Mobbing

İşyerinde size yönelik olarak belirli bir süre boyunca sistematik biçimde devam eden yer değiştirme ve yıldırma eylemleri hukuken psikolojik taciz yani mobbing olarak kabul edilebilir. Bir personelin sürekli olarak yer değiştirmeye tabi tutularak çalıştığı birimden uzaklaştırılması, nitelikli görevler yerine anlamsız işler verilerek pasifize edilmeye çalışılması bu durumun en bariz örnekleri arasında yer almaktadır.

Sadece görev yerinizin sıkça değiştirilmesi veya mesleğinizle bağdaşmayan işler verilmesi iddialarına dayanarak doğrudan manevi tazminat kazanmanız tek başına yeterli görülmemektedir. Mahkemeler, size karşı uygulandığını iddia ettiğiniz psikolojik baskı veya yıldırma eylemlerinin idari veya cezai yönden bir şikayete konu edilerek resmi bir süreçten geçirilip geçirilmediğine dikkat etmektedir.

Sürekli uzak bölgelere görevlendirilmeniz ve kadronuza uygun olmayan şartlarda çalıştırılmanızı mobbing olarak nitelendirip dava açtığınızda, mahkeme ilk olarak bu durumları daha önce resmi yollarla şikayet edip etmediğinize bakar. Yargı mercileri, tarafınıza yöneltildiğini iddia ettiğiniz bu olumsuz davranışların idari veya cezai bir soruşturmaya konu edilmesini ve bu yolla kayıt altına alınmasını önemli bir kriter olarak değerlendirmektedir.

Sağlık durumunuzun elverişsiz olmasına rağmen uygun olmayan birimlerde çalıştırılmanız, ısrarlı başvurularınıza rağmen kötü fiziki koşullara sahip odalar verilmesi ve haklı taleplerinizin idarece görmezden gelinmesi gibi eylemler idare hukukunda mobbing iddiası ile tazminat davasına konu edilebilir. Kamu kurumlarında görev yaparken idarenin eylemleri ve işlemleri iç içe geçerek çalışan üzerinde psikolojik ve fiziksel bir baskı oluşturabilir.

Hakkınızda tesis edilen idari işlemlerin yargı yoluyla iptal edilmiş olması, tek başına size mobbing uygulandığını kanıtlamaz ve doğrudan tazminat hakkı doğurmaz. Mahkemeler, bir idari işlemin hukuka aykırı bulunarak iptal edilmesini normal bir hukuki denetim süreci olarak değerlendirmektedir.

Çalıştığınız kurumdaki atama işlemleri veya düşük performans değerlendirme puanları gibi idari işlemler, kasten yapıldığı kanıtlanmadığı sürece tek başına mobbing olarak kabul edilmemektedir. Hakkınızda tesis edilen atama işlemine veya bireysel performans değerlendirme puanınızın düşük belirlenmesine karşı açtığınız iptal davaları yargı yerlerince incelenerek reddedilmiş veya kabul edilmiş olabilir.

İdare mahkemesince aleyhinize verilen ret kararının Danıştay tarafından temyizen incelenerek bozulabilmesi için kanunda sayılan çok spesifik usul veya esas hatalarının bulunması şarttır. Mobbing iddialarına dayalı tazminat davanızda ilk derece mahkemesi, idarenin eylemlerinde kasıt bulunmadığına ve psikolojik taciz şartlarının oluşmadığına kanaat getirip davayı reddetmişse, Danıştay bu kararı hukuki denetime tabi tutar.

Haksız disiplin cezası veya görevlendirme gibi işlemlere karşı dava açarken iptal ve tazminat taleplerinizi aynı anda sunmak zorunda değilsiniz, kanun bu konuda size farklı başvuru yöntemleri sunmaktadır. İlgili mevzuat uyarınca, haklarınızı ihlal eden ve size mobbing uygulandığını düşündüren idari işlemler dolayısıyla idare mahkemelerinde doğrudan doğruya tazminat talepli tam yargı davası açma hakkınız bulunmaktadır.

Mahkemeler, amirleriniz tarafından size mobbing uygulandığına ve sicil notunuzun kasten bozularak meslekten ihraç edilmeye çalışıldığınıza dair iddialarınızı ancak somut bilgi, belge ve soruşturma raporlarıyla kanıtlayabilmeniz durumunda dikkate almaktadır. Disiplin soruşturması neticesinde, hizmet dışında resmi sıfatınızın gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunduğunuzun tanık ifadeleri ve diğer delillerle sübuta ermesi halinde, salt soyut psikolojik taciz iddialarına dayanılarak cezanın iptaline karar verilmemektedir.

Görev yerinizin fiziki şartları kötü olan uzak bir bölgeye değiştirilmesi veya unvanınızın düşürülmesi tek başına doğrudan mobbing olarak kabul edilmeyebilir çünkü bu tür görevlendirmeler öncelikle iptal davası yoluyla hukuki denetime tabi tutulmalıdır. Mahkemeler, eğitim seviyeniz ve mesleki kıdeminiz gibi faktörleri göz önünde bulundurarak, sadece hoşunuza gitmeyen bir görevlendirme işleminin sistematik bir psikolojik taciz veya eziyet oluşturduğuna her zaman kanaat getirmemektedir.