Adil Yargılanma Hakkı

İstinaf veya temyiz gibi kanun yolu incelemesi yapan mercilerin, sanığın durumunu doğrudan etkileyen ve aleyhe sonuçlar doğuran bir karar verirken bu durumu mutlaka ilgili ve yeterli bir gerekçeyle açıklamaları zorunludur ve gerekçesiz karar verilemez. Mahkemeler, kendilerine sunulan iddialar ve davanın temel sorunları hakkında delillerle bağ kurarak karar vermek zorundadır.

Hakkınızda beyanda bulunan tanığın duruşmada dinlenmemesi ve ona soru sorma imkanı tanınmaması, adil yargılanma hakkı kapsamındaki tanık sorgulama hakkı ihlaline yol açabilir. Bir ceza yargılamasında sanığın aleyhine olan tanıkları sorguya çekme veya çektirme hakkı bulunmakta olup, sanığın tanıklarla yüzleşebilmesi ve beyanların doğruluğunu sınama imkanına sahip olması adil bir yargılamanın temel şartlarındandır.

Yalnızca internet trafik kayıtlarına dayanılarak uygulamanın kullanıcısı olduğunuzun kabul edilmesi ve salt bu kayıtlara dayanılarak ceza verilmesi yerleşik yargısal uygulamalara göre yeterli bir belirleyici delil olarak görülmemektedir. Yargıtay içtihatları uyarınca, kişinin ilgili gizli haberleşme programının kullanıcısı olduğunun tespiti açısından sadece ilgili kurumlardan getirilen genel bağlantı kayıtları tek başına yeterli bulunmamakta, ayrıntılı bir tespit ve değerlendirme tutanağının dosyaya kazandırılması beklenmektedir.

Mahkemenin, hakkınızda ifade veren tanıkların yalnızca kanaatlerine veya sosyal çevrenize dayanan beyanlarını temel alarak ve sizin esaslı itirazlarınızı gerekçelendirmeden mahkûmiyet kararı vermesi hukuka uygun kabul edilemez. Yargılama sürecinde ileri sürdüğünüz ve davanın sonucunu değiştirebilecek nitelikteki savunmalarınızın, mahkeme tarafından ilgili ve yeterli bir şekilde karşılanması zorunludur.

Mahkemenin size ceza verirken alt sınırdan uzaklaşması ancak bu durumu somut ve yeterli bir biçimde açıklamaması, anayasa ile güvence altına alınan gerekçeli karar hakkı ihlali anlamına gelmektedir. Yargılama makamlarının, uyuşmazlığın çözümüne etki edecek nitelikteki fiilî ve hukuksal olgular ile ulaşılan sonuç arasındaki bağlantıyı kararlarında açıkça göstermeleri zorunludur.

Hastanede gerçekleşen doğum sırasında doktor hatası veya ihmali olduğunu düşünüyorsanız, uğradığınız zararların karşılanması amacıyla idareye karşı tam yargı davası açabilirsiniz. Bu tür davalarda mahkemeler genellikle uzman kurumların hazırladığı raporlara dayanarak karar vermektedir.

Mahkemenin, dosyada bulunan ve birbiriyle açıkça çelişen uzman raporları arasındaki uyuşmazlığı gidermeden doğrudan aleyhinize karar vermesi adil yargılanma kurallarına aykırılık teşkil etmektedir. Özellikle idarenin sorumluluğunu doğurabilecek tıbbi ihmal veya hata iddialarında, sunulan adli tıp veya bilirkişi raporlarının olayları şüpheden uzak bir biçimde aydınlatması ve kendi içinde tutarlı sonuçlara ulaşması beklenmektedir.

Yargılama aşamasında ileri sürdüğünüz ve davanın sonucunu değiştirebilecek nitelikteki esaslı itirazlarınızın mahkeme tarafından kararda değerlendirilmemesi hukuka aykırı bulunabilmektedir. Mahkemelerin, davanın temel maddi ve hukuki sorunları ile taraflarca ileri sürülen önemli iddialar hakkında delillerle bağ kurarak yeterli gerekçe içermesi zorunludur.

Yerel mahkeme tarafından karşılanmayan veya ancak kanun yolu mercilerinde ileri sürülebilecek nitelikteki esaslı iddia ve itirazların, istinaf gibi üst mahkemelerce de değerlendirilmeden reddedilmesi temel hak ihlallerine yol açabilmektedir. Kural olarak kanun yolu incelemesi yapan mercinin, yargılamayı yapan mahkemeyle aynı sonuca ulaşması ve bunu aynı gerekçeye atıf yaparak kararına yansıtması yeterli görülebilmektedir.

Yargılama sürecinde sunduğunuz sağlık raporlarının ve kalıcı izlerinize dair iddialarınızın mahkeme tarafından dikkate alınmaması durumunda, adil yargılanma hakkı kapsamındaki gerekçeli karar hakkı ihlali iddiasıyla Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilirsiniz. Yargı makamları, hükmedilecek manevi tazminat miktarını belirlerken yaralanmanızın fiziksel boyutunu ve ruhsal etkilerini tam olarak açıklığa kavuşturmak zorundadır.