Mobbing

Çalışma ortamındaki psikolojik taciz ve baskılar, mağdurlar üzerinde sadece ruhsal bir çöküntü yaratmakla kalmaz; aynı zamanda uyku sorunları, mide ve bağırsak rahatsızlıkları gibi fizyolojik sorunlara da doğrudan yol açabilen ciddi bir tehlikedir,,. Maruz kaldığınız bu sistematik düşmanca davranışlar neticesinde sağlığınızın bozulması ve tedavi olmak amacıyla yaptığınız sağlık harcamaları, hukuki bir adım attığınızda ispat sürecinde değerlendirilebilecek önemli bir emare olarak karşınıza çıkar,.

Gemi gibi izole ve sınırlı bir alanda çalışırken kaptan tarafından sürekli tehdit edilmeniz ve dinlenme sürelerinize müdahale edilmesi, denizcilik hukukunda da yeri olan ve yargıya taşınabilecek ağır bir psikolojik taciz vakasıdır. Denizcilik mesleği, hiyerarşinin çok katı olduğu, sosyal izolasyonun ve stresin yüksek seviyelerde yaşandığı bir alan olduğundan, üstlerin yetkilerini kötüye kullanması mağdurlar üzerinde travmatik sonuçlar doğurabilir.

İş hayatına yeni adım atan genç çalışanların sırf yaşları ve kıdemsizlikleri sebebiyle sürekli tecrübeli çalışanların hedefi haline getirilmesi ve her yaptıklarında hata aranması kesinlikle hukuka veya iş etiğine sığan olağan bir durum değildir. Genç yetişkinlerin işyerinde kendilerini kanıtlama çabaları ve henüz kendilerini savunacak baş etme kaynaklarını tam olarak geliştirememiş olmaları, maalesef onları kötü niyetli kıdemliler karşısında dezavantajlı bir risk grubu haline getirebilmektedir.

Yöneticinizle yaşadığınız anlık sürtüşmeler ve tek sefere mahsus sert tartışmalar, süreklilik arz etmediği müddetçe genel olarak mobbing kapsamında değerlendirilmemektedir. İş hayatının doğası gereği ortaya çıkan geçici dargınlık durumları, gün içerisindeki gerginlikler veya işçilerin hatalarından kaynaklı olarak insanlık onuruna dokunmayan ve hakaret içermeyen sert ikazlar olağan bir çatışma durumu olarak kabul edilmektedir.

Gönüllü statüsünde maaş almadan çalışıyor olmanız, maruz kaldığınız psikolojik taciz karşısında tamamen korumasız olduğunuz anlamına gelmez, ancak süreç ücretli çalışanlara göre farklı işlemektedir. Sivil toplum kuruluşlarında ücret beklentisi olmadan emek veren gönüllüler, işçi statüsünde olmadıkları için İş Kanunu kapsamındaki tazminat haklarından doğrudan yararlanamamaktadırlar ve bu durum hukuki süreçlerde farklı yaklaşımları gerektirir.

Bir çalışanın uzmanlık alanı, unvanı ve yasal görev tanımı dışında kalan işleri yapmaya zorlanması, iş hukukunda iş şartlarının esaslı tarzda değiştirilmesi veya çalışana yönelik bir baskı aracı olarak yorumlanabilecek çok kritik bir uygulamadır. Hekimlerin asıl işleri olmayan, mesleki saygınlıklarını ve kariyer gelişimlerini olumsuz etkileyecek görevlere sürekli olarak tabi tutulması, kurumsal hiyerarşi içinde kişiyi itibarsızlaştırma gayesi taşıyabileceği için psikolojik taciz iddialarının en güçlü dayanaklarından birini oluşturabilir.

Sahip olduğunuz mesleki niteliklerin çok altında, kurum işleyişi için anlamsız veya esas görev tanımınızın tamamen dışında işlerin size sürekli olarak dikte edilmesi, mesleki durumunuza yönelik gerçekleştirilen işin değersizleştirilmesi amaçlı bir psikolojik taciz yöntemi olarak kabul edilebilmektedir. İşveren veya yetkili yöneticiler, idari yönetim hakkını kullanırken çalışanların uzmanlık alanlarını ve iş sözleşmelerindeki temel yükümlülüklerini kişisel husumetlerle keyfi olarak ihlal edemezler.

İşverenin hiçbir geçerli işletmesel neden bulunmaksızın görev yerinizi, departmanınızı veya çalıştığınız şehri sürekli olarak değiştirmesi, sizi yıldırmak amacıyla yapılan bir psikolojik taciz eylemi olarak değerlendirilebilir. Hayatın olağan akışına aykırı bir biçimde, kısa zaman aralıklarıyla ve rızanız dışında yapılan bu tür görevlendirmeler, çalışanı yıpratmak ve istifaya zorlamak için kullanılan yaygın bir mobbing taktiğidir.

İradeniz dışında ve sürekli bir biçimde, çalışma, ulaşım ve yaşam şartları zor olan farklı yerleşim birimlerine gönderilmeniz, halk arasında sürgün olarak bilinen ve hukuki boyutta idarenin görev yeri değişikliği yetkisinin kötüye kullanılması olarak detaylıca incelenebilecek bir eylemdir. Çalışmada yer alan bulgular, öğretmenlik yapılan yerleşim biriminden memnun olmayan çalışanların çok daha yüksek düzeyde mesleki tükenmişlik yaşadıklarını, iş doyumlarının sıfırlandığını ve mesleki tutumlarının çöktüğünü istatistiksel olarak açıkça kanıtlamaktadır.

Yöneticinizin kurum içindeki hatalı işlemleri dile getirdiğiniz için sizi görev yerinizi değiştirmekle tehdit etmesi, yetki saptırması bağlamında hukuki incelemeye tabi tutulabilecek bir idari yaptırım tehdidi eylemidir. Kurumlarda yöneticiler, muhalif veya eleştirel düşüncelere sahip personeli yok saymak, onlara mobbing uygulamak ve görev yerini değiştirmek gibi yöntemleri bir bastırma aracı olarak kullanabilmektedir.