İnsan Hakları

Eksik ödenen maaş alacaklarınızın iadesinde faizin idareye başvuru tarihinden başlatılması sebebiyle paranızın enflasyon karşısında değer kaybetmesi, mülkiyet hakkı ihlali olarak kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi, kamu makamlarının para borçlarını makul olmayan bir gecikme ile ödedikleri durumlarda para alacağında meydana gelen değer aşınmalarının kişiler üzerinde şahsi olarak aşırı bir yük oluşturduğunu belirtmektedir.

Anayasa Mahkemesi mülkiyet hakkınızın ihlal edildiğine karar verdiğinde, uğradığınız zararın giderilmesi ve ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması amacıyla dosyanız yeniden yargılama yapılmak üzere ilgili derece mahkemesine gönderilir. İhlalin, mahkemenin faiz başlangıç tarihini hatalı belirlemesinden ve alacağınızı makul olmayan bir gecikmeyle değer kaybına uğratmasından kaynaklandığı durumlarda, tespit edilen ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için en etkili hukuki yol yargılamanın yenilenmesidir.

Kamulaştırmasız el atma davalarında hükmedilen tazminatın enflasyon karşısında değer kaybına uğratılması mülkiyet hakkının ihlali olarak kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, devletin el koyduğu taşınmazlar için ödenmesi gereken bedellerin uzun süren yargılamalar veya geç ödemeler nedeniyle enflasyon karşısında eritilmesi, vatandaşa şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklemektedir.

Anayasa Mahkemesi sizi haklı bulduğunda doğrudan bir tazminat ödemek yerine, uğradığınız haksızlığın giderilmesi için dosyanızı yeniden yargılama yapılması amacıyla yerel mahkemeye göndermektedir. Mahkemenin yerleşik uygulamalarına göre, kamulaştırmasız el atma bedellerinin enflasyon karşısında erimesi gibi mülkiyet hakkı ihlallerinde asıl çözüm yolu, ihlale neden olan eski kararın ortadan kaldırılarak davanın yeniden görülmesidir.

İmar affı kapsamında alınan yapı kayıt belgesi, kanuna göre daha önceden kesilmiş ve henüz tahsil edilmemiş olan idari para cezalarının iptal edilmesini gerektirebilir. Ruhsatsız veya ruhsata aykırı olarak inşa edilen yapılar için kamu makamları tarafından idari para cezası düzenlenmiş olması, mülkiyet hakkına yapılmış bir müdahale niteliği taşımaktadır.

İmar planında kamu hizmetine ayrılan taşınmazınızın uzun süre kamulaştırılmaması, mülkiyet hakkınıza yönelik orantısız bir müdahale oluşturabilir ve ihlal sayılabilir. Taşınmazınızın imar planında kamu hizmetine ayrılması, henüz fiilen bir kamulaştırma yapılmamış olsa bile mülkiyet hakkınızdan doğan yetkilerinizi önemli ölçüde kısıtlamaktadır.

Kısıtlılık durumu sizden önce başlamış olsa bile, taşınmaz hissesini sonradan satın almanız uzun süren eylemsizlik nedeniyle mülkiyet hakkı ihlali iddiasıyla dava açmanıza engel teşkil etmemektedir. Tapuda kayıtlı olan taşınmaz hisseniz korunması gereken meşru bir mülk niteliğindedir.

İmar uygulaması ve parselasyon işlemleri yapılmış olması, idarenin taşınmazınızı uzun yıllar boyunca kamulaştırmadan bekletmesini haklı çıkarmaz ve mülkiyet hakkınızın ihlal edildiği gerçeğini ortadan kaldırmaz. İdare mahkemeleri bazen imar uygulamasıyla belirsizliğin giderildiğini ve ilgililere imar hakları verildiği için tazminat koşullarının bulunmadığını savunabilmektedir.

Bir taşınmaz üzerine konulan ihtiyati tedbirin makul olmayan bir süre boyunca devam etmesi, mülkiyet hakkının ihlali anlamına gelmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, mülkiyet hakkını sınırlandıran bir tedbirin ölçülü kabul edilebilmesi için hem kapsamı hem de süresi bakımından orantılı olarak uygulanması şarttır.

Arazinize kamulaştırmasız el atılması neticesinde hükmedilen tazminatın enflasyon karşısında değer kaybına uğratılması mülkiyet hakkınızın ihlali anlamına gelmektedir ve mağduriyetinizin giderilmesi için yeniden yargılama talep edebilirsiniz. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, devlet tarafından el konulan mülkünüz için ödenmesine karar verilen tutarın aradan geçen zaman ve enflasyonist etkiler nedeniyle önemli ölçüde erimesi veya değer kaybederek tarafınıza ödenmesi, size şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklemektedir.