösterebilmektedir.