İşçi Hakları

Mobbing sürecinin nihai aşaması genellikle çalışanın duygusal çöküş yaşayarak işten ayrılmaya mecbur bırakılmasıdır ve bu sizin tamamen gönüllü aldığınız bir karar değil, şartların dayattığı zorunlu bir çıkış yoludur. Sistematik baskılar sonucu istifa noktasına getirilmeniz hukuken haklı fesih kapsamında değerlendirilebilmekte olup, kıdem tazminatı gibi yasal haklarınızı talep edebilmenize olanak tanıyabilmektedir.

Maruz kaldığınız sistematik psikolojik baskılar ve yıldırma eylemleri nedeniyle işten ayrılmanız, hukuki açıdan sıradan bir istifa değil, sözleşmenin işçi tarafından haklı nedenle derhal fesih hakkı kullanılarak sonlandırılması olarak yorumlanabilir. İş Kanunu hükümlerine göre, işverenin ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan halleri ve benzerleri kapsamında değerlendirilen bu fesih türünde, işçi derhal sözleşmeyi bitirerek kıdem tazminatı talep etme hakkına sahip olmaktadır.

İşyerinde hakkınızda asılsız dedikodular çıkarılması ve çalışma arkadaşlarınız tarafından dışlanmanız, iş sözleşmenizi haklı nedenle feshederek kıdem tazminatınızı talep edebilmeniz için hukuki bir dayanak oluşturabilir. Hakkınızda asılsız söylentiler yayılması, sosyal olarak izole edilmeniz ve iletişiminizin kesilmesi, literatürde ve yargı uygulamalarında net birer mobbing davranışı olarak kabul görmektedir.

Maruz kaldığınız yoğun psikolojik baskılar ve art niyetli tutumlar nedeniyle işten ayrılmayı düşünmeniz, uygulanan yıldırma sürecinin çalışanı pes ettirmeye ve kurumdan uzaklaştırmaya yönelik nihai hedefinin tipik bir sonucudur. Ancak sırf dayanamadığınız için standart bir istifa dilekçesi vermeniz, kıdem tazminatı gibi yasal haklarınızı tehlikeye atabilecek stratejik bir hata olabilir.

İşyerinde maruz kaldığınız psikolojik taciz nedeniyle sağlığınızın bozulması ve kurumu terk etme aşamasına gelmeniz, mobbing sürecinin en son ve en yıkıcı evrelerinden biridir. Mevcut durumda kendi isteğinizle klasik bir istifa dilekçesi vermeniz, yasal haklarınızı otomatik olarak kaybetmeniz anlamına gelmeyebilir; zira İş Kanunu kapsamında işverenin veya diğer çalışanların sözel şiddeti, tehdidi veya hakaretine maruz kalmanız durumunda haklı nedenle fesih yoluna başvurma ihtimaliniz bulunmaktadır.

Sürekli maruz kaldığınız psikolojik baskı, manipülasyon ve değersizleştirme politikaları sonucunda tükenmişlik yaşayarak işten ayrılma noktasına gelmeniz son derece yaygın bir durum olmakla birlikte, istifa sürecini yönetirken çok dikkatli adımlar atmanız gerekmektedir. Psikolojik şiddet faillerinin temel gayesi çoğu zaman yasal bir tazminat ödememek adına personeli yıldırarak kendi rızasıyla gitmesini, yani istifaya zorlama stratejisini başarıya ulaştırmaktır.

İşçinin kendi isteğiyle istifa etmiş gibi görünmesi, eğer bu karar sistematik bir psikolojik baskı ve yıldırma süreci sonucunda aldırılmışsa, hukuki haklarınızı kaybettiğiniz anlamına kesinlikle gelmez. Mobbing sürecinin son aşaması genellikle mağdurun işini yapamayacak hale getirilerek işten ayrılmaya veya emekliliğe zorlanmasıdır.

Psikolojik taciz ve baskılar sonucunda işten ayrılma niyetine girmeniz veya istifaya zorlanmanız, hukuki literatürde sıkça karşılaşılan ve işçinin haklarını koruyan mekanizmaların devreye girdiği bir durumdur. Mobbing sürecinin en tehlikeli ve son aşaması genellikle mağdurun istifa ettirildiği veya işten ayrılmaya mecbur bırakıldığı aşamadır.

Şirketinizin tazminat ödememek amacıyla sizi istifaya zorlamak için yetkinliklerinizin altında işler vermesi veya sürekli anlamsız görevler yüklemesi, yargı pratiğinde sıklıkla karşılaşılan ve yasal koruma talep edilebilecek bir psikolojik yıldırma eylemidir. Ekonomik kriz veya küçülme dönemlerinde bazı işverenlerin kıdem tazminatı ödemekten kaçınmak amacıyla çalışanlar üzerinde sistematik baskı kurdukları ve onları kendi istekleriyle işten ayrılmaya yönlendirdikleri bilinmektedir.

İşverenin baskı, tehdit, iftira korkutması veya şantaj gibi ağır psikolojik saldırılarla sizi kendi rızanız dışında bir belge imzalamaya zorlaması, hukukumuzda irade fesadı olarak kabul edilen ve işlemin geçerliliğini ortadan kaldıran ciddi bir hukuka aykırılıktır. Doktrinde ve yargı uygulamasında bu durum baskı feshi olarak adlandırılmakta olup, ortada gerçek bir istifa iradesi olmadığı için sözleşmenin aslında işveren tarafından haksız şekilde feshedildiği varsayılır.