Anasayfa/ Konular/ Usul Hukuku

Usul Hukuku

Hukuk sisteminin omurgasını oluşturan Usul Hukuku, maddi hakkın yargı mercilerinde nasıl aranacağını, ispatlanacağını ve karara bağlanacağını düzenleyen katı kurallar bütünüdür. 'Usul, esasa mukaddemdir' (usul, esastan önce gelir) evrensel kuralı gereği; davanızın temelinde ne kadar haklı olursanız olun, hak düşürücü sürelere, kesin şekil şartlarına veya görev ve yetki kurallarına uyulmaması, hakkın özüne dahi inilmeden davanın usulden reddedilmesiyle sonuçlanır. Dilekçelerin teatisinden delillerin sunulmasına, ispat yükünden istinaf ve temyiz yollarına kadar her bir usul işlemi; sıfır hata toleransıyla yönetilmesi gereken, telafisi imkansız hak kayıplarını önleyen hayati ve stratejik bir adımdır.
Karar Bülteni Oluşturma: 22.05.2024 · Güncelleme: 02.01.2026

AYM Bülent Gökdaş Bn. 2021/37718

add
  • Sanığın duruşmada bizzat bulunma hakkı esastır.
  • Zorunlu hâllerde SEGBİS kullanımı ölçülü olmalıdır.
  • Talebe rağmen SEGBİS dayatması ihlal oluşturabilir.
  • İstinaf merciinin şikâyetleri araştırmaması hakkı zedeler.
Karar Bülteni Oluşturma: 22.05.2024 · Güncelleme: 26.08.2025

AYM 2022/798 Bn.

add
  • HAGB kararları yeterli ve somut gerekçe içermelidir.
  • İtiraz mercileri HAGB başvurularında esastan inceleme yapmalıdır.
  • HAGB itirazlarında soyut ve basmakalıp ret kararı verilemez.
  • Sanığın usuli güvenceleri HAGB sürecinde mutlaka korunmalıdır.
Karar Bülteni Oluşturma: 22.05.2024 · Güncelleme: 06.09.2025

AYM 2022/40176 Bn.

add
  • HAGB kararlarına itirazda etkili denetim zorunludur.
  • İtiraz mercileri kararlarını somut gerekçelendirmekle yükümlüdür.
  • HAGB uygulamasında usuli güvenceler bütünüyle sağlanmalıdır.
  • Sadece şekli şartların incelenmesi hak ihlalidir.
Karar Bülteni Oluşturma: 23.10.2024 · Güncelleme: 29.10.2025

AYM Can Güzcan Bn. 2022/55667

add
  • Haksız tutuklama tazminatı makul ve orantılı olmalıdır.
  • Tazminat tutarı hakkın özünü zayıflatacak kadar düşürülemez.
  • Derece mahkemeleri takdir yetkisini keyfî kullanamaz.
  • Tazminat miktarında Anayasa Mahkemesi emsalleri gözetilmelidir.
Karar Bülteni Oluşturma: 23.10.2024 · Güncelleme: 12.12.2025

AYM Fatma Mutlu Bn. 2021/46030

add
  • Dava değeri keşif ve bilirkişiyle belirlenmelidir.
  • Gerçek bedel kanun yolu sınırında esastır.
  • Dilekçedeki değere dayalı istinaf reddi ihlaldir.
  • Harçların eksikliği durumunda yargılamaya devam edilemez.
Karar Bülteni Oluşturma: 23.10.2024 · Güncelleme: 16.08.2025

AYM İdris Çamur Bn. 2020/38677

add
  • Belirsiz alacaklarda katı zamanaşımı uygulaması hak ihlalidir.
  • Kısmi davada ıslah hakkı ölçüsüzce kısıtlanamaz.
  • Zararın sonradan öğrenilmesi dava hakkını engellememelidir.
  • Mahkemeye erişim hakkı aşırı şekilcilikle daraltılamaz.
Karar Bülteni Oluşturma: 23.10.2024 · Güncelleme: 13.03.2025

AYM Mehmet Bozan Karayılan Bn. 2021/55075

add
  • Tanığı sorgulama imkânı adil yargılanmanın temel şartıdır.
  • Belirleyici tanık beyanına karşı dengeleyici güvenceler sağlanmalıdır.
  • Sanığın aleyhine olan tanıkla yüzleşme hakkı vardır.
  • Duruşmada dinlenmeyen tanık beyanı tek başına yetersizdir.
Karar Bülteni Oluşturma: 23.10.2024 · Güncelleme: 02.11.2025

AYM Metin Atsak Bn. 2022/32033

add
  • Haksız tutuklama tazminatları ihlalle orantılı olmalıdır.
  • Tazminat hakkın özünü zayıflatacak kadar düşük olamaz.
  • Mahkemeler tazminat takdirinde emsal kararları gözetmek zorundadır.
  • Önemsiz miktardaki manevi tazminat anayasal hakkı ihlal eder.
Karar Bülteni Oluşturma: 23.10.2024 · Güncelleme: 28.01.2025

AYM Mürsel Duman Ve Diğerleri Bn. 2021/12334

add
  • HAGB kararları adil yargılanma güvencelerini sağlamalıdır.
  • İtiraz mercileri kararlarını somut gerekçelere dayandırmalıdır.
  • HAGB uygulamasında sanığın hukuki dinlenilme hakkı esastır.
Karar Bülteni Oluşturma: 23.10.2024 · Güncelleme: 20.06.2025

AYM 2021/64808 Bn.

add
  • Haksız tutuklama tazminatı orantısız düşük olamaz.
  • Düşük tazminat miktarı hakkın özünü zayıflatır.
  • Derece mahkemesinin takdir yetkisi sınırsız değildir.
  • Manevi tazminatta benzer emsal kararlar dikkate alınmalıdır.