Hakaret

Hastane gibi yoğun çalışma ortamlarında karşılaşılan aşırı iş yükü ve stresli durumlar, hiçbir amire veya çalışma arkadaşına size yönelik onur kırıcı davranışlarda bulunma ya da hakaret etme hakkı tanımaz ve bu eylemleri kesinlikle haklı çıkarmaz. Sağlık sektöründe uzun çalışma saatleri ve yoğun stresin, yöneticilerin veya çalışanların tahammül sınırlarını zorlayarak psikolojik taciz olaylarının ortaya çıkmasına elverişli bir zemin hazırladığı bilimsel olarak tespit edilmiş bir gerçekliktir.

İş yerinde aniden sözünüzün kesilmesi, ortama girdiğinizde konuşmaların sonlandırılması, fikirlerinizin yok sayılması ve sosyal etkinliklerden dışlanmanız, hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir eylem olan sistematik psikolojik izolasyon sürecine işaret edebilir. Mobbing, yalnızca doğrudan hakaret veya fiziksel temas içermez; kişiyi sosyal olarak yok sayma, konuşmama, çalışma arkadaşlarıyla iletişimini kesme gibi ince taktiklerle de yürütülür.

İnternet ortamında veya sosyal medya platformlarında onurunuzu kırıcı, hakaret içeren veya itibarınızı zedeleyen bir paylaşımla karşılaştığınızda, bu içeriklerin yayılmasını durdurmak amacıyla erişim engeli veya içeriğin çıkarılması talep etmeniz hukuken mümkündür. İlgili kanun uyarınca, kişilik haklarınızın ihlal edildiği gerekçesiyle doğrudan içerik sağlayıcısına başvurabileceğiniz gibi, sulh ceza hâkimliğine giderek söz konusu adres veya alan adı için erişimin engellenmesini de isteyebilirsiniz.

Patronunuzun sürekli hakaret içeren ve saldırgan tavırlarını kurum kültürü bahanesiyle meşrulaştırmaya çalışması, hukuken geçerli bir savunma olarak kabul edilmesi mümkün olmayan etik dışı davranışlar bütünüdür. Kendi yetersizliklerini örtbas etmek veya güç arayışlarını tatmin etmek amacıyla çalışanlara sürekli bağırarak baskı kuran kişilerin davranışları, doğrudan mobbing uygulayıcılarının sorunlu psikolojik özellikleriyle bağdaşmaktadır.

Sistematik olarak maruz bırakıldığınız ve ruh sağlığınızı olumsuz etkileyen bu yıldırma eylemleri, Türk Ceza Kanunu kapsamında eziyet suçu boyutuyla ele alınabilecek çok ciddi iddialardır. Kanunlarımızda mobbingi veya psikolojik tacizi tek bir kelime ile yasaklayan bağımsız bir madde olmamakla birlikte, yapılan eylemlerin şiddetine, süresine ve sonucuna göre ceza hukuku bağlamında farklı suç tipleri değerlendirilmektedir.

Türk hukuk sisteminde mobbing kavramını doğrudan ve tek başına karşılayan özel bir kanun maddesi bulunmasa da, maruz kaldığınız eylemler Türk Ceza Kanunu kapsamında eziyet suçu olarak değerlendirilebilmektedir. Ayrıca size yönelik uygulanan davranışların niteliğine göre hakaret, tehdit, çalışma hürriyetinin ihlali veya özel hayatın gizliliğinin ihlali gibi çeşitli suç tanımları üzerinden hukuki yollara başvurulması mümkündür.

Ölçme ve değerlendirme sürecinde tamamen mesleki görevinizi yerine getirmenizden dolayı bir velinin okula gelerek size fiziksel saldırıda bulunması veya hakaret etmesi, eğitim kurumlarında sıkça rastlanan ancak en ağır fiili saldırı örneklerinden biridir. Veli tarafından çocuğunun notu veya başarı durumu bahane edilerek mesleki özerkliğinize müdahale edilmesi ve bunun şiddet eylemine dönüştürülmesi kabul edilemez bir travma sebebidir.

Yöneticinizle yaşadığınız anlık sürtüşmeler ve tek sefere mahsus sert tartışmalar, süreklilik arz etmediği müddetçe genel olarak mobbing kapsamında değerlendirilmemektedir. İş hayatının doğası gereği ortaya çıkan geçici dargınlık durumları, gün içerisindeki gerginlikler veya işçilerin hatalarından kaynaklı olarak insanlık onuruna dokunmayan ve hakaret içermeyen sert ikazlar olağan bir çatışma durumu olarak kabul edilmektedir.

Normal şartlarda kişilerin konuşmalarını rızaları dışında kaydetmek suç teşkil etse de, Yargıtay içtihatlarına göre, şahsınıza karşı işlenen bir suç sırasında ani gelişen ve başka türlü delil elde etme imkanınızın bulunmadığı zorunlu durumlarda alınan gizli ses kayıtları hukuka uygun delil olarak değerlendirilebilmektedir. Eğer amiriniz veya iş arkadaşlarınız sizinle yalnız kaldığı ortamlarda size sürekli hakaret ediyor veya tehdit ediyorsa, bu haksız saldırı altında iken iddialarınızı yetkili makamlara ispatlayabilmek amacıyla, sırf o ana özgü ve planlanmamış olarak alacağınız kayıtlar, ispat sürecinde değerlendirilebilecek önemli bir emare olabilir.

Okul idaresinin, eğitim-öğretim ortamını bozan ve personele yönelik hakaret içeren davranışlar sergileyen öğrencilere karşı gerekli disiplin mekanizmalarını işletmemesi, idari bir görevi ihmal iddiasına dayanak oluşturabilir,. Disiplin yönetmeliğindeki yaptırımların caydırıcı bir şekilde uygulanmaması ve öğrencilerin bu boşlukları kendi çıkarları doğrultusunda kullanmalarına göz yumulması, okulda güvenliğin sağlanması yükümlülüğünün yerine getirilmediğini gösterir.