Mobbing

Hastane gibi yoğun çalışma ortamlarında karşılaşılan aşırı iş yükü ve stresli durumlar, hiçbir amire veya çalışma arkadaşına size yönelik onur kırıcı davranışlarda bulunma ya da hakaret etme hakkı tanımaz ve bu eylemleri kesinlikle haklı çıkarmaz. Sağlık sektöründe uzun çalışma saatleri ve yoğun stresin, yöneticilerin veya çalışanların tahammül sınırlarını zorlayarak psikolojik taciz olaylarının ortaya çıkmasına elverişli bir zemin hazırladığı bilimsel olarak tespit edilmiş bir gerçekliktir.

İş yerinizde ruhsal veya duygusal engeliniz, dış görünüşünüz ya da hassas durumlarınız üzerinden sürekli olarak alay edilmesi ve küçümsenmeniz, doğrudan engelli ayrımcılığı ve psikolojik taciz eylemleri olarak değerlendirilmektedir. Akademik saha çalışmaları, özellikle ruhsal ve zihinsel engelli bireylerin ideolojik ve görsel özelliklere dayalı etkenler kapsamında daha fazla dışlayıcı tutuma ve psikolojik baskıya maruz kaldığını açıkça ortaya koymaktadır.

İş ortamında bir akademisyene sahip olduğu akademik unvanlar yerine bilerek ve isteyerek cinsiyetini vurgulayan ifadelerle hitap edilmesi, literatürde erbilmişlik olarak adlandırılan bir tür psikolojik taciz emaresi olarak görülebilir. Ast veya eşit statüdeki bir kadının uzmanlık alanındaki bilgisini sürekli olarak sorgulamak, ona talep etmediği halde tepeden bakan bir üslupla bir şeyler öğretmeye çalışmak, kişiyi iş yerinde değersizleştirmeye yönelik eylemlerdir.

Mesleki bilgi birikiminiz ve eğitim seviyenizin yüksek olması nedeniyle yöneticinizin kendi otoritesini tehdit altında hissederek size karşı cephe alması, çalışma hayatında sıklıkla karşılaşılan ve hukuken eşit işlem borcuna aykırılık şüphesi uyandıran oldukça sorunlu bir tutumdur. Özellikle akademik gelişimi yüksek olan donanımlı çalışanların, toksik liderler tarafından birer rakip olarak görülmesi ve bu kişilerin yetkinliklerinin çeşitli bahanelerle sindirilmeye çalışılması, mesleki gelişimin kasıtlı olarak engellenmesi anlamına gelebilmektedir.

Yönetim tarafından belirli hastalara ayrıcalık tanınması yönünde tarafınıza uygulanan bu tür baskılar, mesleki özerkliğinize müdahale niteliği taşıyan ve eşitlik ilkesine aykırı olduğu için hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir durumdur. Literatürde, adalet ilkesinin tüm insanların sosyal ve sağlık kaynaklarına eşit düzeyde erişime sahip olmasını teşvik ettiği, sağlık personelinin ailenin varlığına göre değil, tamamen tıbbi gerekliliklere göre hareket etmesi gerektiği belirtilmektedir.

İşyerinde unvanınızla ve eğitim durumunuzla uyuşmayan, özellikle diğer çalışanlara verilmeyen nitelikteki görevlerin sistematik olarak tarafınıza yüklenmesi, psikolojik taciz iddialarının değerlendirilmesinde önemli bir emare oluşturabilmektedir. Araştırmaya konu olan tez çalışmasındaki verilerde de görüldüğü üzere, kurum bakımı geçmişi olan gençlerin yetenek ve unvanlarına uygun olmayan işlerde çalıştırılması sıklıkla karşılaşılan bir sorundur.

Engelli çalışanların çalışma alanlarına erişimini sağlayacak rampa, asansör veya uygun tuvalet gibi temel ergonomik düzenlemelerin yapılmaması, fiziksel dışlama ve dolaylı psikolojik taciz boyutunda değerlendirilebilecek eylemlerdir. İşverenin, engelli personelin sağlıklı ve verimli bir şekilde çalışabilmesi için iş yerini erişilebilir standartlara uygun hale getirmesi hem ulusal hem de uluslararası yasal düzenlemelerle güvence altına alınmış bir yükümlülüktür.

Çalışma ortamındaki psikolojik taciz ve baskılar, mağdurlar üzerinde sadece ruhsal bir çöküntü yaratmakla kalmaz; aynı zamanda uyku sorunları, mide ve bağırsak rahatsızlıkları gibi fizyolojik sorunlara da doğrudan yol açabilen ciddi bir tehlikedir,,. Maruz kaldığınız bu sistematik düşmanca davranışlar neticesinde sağlığınızın bozulması ve tedavi olmak amacıyla yaptığınız sağlık harcamaları, hukuki bir adım attığınızda ispat sürecinde değerlendirilebilecek önemli bir emare olarak karşınıza çıkar,.

Gemi gibi izole ve sınırlı bir alanda çalışırken kaptan tarafından sürekli tehdit edilmeniz ve dinlenme sürelerinize müdahale edilmesi, denizcilik hukukunda da yeri olan ve yargıya taşınabilecek ağır bir psikolojik taciz vakasıdır. Denizcilik mesleği, hiyerarşinin çok katı olduğu, sosyal izolasyonun ve stresin yüksek seviyelerde yaşandığı bir alan olduğundan, üstlerin yetkilerini kötüye kullanması mağdurlar üzerinde travmatik sonuçlar doğurabilir.

İş hayatına yeni adım atan genç çalışanların sırf yaşları ve kıdemsizlikleri sebebiyle sürekli tecrübeli çalışanların hedefi haline getirilmesi ve her yaptıklarında hata aranması kesinlikle hukuka veya iş etiğine sığan olağan bir durum değildir. Genç yetişkinlerin işyerinde kendilerini kanıtlama çabaları ve henüz kendilerini savunacak baş etme kaynaklarını tam olarak geliştirememiş olmaları, maalesef onları kötü niyetli kıdemliler karşısında dezavantajlı bir risk grubu haline getirebilmektedir.