Bezdiri (Psikolojik Terör)

Okul yöneticilerinin ders programlarını kasıtlı olarak ve sürekli bir şekilde aleyhinize düzenlemesi, örgütsel adalet ilkelerine aykırı bir tutum olup mobbing (bezdiri) iddiasına esas oluşturabilecek önemli bir emaredir. Yöneticilerin, öğretmenlerin çalışma saatlerini belirleyen haftalık ders çizelgelerini adil ve eşit dağıtması gerekmektedir.

İş yerinde sürekli hale gelen, sistematik psikolojik baskı ve yıldırma eylemleri hukuken mobbing olarak tanımlanır ve çalışan sağlığını doğrudan tehdit eden bir ihlaldir. Yapılan araştırmalar, sera çalışanlarının büyük bir kısmının bezdiri kavramını tam olarak bilmemesine rağmen, çalışma ortamlarında yüksek düzeyde strese ve baskıya maruz kaldıklarını göstermektedir.

İş yerinde kıdemlileriniz veya yöneticileriniz tarafından size yönelik gerçekleştirilen ve sürekli tekrar eden kötü muamele, zorbalık veya taciz eylemleri, mobbing (bezdiri) kapsamında değerlendirilebilecek önemli birer emaredir. Tıpta uzmanlık eğitimi kendi içerisinde hiyerarşik bir düzene sahip olsa da, bu düzen kapsamında gerçekleştirilen sistematik psikolojik şiddet ve yıldırma eylemleri hukuka uygun kabul edilemez.

Nöbet görevinin, öğretmeni zorlamak veya cezalandırmak maksadıyla kasıtlı olarak en yoğun ders gününe yazılması, yöneticinin yetkisini aşarak uyguladığı bir bezdiri eylemi olarak ele alınabilir. Okullardaki nöbet görevlerinin, idarenin keyfiyetine göre değil, öğretmenlerin dersinin en az olduğu güne ve objektif kriterlere göre adaletli bir şekilde dağıtılması esastır.

İş yerinizde yöneticiniz veya çalışma arkadaşlarınız tarafından sürekli ve sistemli bir biçimde sözlü baskıya, dışlanmaya ve yıldırma eylemlerine maruz kalmanız, doğrudan psikolojik taciz kapsamında hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir eylemdir. Literatürde bezdiri olarak da adlandırılan bu durum, kişinin iş yerinde huzurunu bozmak, onu değersizleştirmek ve nihayetinde işten ayrılmaya zorlamak amacıyla kasıtlı olarak yapılır.

Yönetimin fiili imkânsızlıkları ve bölgedeki aşırı vaka yoğunluğunu görmezden gelerek, işin bitirilmesinin mümkün olmayacağı süreler belirlemesi ve gecikmelerden dolayı kasıt olmaksızın çalışanlara ceza kesmesi sistematik bezdiri olarak nitelendirilebilecek bir durumdur,,. Bir çalışana kapasitesinin ve mevcut koşulların üzerinde hedefler koyup sürekli başarısızmış gibi hissettirmek ve faturayı şahıslara kesmek, çalışanın dengesini bozmaya yönelik tipik bir yıldırma davranışı türüdür,.

Çalışanların ruhsal ve bedensel bütünlüklerinin korunması, işverenin en temel yasal yükümlülüklerinin başında gelmektedir ve uzun nöbet süreleri ile yoğun stresin kişide tükenmişlik yaratması hukuki sorumluluk doğurabilecek bir durumdur. Hekimlerin veya sağlık personelinin dinlenme hakkı anayasal bir hak olup, bu hakkın gasp edilerek dinlenme aralıkları gözetilmeksizin aşırı uzun nöbetlere zorlanması, idarenin gözetme yükümlülüğünü ihlal etmesi anlamına gelebilir.

Çalışma yaşamında psikolojik taciz davranışları sadece üst konumda yer alanlardan astlara doğru değil, aynı konumda çalışan kişiler arasında da gerçekleşebilmektedir ve bu durum hukuken yatay mobbing olarak isimlendirilebilir. Üst konumda yer alanların astlarına yönelik gerçekleştirdikleri davranışlar düşey mobbing olarak adlandırılırken, aralarında ast-üst ilişkisi bulunan çalışanların üstlerine uyguladıkları eylemler ise dikey mobbing olarak tanımlanmaktadır.

Yöneticilerinizin sizi işten ayrılmaya zorlamak amacıyla kasıtlı olarak yok sayması ve bezdiri politikası uygulaması, literatürde yıldırma eylemi olarak bilinen ve çalışma hayatında sıkça karşılaşılan bir ihlal durumudur. Mobbing sürecinin son aşaması genellikle mağdurun sistemli bir izolasyonla istifaya zorlanması ve iş hayatından koparılmasıdır.

İşvereniniz tarafından sürekli olarak dinlenme haklarınızın engellenmesi, aşırı mesaiye zorlanmanız ve yasal izinlerinizin kullandırılmaması, sizi işten soğutmaya yönelik kasıtlı bir yıldırma stratejisinin parçası olabilir. Özellikle kadın çalışanların ailevi ve sosyal sorumlulukları ile iş hayatı arasındaki dengeyi bozacak şekilde uzun saatler ve hafta sonları çalıştırılması, iş gücü piyasasında sıklıkla karşılaşılan yıpratma politikaları arasında yer almaktadır.