Fazla Çalışma

Hayır, işverenin size ödediği prim alacağı kesinlikle fazla mesai ücretinden doğrudan mahsup edilemez ve tamamen kesilemez. Prim ödemesi, çalışanı özendirmek ve ödüllendirmek amacıyla garanti edilmiş temel ücretin üzerine belirli bir usule bağlı olarak ödenen ek bir ücrettir.

Satışa bağlı prim alan bir çalışan olduğunuz için fazla mesainiz, normal saat ücretinizin aslı dışlanarak sadece yüzde ellilik zamlı kısmı üzerinden hesaplanacaktır. Genel kural olarak 4857 sayılı İş Kanunu uyarınca normal fazla mesai ücreti, normal çalışma saat ücretinin yüzde elli fazlasıdır.

Fazla çalışma ile bayram tatili gibi ücretlerinizin ödenmemesi durumunda iş sözleşmenizi haklı nedenle feshedebilir ve tazminatınızı alabilirsiniz. İşverenin işçiye ödemekle yükümlü olduğu fazla mesai, hafta tatili veya ulusal bayram ve genel tatil ücretlerini ödememesi, işçiye işten ayrılma hakkı vermektedir.

İşe giriş çıkış sistemlerindeki kayıtlarda görünen makul düzeydeki erken geliş ve geç çıkış süreleri, kural olarak fazla mesai hesabına dahil edilmemektedir. İşyerlerinde personelin çalışma saatlerine uygun şekilde iş başı yapabilmesi için turnike veya benzeri sistemlerden makul bir süre önce geçmesi hayatın olağan akışına uygundur.

İşvereniniz tarafından size uygulanan psikolojik baskılar ve hak ettiğiniz mesai ile tatil ücretlerinin ödenmemesi durumunda iş sözleşmenizi sonlandırarak tazminatınızı talep etme hakkınız elbette bulunmaktadır. Mahkeme uygulamalarında, bir işçinin fazla çalışma ücretleri ile ulusal bayram ve genel tatil günlerindeki mesailerinin ödenmemesi sebebiyle işten ayrılması doğrudan doğruya haklı bir neden olarak kabul edilmektedir.

İşvereninizin fazla mesai ücreti ödemek yerine size serbest zaman olarak izin kullandırması ve bu durumu imzalattığı belgelere yansıtması yargılama süreçlerinde dikkate alınan önemli bir husustur. Eğer yaptığınız fazla çalışmaların karşılığında size belirli günlerde izin veriliyorsa ve bu durumu gösteren belgelerin alt kısmında el yazısı ile parantez içinde fazla çalışmayı simgeleyen kısaltmalar bulunuyorsa, mahkemeler bu durumu incelemek zorundadır.

Fazla mesai ücretlerinizin ödenmemesi, işyerinde size mobbing uygulanması veya çalışma koşullarınızın aleyhinize değiştirilmesi gibi durumlarda iş sözleşmenizi haklı nedenle feshederek kıdem tazminatınızı ve diğer işçilik alacaklarınızı talep edebilirsiniz. İşçinin gerçek dışı bir takım belgeleri imzalamaya zorlanması da bu kapsamda değerlendirilir ve fesih için haklı bir sebep oluşturur.

İşçi ücretlerinin ve geniş anlamda ücret niteliğindeki fazla çalışma ile genel tatil alacaklarının ödendiğini ispat etme zorunluluğu her zaman işverenin üzerindedir. Kanunlarımıza göre işçiye yapılan ödemelerin elden veya banka kanalıyla gerçekleştirilmesi fark etmeksizin, işverenin bu durumu yazılı belgelerle kanıtlaması şarttır.

İş yerinde yaptığınız fazla çalışma sürelerini mahkemede kanıtlamak tamamen sizin yükümlülüğünüzdedir ve bu ispat için öncelikle iş yerine giriş çıkışınızı gösteren belgeler veya iş yeri iç yazışmaları gibi somut kayıtlara dayanmanız beklenmektedir. Eğer elinizde bu tarz yazılı belge niteliği taşıyan iş yeri kayıtları bulunmuyorsa, mahkeme aşamasında davanızı desteklemek amacıyla dinleteceğiniz şahit beyanları ile de mesai yaptığınızı kanıtlayabilme imkanınız bulunmaktadır.

İşvereniniz tarafından hazırlanan ancak sizin imzanızı taşımayan maaş bordrolarında mesai tahakkuku bulunması durumunda, mahkeme öncelikle bu tutarların gerçekten banka hesabınıza yatırılıp yatırılmadığını araştırmaktadır. Dosya kapsamındaki ücret hesap pusulaları imzasız olduğunda yalnızca bu belgelere dayanılarak ödemenin size yapıldığı kabul edilmediğinden, ödemenin net olarak gerçekleşip gerçekleşmediğinin tespiti için hesap hareketlerinin detaylıca incelenmesi gerekmektedir.