Haksız Rekabet

Çalışma ortamında sizinle aynı konumda veya eşdeğer statüde bulunan iş arkadaşlarınızın size karşı uyguladığı sistematik dışlama ve asılsız dedikodu faaliyetleri, literatürde yatay mobbing olarak adlandırılan ve hukuki koruma taleplerine konu edilebilen bir eylem türüdür. Bu dışlayıcı eylemlerin kaynağında genellikle haksız rekabet, kıskançlık, çekememezlik veya personel arası örgütsel gruplaşma gibi faktörler yatmaktadır.

Kıdemli meslektaşlarınızın yetkileri olmadığı halde size karşı hiyerarşik bir üst gibi davranmaları ve uyarılarınız karşısında tehditkâr söylemlerde bulunmaları, iş yerinde yatay mobbing iddiasıyla incelenebilecek ciddi bir durumdur,. Öğretmenler arasında haksız rekabet duygusuyla hareket edilmesi, yaş veya cinsiyet gibi unsurlar üzerinden diğer öğretmenlerin görevlerini yapmalarının zorlaştırılması, hukuki koruma talep edilebilecek bir psiko sosyal güvenlik ihlalidir,.

Devlet kurumlarında veya özel sektörde çalışıyor olmanız, şahsınıza yöneltilen mobbing eylemlerine karşı yasal yollara başvurma hakkınızı hiçbir şekilde engellemez. Hatta son dönemde yayınlanan raporlar, mobbing şikayetlerinin yüzde seksen bir gibi çok büyük bir kısmının özel sektör çalışanlarından, özellikle de özel eğitim kurumlarından geldiğini açıkça göstermektedir,.

Aranızda geçerli bir rekabet yasağı sözleşmesi bulunmasa dahi, eski işvereninizin müşterilerini elde etmek amacıyla iyi niyet kurallarına aykırı davranışlarda bulunmanız haksız rekabet iddialarına temel oluşturabilecek niteliktedir. Rekabet yasağı sözleşmesinin olmaması size aynı sektörde serbestçe çalışma hakkı verse de, bu ticari yarışın dürüstlük kuralı çerçevesinde yapılması yasal bir zorunluluktur.

İşten ayrıldıktan sonra kendi işinizi kurarken eski işvereninize ait üretim yöntemlerini kullanmanız, hukuken sır saklama yükümlülüğünün ihlali kapsamında değerlendirilebilecek önemli bir emaredir. İş ilişkisi devam ederken veya sona erdikten sonra, işverenin korunmaya değer haklı bir ekonomik menfaati bulunan ve üçüncü kişilerden gizlenen bilgiler iş sırrı olarak kabul edilmektedir.

Eski çalışanınızın size ait özel üretim sırlarını yetkisiz biçimde rakip firmaya taşıması ve ticari itibarınızı zedeleyici söylemlerde bulunması, maddi kayıplarınızın yanı sıra manevi zararlarınızın da tazmini için dava açabilmenize temel oluşturabilecek güçlü bir haksız fiildir. İşçinin, iş ilişkisi kapsamında edindiği ve sadece işletmenize özgü gizli tarifleri yetkisiz kullanması sadakat yükümlülüğünün ihlali olduğu gibi, müşterilerinize karşı sizi kasıtlı olarak kötülemesi de ticari konumunuza ve kişilik haklarına saldırı niteliğinde kabul edilir.

Eski işvereninizin müşteri listesini kendi menfaatiniz için kullanmanız, işçi ile işveren arasındaki sadakat borcu ihlali olarak değerlendirilebilecek oldukça riskli bir eylemdir. İş sözleşmeniz sona ermiş olsa dahi, işverene ait müşteri çevresi, üretim sırları veya fiyatlandırma politikaları gibi bilgiler ticari sır kapsamında yer aldığından bu bilgileri saklama yükümlülüğünüz yasal olarak devam etmektedir.

İşten ayrıldıktan sonra başka bir havayolu şirketinde çalışmanızı engelleyen rekabet yasağı sözleşmesinin, uçuş personelinin yaptığı işin doğası gereği geçerli kabul edilmesi oldukça zayıf bir ihtimaldir. Türk hukukunda rekabet yasağı sözleşmesinin geçerli olabilmesi için, işçinin işverenin müşteri çevresine, üretim sırlarına veya yaptığı işlere dair kritik bilgilere nüfuz etmesi ve bu bilgilerin kullanılmasının işverene önemli bir zarar verme potansiyeline sahip olması şarttır.

Asıl işvereninizle aynı sektörde faaliyet gösteren kendi adınıza bir şirket kurmanız ve benzer işler almanız, iş sözleşmenizin temel unsurlarından olan sadakat borcu ihlali teşkil edebilecek önemli bir emaredir. Kanunlarımız gereğince işçi, hizmet ilişkisi devam ettiği sürece işvereninin haklı menfaatlerini korumakla ve ona zarar verecek davranışlardan kaçınmakla yükümlüdür.

İş sözleşmeleri, çalışan ile işveren arasında sadece işin görülmesi değil, aynı zamanda karşılıklı güven ve bağlılık esasına dayanan bir hukuki ilişki kurmaktadır. Eski işyerinize ait olan teknik bilgileri, özel yanaşma prosedürlerini, müşteri listelerini veya ticari sır niteliğindeki verileri kendi menfaatiniz için kullanmanız, iş sözleşmenizin asli unsurlarından biri olan sadakat borcu yükümlülüğünün açık bir ihlali anlamına gelir.