Tazminat

Gerçek kişi olan amirinize karşı açacağınız manevi tazminat davası için gitmeniz gereken yer idare mahkemeleri değil doğrudan adli yargı mercileri yani hukuk mahkemeleridir. İlgili yasal düzenlemeler uyarınca idari yargı yerlerinde açılacak davalarda husumet sadece ilgili idare kurumuna yöneltilebilir ve idare mahkemelerinde gerçek kişilere veya özel hukuk tüzel kişilerine karşı dava açılamaz.

İş mahkemesi, vakıf üniversitesi öğretim elemanları ile üniversite arasındaki uyuşmazlıklarda görevli olmadığından davanızı esasa girmeden usul kuralları gereği reddedecektir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümleri uyarınca, bir davanın adli yargı yerine idari yargıda görülmesi gerektiği durumlarda mahkemeler dava şartı eksikliği nedeniyle inceleme yapamamaktadır.

İşyerinde yöneticiniz tarafından hırsızlıkla suçlanmanız ve size atılan bu iftiranın ceza yargılaması sonucunda sabit görülerek yöneticinizin cezalandırılması durumunda, kişilik hakları hukuka aykırı olarak saldırıya uğradığı için doğrudan manevi tazminat talebinde bulunabilirsiniz. Borçlar Kanunu kapsamında yer alan bu yasal düzenleme uyarınca, haksız bir şekilde şahsınıza yöneltilen asılsız suçlamalar ve iftira eylemleri nedeniyle yaşadığınız manevi zararın giderilmesini isteme hakkınız bulunmaktadır.

Manevi tazminat davası sonucunda hükmedilecek para karşı taraf için hukuki anlamda bir ceza olmadığı gibi, sizin mal varlığınızda meydana gelen maddi zarar unsurlarının karşılanmasını da kesinlikle amaçlamamaktadır. Yargıtay kararlarında açıkça vurgulandığı üzere, verilecek bu tazminatın temel amacı yalnızca haksız eylem nedeniyle zarara uğrayan kişide bozulan manevi huzur duygusunu yeniden tesis etmeyi sağlayacak özgün bir etki yaratmaktır.

Amirlerinizin şikayeti somut bir şüpheye dayanıyorsa ve anayasal güvence altındaki hak arama özgürlüğü sınırları içinde kalıyorsa onlara karşı haksız şikayet nedeniyle tazminat davası açmanız genellikle mümkün olmaz. Yargıtay uygulamalarına göre bir şikayetin hukuka uygun kabul edilebilmesi için şikayet edilen kişinin kesin olarak cezalandırılmasını gerektirecek kanıtların bulunması zorunlu tutulmamaktadır.

İşyerinde amirinizle yaşadığınız sorunlar ve çalışma şartlarındaki bazı olumsuz değişiklikler tek başına psikolojik taciz olarak kabul edilmemektedir ve bu nedenle istifa etmeniz halinde kıdem tazminatı alamayabilirsiniz. Mahkeme kararlarına göre, bir eylemin işçi lehine haklı fesih sebebi sayılabilmesi için işçiye yönelik baskının sürekli ve sistematik bir hal alması gerekmektedir.

İşvereninizin sendika üyeliğinizi öğrendikten sonra size baskı kurması, görev yerinizi sürekli değiştirmesi ve sizi istifaya zorlaması hukuken sendikal hakların engellenmesi anlamına gelir ve buna karşı tazminat davası açabilirsiniz. İşyerinde anayasal hakkınız olan sendikal faaliyetlerde bulunduğunuz için cezalandırma amacıyla ağır işlere verilmeniz veya kamerayla izlenerek tek başınıza çalışmaya zorlanmanız gibi uygulamalar açık bir psikolojik taciz niteliği taşımaktadır.

İşçinin fazla mesai gibi işçilik alacaklarının ödenmemesi ve maaşının kurumlara eksik bildirilmesi, iş sözleşmesinin işçi tarafından haklı olarak feshedilmesi sonucunu doğurur ve işçiye tazminat hakkı kazandırır. Yargıtay kararına konu olan somut olayda, davacı işçi şantiyede gece gündüz aralıksız çalışmalar yaptığını, fazla mesai ile ulusal bayram ve genel tatil ücretlerinin ödenmediğini, ayrıca maaşının gerçek tutar üzerinden kurumlara bildirilmediğini ileri sürerek işten ayrılmıştır.

Yöneticinizin size karşı süreklilik göstermeyen, ara sıra veya münferit olarak sergilediği birkaç haksız, kaba veya nezaketsiz davranışı hukuken mobbing olarak nitelendirilmediği için doğrudan manevi tazminat davası açmanız zor olabilir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu içtihatlarına göre, bir eylemin mobbing olarak kabul edilebilmesi için mutlaka belirli bir çalışanın hedef alınarak gerçekleştirilmesi, olayların belli bir süreye yayılması ve bu durumun kasıtlı, yıldırma amaçlı ve sistematik bir hal alması şarttır.

İşyerinizde çalışma şartlarının ağırlaşması veya değiştirilmesi sebebiyle işten ayrılmanız tek başına manevi tazminat almanızı sağlamaz. Kanunlarımıza göre bir işçinin manevi tazminat talep edebilmesi için öncelikle kişilik hakları kavramına yönelik açık bir ihlalin veya saldırının gerçekleşmiş olması gerekmektedir.