Mobbing

İşyerinizde yaşadığınız olumsuzluklar nedeniyle açacağınız manevi tazminat davasında, sadece şahitlerinizin sizden duyduklarını aktarması mobbingin ispatlanması için yeterli bir delil olarak kabul edilmemektedir. Yargıtay kararlarına göre, şahit beyanlarının doğrudan görgüye ve bilgiye dayalı olması büyük bir önem taşımaktadır.

İşyerinde yaşadığınız bu tür ağır olaylar tek başına değerlendirildiğinde çok rahatsız edici olsa da, hukuken mobbing kapsamında manevi tazminat alabilmeniz için eylemlerin süreklilik arz etmesi gerekmektedir. Yargıtay uygulamalarında psikolojik taciz olarak adlandırılan mobbingin oluşabilmesi için, işvereninizin veya yöneticilerinizin size yönelik düşmanca tutumlarının, kasten güçlük çıkarma ve eziyet etme eylemlerinin sistematik bir baskı durumu içinde yapılmış olması şartı aranır.

İşyerinde size karşı uygulandığını düşündüğünüz baskı ve psikolojik taciz iddialarını mahkeme huzurunda somut delillerle ispatlamanız büyük bir önem taşımaktadır. Sendikadan istifa etmeniz sebebiyle işveren temsilcileri tarafından takip edildiğiniz, sürekli yerinizin değiştirildiği veya size karşı asılsız dedikodular çıkarıldığı yönündeki iddialarınız, ancak şahit beyanları ve somut kanıtlarla desteklendiğinde mahkemece dikkate alınabilir.

Üretimi durdurmaya yönelik yasa dışı eylemler sırasında işverenin veya yöneticilerin işçileri işe dönmeye çağırması, uyarıda bulunması veya yasal işlem başlatacağını bildirmesi kural olarak mobbing kapsamında değerlendirilmez. Mahkeme kayıtlarına yansıyan olaylarda, işverenin eylemi sonlandırmak amacıyla sağduyu çağrısı yapması, kısa mesajlar göndermesi ve işçileri uyararak üretimin devamını sağlamaya çalışması, işverenin yönetim hakkı ve işyerini koruma yükümlülüğü içinde kalır.

İşyerinde psikolojik tacize uğradığınızı iddia ettiğiniz durumlarda mahkemede kesin ve mutlak deliller sunmanız her zaman şart olmayıp olayların tutarlılık göstermesi ve kuvvetli emarelerin bulunması yeterli kabul edilebilmektedir. Yargıtay kararlarına göre işçilerin birbirine veya amirlerin işçiye karşı sistematik olarak düşmanlık beslemesi, kasten güçlük çıkarması ve eziyet etmesi psikolojik taciz olarak tanımlanmaktadır.

Bu tür uygulamalar doğrudan ve sadece işverenin yönetim yetkisi kapsamında değerlendirilemez, yaşanan olayların ardışık ve sistematik bir baskı oluşturup oluşturmadığının mahkemelerce çok detaylıca incelenmesi gerekmektedir. İşverenin işçinin görevini düşürmesi, çalıştığı odaya başka birini yerleştirmesi ve daha önce tahsis edilmiş olan aracın tahsis kararını kaldırması gibi eylemler tek başına değerlendirildiğinde işverenin sıradan bir kararı gibi görünebilir.

İşyerinde yaşadığınız her haksızlık veya görev yeri değişikliği doğrudan mobbing olarak kabul edilmemekte ve manevi tazminat hakkı doğurmamaktadır. Yargıtay uygulamalarına göre bir davranışın psikolojik taciz yani mobbing sayılabilmesi için eylemlerin kasıtlı, sürekli ve sistematik bir şekilde işçiyi yıldırma ve işten uzaklaştırma amacıyla yapılması gerekmektedir.

İşverenin haklı bir sebep göstermeksizin işçinin görev yerini sürekli ve belirsiz sürelerle değiştirmesi, işçiyi işyerinden uzaklaştırma amacı taşıyorsa hukuken psikolojik taciz olarak değerlendirilebilmektedir. Mahkemeler, bu tür rutin olmayan ve özellikle sadece belirli bir çalışana yönelik uygulanan sık görev yeri değişikliklerini, işçinin aile düzenini ve çalışma hakkını bozduğu gerekçesiyle manevi tazminat gerektiren bir haksız eylem olarak görebilmektedir.

İşyerinde sendikal faaliyetleriniz nedeniyle işten çıkarıldığınızı ve psikolojik baskı gördüğünüzü Çalışma Bakanlığı müfettiş raporları, mesai arkadaşlarınızın tanıklığı ve sendika kayıtlarıyla kanıtlayabilirsiniz. Yargıtay kararlarında, sendikal tazminat talepli davalarda ispat yükünün kural olarak işçide olduğu belirtilmekle birlikte, işverenin işçi üzerindeki baskısını gösteren resmi kurum tutanakları çok önemli birer delildir.

İşyerinde sadece görev yerinizin veya bölümünüzün değiştirilmiş olması, tek başına size psikolojik taciz uygulandığını kanıtlamaya yeterli görülmemektedir. Mahkemelerin psikolojik taciz iddialarını kabul edebilmesi için, işverenin veya yöneticilerinizin size yönelik yıldırma amacı taşıyan eylemlerini somut delillerle net bir şekilde ispatlamanız gerekmektedir.