İşçi Hakları

İş yerinizde fazla mesai ücretlerinizin ödenmemesi ve size ehliyetiniz olmayan iş makinalarının kullandırılması gibi ağır çalışma koşulları nedeniyle işten ayrılmanız durumunda kıdem tazminatınızı alabilirsiniz. Yargıtay kararlarına göre, bir işçinin ödenmeyen işçilik alacakları veya çalışma koşullarındaki haksız ağırlaşmalar sebebiyle iş sözleşmesini sonlandırması haklı fesih olarak kabul edilmektedir.

Sadece işyerinde psikolojik baskıya maruz kaldığınızı ve şartların düzeltilmediğini iddia ederek istifa etmeniz halinde kıdem tazminatınızı alamazsınız. İşvereninize bir ihtarname göndererek çalışma koşullarınızda iyileştirme yapılmasını ve psikolojik tacize son verilmesini talep etmiş olsanız dahi, sözleşmeyi feshinizin bir haklı sebep teşkil etmesi gerekmektedir.

Gönderdiğiniz ihtarnamenin içeriği net değilse ve iddialarınızı somutlaştıramıyorsanız sadece ihtarname çekmiş olmanız size tazminat hakkı kazandırmaz. İşvereninize gönderdiğiniz ihtarnamede çalışma koşullarınızda, kıdem, sağlık veya liyakat gibi konularda yapılmasını istediğiniz iyileştirmeleri ve uğradığınızı iddia ettiğiniz psikolojik tacizin detaylarını çok açık bir biçimde belirtmeniz gerekmektedir.

Evet, maaşınızın kuruma eksik bildirilmesi ve içerideki alacaklarınızın ödenmemesi sebebiyle işten kendi isteğinizle ayrılsanız bile kıdem tazminatına hak kazanırsınız. İşvereninizin gerçek maaşınız yerine asgari ücret üzerinden sigorta primlerinizi yatırması ve fazla çalışma gibi alacaklarınızı size ödememesi kanunen işçi açısından haklı nedenle fesih gerekçesi oluşturmaktadır.

İş sözleşmenizde veya kanunda belirtilen terfi zammınızın yapılmaması durumunda işten haklı nedenle ayrılarak kıdem tazminatınızı alabilirsiniz. Basın mesleğinde çalışanları kapsayan kanuni düzenlemelere göre, bir gazeteci aynı işyerinde iki yıl çalıştıktan sonra terfiye hak kazanır ve bu terfi oranı genellikle iş sözleşmesinde belirlenir.

İşyerinde psikolojik baskı nedeniyle istifa etmeniz durumunda kıdem tazminatı alabilmeniz için bu baskının sistematik ve kasıtlı olarak yapıldığını somut delillerle kanıtlamanız gerekmektedir. İş Kanunu kapsamında işçinin haklı sebeple fesih hakkını kullanabilmesi için maruz kaldığı davranışların uzun bir süre boyunca ve belli aralıklarla tekrarlanan, aşağılayıcı, küçük düşürücü ve çalışma şartlarını ağırlaştırıcı nitelikte olması şarttır.

Kıdem tazminatı alacağının baştan hesaplanabilen belirli bir miktar olması nedeniyle bu talep için belirsiz alacak davası açmanız hukuken mümkün değildir. Kanunlarımıza göre bir davanın belirsiz alacak davası türünde açılabilmesi için, dava tarihi itibariyle alacağın miktarının sizin tarafınızdan kesin olarak belirlenebilmesinin objektif olarak imkansız olması gerekmektedir.

İşverenin verdiği kesin ve yazılı talimatlara uymamanız ve mesleki takdir yetkinizi aşarak işlemi eksik yapmanız durumunda işvereninizin sizi tazminatsız olarak işten çıkarması haklı neden kapsamında değerlendirilmektedir. Somut olayda işvereninizin müvekkili konumundaki bankanın icra satışında belirlediği azami teklif tutarına kadar pey sürmeniz açıkça istenmişken, bu miktarın altında kalarak ihalenin bir başka şahsa kalmasına neden olmanız ciddi bir kusur olarak değerlendirilmektedir.

Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan alınacak kıdem tazminatına hak kazanıldığına dair belge ile işverene başvurularak sözleşme sonlandırıldığında tazminat talep edilebilir, ancak bu durumun işverence reddedilmesi halinde mahkemede hakkınızı aramanız gerekebilir. Bir işçi, işyerinde yaşadığı psikolojik baskı ve zorunlu uzun çalışma saatleri gibi nedenlerle işten ayrılma kararı aldığında, kanunun kendisine tanıdığı hakları kullanmak isteyebilir.

İşvereninizin size uyguladığı bu tür baskılar sonucunda iş sözleşmenizi feshetmeniz halinde kıdem tazminatına hak kazanabilirsiniz ancak mobbing tazminatı alabilmeniz için iddialarınızı somut delillerle ispatlamanız gerekmektedir. İncelediğimiz emsal kararda, eşinin istifası üzerine cezalandırma amacıyla eski pozisyonuna döndürüldüğünü ve kendisine baskı yapıldığını belirterek işten ayrılan bir çalışanın durumu değerlendirilmiştir.