İşçi Hakları

Doğum izni dönüşünde işverenin sizi eski işiniz yerine uzmanlık alanınız dışında başka bir görevde çalıştırmak istemesi, geçerli bir neden ispatlanamadığı sürece hukuken hamilelik veya cinsiyet nedenine dayalı ayrımcılık olarak kabul edilebilir. Yargıtay kararlarına göre, işveren biyolojik veya işin niteliğine ilişkin zorunlu sebepler olmadıkça işçisine gebelik nedeniyle doğrudan veya dolaylı olarak farklı işlem yapamaz.

Doğum izninden dönüşünüzün ardından uzmanlık alanınız dışındaki bir göreve verilmeniz durumunda, işverenin size karşı gebelik veya cinsiyet nedeniyle farklı işlem yaptığı kabul edilerek tazminat talep etme hakkınız doğar. Yargıtay kararlarına göre, iş sözleşmesinin uygulanmasında biyolojik veya işin niteliğine ilişkin zorunlu sebepler bulunmadıkça işçi aleyhine doğrudan veya dolaylı farklı bir işlem yapılamaz.

Çalıştığınız kurumda terfi ve ödüllendirme sistemlerinin size karşı taraflı ve eşitsiz bir şekilde uygulanması, işvereninizin eşit işlem yapma borcuna aykırı davrandığına dair güçlü bir şüphe uyandırmaktadır. Özellikle turizm sektöründe işe alım, ücretlendirme ve terfi konularında ayrımcı uygulamalara maruz kalınması sık rastlanan ve çalışanda duyarsızlaşma yaratan bir sorundur,.

Yöneticinizin cinsiyetinize veya hamilelik durumunuza dayanarak kariyerinizi engellemesi ve sizi önemsiz işlere sürmesi, eşitlik ilkesinin açık bir ihlali olarak hukuki incelemeye konu olabilir. İş Kanunu, işverenlerin çalışanlarına cinsiyet veya gebelik gibi nedenlerle farklı muamele yapmasını yasaklayarak eşit davranma borcu yüklemiştir.

İş ilişkisinde cinsiyetinize veya kanunda sayılan diğer benzeri temellere dayalı olarak size farklı ve olumsuz bir muamelede bulunulması, işverenin eşit davranma borcuna aykırılık oluşturduğu için ayrımcılık tazminatı talebinize temel teşkil edebilecek bir durumdur. İş Kanunu, işverenin çalışma koşullarında veya terfi gibi süreçlerde işçiler arasında objektif ve haklı bir neden olmaksızın ayrım yapmasını kesin olarak yasaklamıştır.

İşverenin sırf cinsiyetinizden dolayı size haksız ve orantısız bir iş yükü yüklemesi, ayrımcılık yasağının açık bir ihlali olup hukuka kesinlikle aykırıdır. Bilimsel araştırmalar ve istatistikler, sağlık kurumlarındaki kadın çalışanların erkeklere oranla mesleki zorluklar ve statü farklılıkları bahane edilerek daha yoğun bir ayrımcı muamele ve psikolojik baskı sarmalına çekildiğini ortaya koymaktadır,.

Bir çalışanın iş ortamında etnik kökeni, memleketi veya dini inançları nedeniyle ayrımcı, aşağılayıcı ve ötekileştirici söylemlere maruz bırakılması, iş hukuku ve temel insan hakları bağlamında kesinlikle yasaklanmış olan bir ayrımcılık yasağı ihlalidir. Hiçbir yöneticinin veya çalışma arkadaşının, kişilerin inançları veya kültürel aidiyetleri üzerinden sözde espri adı altında bile olsa rencide edici imalarda bulunma, baskı veya zorlama yapma hakkı bulunmamaktadır.

İş yerinde sırf kadın olduğunuz için mesleki becerilerinizin cinsiyetiniz üzerinden yargılanması ve kariyer imkanlarınızın engellenmesi, yasal mevzuatımızda açıkça yasaklanan cinsiyet ayrımcılığı eylemleri arasında yer almaktadır. Anayasa'nın eşitlik ilkesi ve İş Kanunu'nun ayrımcılık yasağını düzenleyen hükümleri uyarınca, işverenler çalışanlarına cinsiyetleri nedeniyle farklı ve haksız bir muamelede bulunamazlar.

İş başvurularınızda yetkinlikleriniz veya eğitiminiz objektif şekilde değerlendirilmeden sadece cinsiyetiniz gerekçesiyle reddedilmeniz, çalışma yaşamında doğrudan cinsiyet temelli ayrımcılık olarak adlandırılabilecek hukuka aykırı bir tutumdur. Sinema ve dizi endüstrisinde kamera veya ışık gibi teknik alanların sadece erkeklere aitmiş gibi kodlanması ve kadınların bu pozisyonlardan dışlanması, yatay ayrımcılığın tipik bir göstergesidir.

Cinsiyetinize, medeni halinize veya annelik durumunuza yönelik yapılan bu tür küçümseyici ve dışlayıcı yorumlar, sıradan bir işyeri çatışmasının ötesine geçerek cinsiyete dayalı bir ayrımcılık ve psikolojik şiddet niteliği taşımaktadır. Kadın çalışanların iş dünyasında maruz kaldığı bu tür hedef alıcı davranışlar, fırsat eşitliğini zedeleyen ve uluslararası sözleşmeler ile ulusal yasalarımızda temel insan hakları ihlali bağlamında reddedilen eylemlerdir.