Ceza Hukuku

Cezaevi idaresi tarafından size verilen ziyaretçi kabulünden men disiplin cezasına karşı doğrudan Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunmanız kural olarak mümkün değildir. Anayasal haklarınızı ilgilendiren bu tür idari yaptırımlara karşı öncelikle hukuk sistemimizde yer alan olağan kanun yollarını eksiksiz bir şekilde tüketmeniz gerekmektedir.

İşvereninizin hakkınızdaki beraat veya takipsizlik kararlarına rağmen yalnızca soyut şüphelere dayanarak iş sözleşmenizi feshetmesi ve bu feshin mahkemelerce onanması özel hayata saygı hakkı kapsamında ihlal olarak değerlendirilmiştir. İşçi ile işveren arasındaki güven ilişkisinin bozulduğu gerekçesine dayanılarak alınacak tedbirlerde basit bir şüphe yeterli görülmemekte, bu durumun somut olgularla desteklenmesi beklenmektedir.

İşten çıkarılmanıza gerekçe olarak gösterilen çok eski tarihli mahkumiyet kararlarının veya devam eden soruşturmaların, mevcut görevinize ne gibi bir olumsuz etkisi olacağının mahkemelerce açıklanmaması hukuka aykırı bulunmuştur. Çalıştığınız pozisyon dikkate alınmadan ve işverenle aranızdaki güven ilişkisini bozacak nitelikte bir şüphenin varlığı ortaya konulmadan, salt geçmişteki bir mahkumiyet kararı veya mevcut bir soruşturma gerekçe gösterilerek sözleşmenizin feshedilmesi hak ihlali yaratmaktadır.

Cezaevlerinde yapılan kapalı görüşmelerin sistematik bir şekilde dinlenerek kayıt altına alınması, ancak bu konuda açık ve net bir kanuni düzenleme bulunması şartıyla hukuka uygun kabul edilebilir. Eğer ilgili tarihte kapalı görüşmelerin teknik araçlarla dinlenmesini ve kaydedilmesini öngören açık bir kanuni dayanak bulunmuyorsa, idarenin bu yöndeki uygulaması özel hayata ve aile hayatına saygı hakkı ile haberleşme hürriyetinin ihlali anlamına gelmektedir.

Cezaevindeki uygulamalara karşı yapılan şikayetlerde, infaz hakimlikleri değerlendirmelerini şikayet tarihi itibarıyla yürürlükte olan yasal kurallar ve düzenlemeler çerçevesinde yapmakla yükümlüdür. Şikayet dilekçesinin verilmesinden sonra yürürlüğe giren yeni bir yasal düzenlemenin, şikayete konu edilen ve geçmişte yaşanmış olan olaylara doğrudan uygulanması hukuka aykırı bir yaklaşımdır.

Şikayet tarihi itibarıyla yürürlükte olmayan yeni bir yasal düzenlemenin geçmişe dönük olarak uygulanması ve talebinizin bu kural üzerinden reddedilmesi hukuka uygun değildir. Mahkemelerin ve infaz hakimliklerinin, mahpusların yaptıkları başvuruları değerlendirirken şikayet dilekçesinin sunulduğu tarihte yürürlükte olan yasal mevzuatı dikkate alması gerekmektedir.

Cezaevlerinde yapılan kapalı görüşmelerdeki konuşmaların idare tarafından sistematik bir şekilde teknik araçlarla dinlenmesi ve kaydedilmesi, bu hususta açık bir kanuni düzenleme bulunmadığı için hukuka aykırıdır. Anayasa Mahkemesi, kapalı görüşlerin dinlenerek kayıt altına alınmasının şartlarını belirleyen yasaların eksikliğine dikkat çekerek bu eylemin temel haklara müdahale oluşturduğunu açıkça belirtmiştir.

İnfaz koruma memurunun emrivaki konuşması veya olumsuz davranışları nedeniyle kötü muameleye maruz kalındığına ilişkin iddiaların Anayasa Mahkemesi tarafından incelenebilmesi için, hukuk sisteminde mevcut olan olağan başvuru yollarının usulüne uygun şekilde tüketilmesi zorunludur. Mahpusların bu tür şikayetleri açısından maddi olayın ortaya çıkarılması, olayda sorumluluğu bulunan kişilerin tespiti ve gerekirse cezalandırılması amacını taşıyan en etkili çözüm yolu, konu hakkında bir ceza soruşturması yürütülmesini sağlamaktır.

Şikayetinizin sadece genel mevzuat hükümlerine yer verilerek ve mektubun içeriğiyle ilişkili somut bilgilere dayalı yeterli bir gerekçe sunulmadan reddedilmesi anayasal haklarınızın ihlali niteliğindedir. Mahpusların yazışmalarının denetlenmesi ve mektuplarının alıkonulması belli şartlarda yasal ve meşru bir amaca dayansa da, bu müdahalenin mektubu gönderen, mektubun muhatabı ve mektup içeriği gözetilerek şahsınıza özgü olgu ve bilgilerle gerekçelendirilmesi şarttır.

Valiliğin il genelinde etkinlikleri izne bağlama kararına uymadığınız gerekçesiyle cezalandırılmanız, eyleminizin somut bir tehlike yaratmadığı durumlarda hukuka uygun kabul edilmemektedir. İdareler, kamu düzeni veya suç işlenmesinin önlenmesi gibi amaçlarla etkinliklerin mülki amir iznine bağlanmasına karar verebilir ve buna uyulmaması durumunda Kabahatler Kanunu kapsamında emre aykırı davranıştan işlem yapabilir.