Mobbing

İşyerinde şerefinize ve mesleki onurunuza dokunacak nitelikteki siber mobbing eylemlerine maruz kalmanız, iş sözleşmenizi ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık sebebiyle haklı nedenle fesih yoluyla sonlandırmanıza imkân tanıyabilmektedir. Kasıtlı ve sistematik bir şekilde dijital kanallar üzerinden aşağılanmanız ve işverenin bu duruma sessiz kalması, kanuni şartları taşımanız halinde kıdem tazminatınızı talep ederek işten ayrılmanız için yasal bir zemin oluşturur.

Uzaktan çalışma sürecinde işverenin kamera aracılığıyla sizi sürekli olarak izlemeye zorlaması, özel yaşamınıza müdahale niteliği taşıyan ve siber mobbing boyutuna ulaşabilecek hukuka aykırı bir uygulamadır. İşverenin yönetim ve denetim hakkı bulunmakla birlikte, bu hakkın dürüstlük kuralına uygun kullanılması ve çalışanın kişilik hakları ile mahremiyetinin ihlal edilmemesi gerekir.

Yöneticinizin mesai saatleri dışında sürekli ve sistematik olarak iletişim kurarak sizi baskı altında hissettirmesi, siber mobbing kapsamında değerlendirilebilecek önemli bir emaredir. Geleneksel mobbingin dijital araçlarla gerçekleştirilen bu türü, kişinin dinlenme hakkını ihlal ederek psikolojik bütünlüğüne zarar verme potansiyeli taşır.

İş arkadaşınızın mesai saatleri dışında ve kişisel sosyal medya hesapları üzerinden gerçekleştirdiği saldırgan davranışlar, eylemin iş yaşamı ile bağlantılı olduğu tespit edildiği takdirde siber mobbing kapsamında değerlendirilebilmektedir. Siber mobbing, mekân ve zaman sınırlarını aşan doğası gereği, sadece işyerindeki sistemlerle sınırlı kalmayıp çalışanlar arasındaki hizmet ilişkisi temelinden beslenen her türlü dijital etkileşimi kapsayacak şekilde geniş yorumlanmaktadır.

İşverenin siber mobbing iddiaları karşısındaki hukuki yükümlülüğü, yalnızca basit bir uyarı yapmakla sınırlı kalmayıp, etkin bir soruşturma yürütmeyi ve kalıcı önleyici politikalar geliştirmeyi de zorunlu kılmaktadır. Yönetim hakkı ve iş sağlığı güvenliği mevzuatı çerçevesinde işveren, siber şiddete karşı sıfır tolerans yaklaşımı benimsemeli, güvenilir şikâyet mekanizmaları kurmalı ve gerekirse failin görev yerini değiştirmekten iş sözleşmesinin haklı nedenle feshine kadar varan kesin disiplin cezalarını uygulamalıdır.

Siber mobbing süreçlerinde maruz kalınan psikolojik baskı ve zorbalık nedeniyle iş akdinizi haklı nedenle feshetme yoluna gitmeniz mümkündür; ancak bu süreçte dijital delillerin doğru şekilde derlenmesi kritik bir aşamadır. Siber mobbingin en büyük özelliği, e-posta, WhatsApp veya diğer anlık mesajlaşma uygulamalarındaki iletilerin depolanabilmesi sayesinde geride net bir dijital iz bırakmasıdır.

İş ilişkilerinde tüm çalışanların dahil olduğu sanal iletişim ağlarından ve çevrimiçi iş süreçlerinden kasıtlı ve sistematik bir şekilde izole edilmeniz, işverenin eşit davranma yükümlülüğünün ihlali anlamına gelebilmektedir. Çalışanlar arasında dil, ırk, cinsiyet veya herhangi bir sosyal neden gözetilmeksizin adil bir ortam sağlanması yasal bir zorunluluktur ve eşit davranma ilkesi gereği ayrımcılık yapılması yasaklanmıştır.

İş saatleri dışında ve işyeri sınırları haricinde dijital ortamda tarafınıza yöneltilen bu tür rahatsız edici mesajlar da hukuken siber mobbing davranışları olarak tanımlanmaktadır. Siber mobbingin en büyük özelliği, geleneksel yöntemlerin aksine zaman ve mekân sınırı tanımaması, dolayısıyla evinizde bulunduğunuz saatlerde dahi kesintisiz bir şekilde devam edebilmesidir.

İş ortamı bağlantılı sosyal medya platformları, e-posta grupları ve dijital iletişim kanalları üzerinden yapılan dedikodu, dışlama ve onur kırıcı olumsuz yorumlar siber mobbing olarak nitelendirilir ve kesinlikle hukuki incelemeye tabidir. İletişim teknolojilerinin gelişmesiyle birlikte zorbalık sadece fiziksel ofis ortamıyla sınırlı kalmamakta, mesai saatleri dışında dahi dijital mecralar üzerinden yayılan dedikodular ve asılsız ithamlarla devam edebilmektedir.

Yüz yüze iletişim yerine dijital platformlar aracılığıyla maruz kaldığınız hakaret ve alay içeren bu eylemler siber mobbing kapsamında değerlendirilebilmektedir. Dijital platformlar üzerinden gerçekleştirilen bu tür olumsuz davranışlar, kimliğin gizlenebilmesi veya çok sayıda kişiye kolayca yayılabilmesi sebebiyle geleneksel zorbalıktan çok daha tahripkâr sonuçlar doğurabilmektedir.