Anasayfa/ Konular/ İnsan Hakları/ AİHM (Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi)

AİHM (Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi)

Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ile güvence altına alınan hakların nihai koruyucusu olan AİHM, ulusal yargı mercilerinin yetersiz kaldığı durumlarda bağlayıcı uluslararası denetim sağlar. İç hukuk yollarının tüketilmesinin ardından başlayan bu zorlu ve şekil şartlarına sıkı sıkıya bağlı süreç, evrensel standartlarda bir hukuki temsili ve stratejiyi elzem kılar.
Soru & Cevap Güncelleme: 10.05.2025

Aihm geçmişte mahkumlara yönelik genel oy yasağını haksız bulmuştu. İngiltere yasayı değiştirmeden sadece bazı idari adımlar attıysa, benim gibi ağır suçluların oy kullanamaması yasal kabul edilir mi?

add

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin geçmişte verdiği kararlarda genel ve ayrım gözetmeyen oy yasakları ihlal olarak değerlendirilmiş olsa da, devletlerin seçim sistemlerini düzenleme konusunda sahip oldukları geniş takdir marjı çerçevesinde yapılan idari değişiklikler mevcut durumu yasal hale getirebilmektedir. Birleşik Krallık, tüm yasayı değiştirmek yerine ev iznine çıkan veya geçici serbestlik hakkı kazanan mahkumlara oy kullanma hakkı tanıyan bazı idari önlemler almış ve Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi bu adımları yeterli bularak söz konusu ihlal dosyalarını kapatmıştır.

Soru & Cevap Güncelleme: 09.11.2025

Devletle aihm önünde maddi tazminat için anlaştık ve bir tutar belirlendi, peki devlet bu parayı bana zamanında ödemezse herhangi bir faiz veya ek yaptırım uygulanır mı?

add

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi önünde devlet ile sağlanan uzlaşma neticesinde belirlenen tazminatın süresi içinde ödenmemesi durumunda, gecikilen süre için devlete gecikme faizi uygulanmaktadır. Taraflar arasında yapılan anlaşmaya göre devlet, belirlenen maddi zararı ve uygulanabilecek tüm vergileri kararın bildirim tarihinden itibaren genellikle üç ay içinde ödemeyi taahhüt eder.

Soru & Cevap Güncelleme: 01.05.2025

Cezaevindeki yakınıma uygulanan tehlikeli müdahale yöntemleri konusunda personelin eğitilmemesi ve eksik talimat verilmesi aihm'de nasıl değerlendirilir?

add

Cezaevi personelinin tehlikeli müdahale yöntemleri konusunda yeterince eğitilmemesi ve kendilerine açık talimatlar verilmemesi, devletin yaşamı koruma görevini yerine getirmediği şeklinde değerlendirilmektedir. Güvenlik güçlerinin, özellikle yüzüstü yatırarak kelepçeleme gibi kişinin nefes almasını zorlaştırabilecek ve ölümcül sonuçlar doğurabilecek teknikleri uygularken, yetkili makamlarca belirlenmiş katı kurallara uymaları gerekmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 13.02.2025

Kardeşim hapishanede gardiyanların sert müdahalesiyle öldü ama yerel mahkemeler personelin kurallara uyduğunu söyleyip davayı reddetti. Aihm'den manevi tazminat alabilir miyim?

add

Yerel mahkemeler cezaevi personelinin olay anında yürürlükte olan eksik kurallara uyduğunu belirterek davanızı reddetmiş olsa bile, devletin genel koruma tedbirlerindeki ihmallerini kanıtlayarak Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nden manevi tazminat almanız mümkündür. Kalkan kararında yerel mahkemeler, gardiyanların mevcut eğitimlerine uygun davrandığını ve ölen kişinin sırtına doğrudan baskı uygulamadığını belirterek devletin sorumluluğu olmadığına kanaat getirmiştir.

Soru & Cevap Güncelleme: 04.02.2026

Vefat eden babamın yatırdığı ve bosna'daki özelleştirme hesabına devredilen dövizleri var. Yasal mirasçısı olarak bu parayı aihm'de slovenya'ya karşı dava açarak alabilir miyim?

add

Yasal mirasçı olarak babanızın haklarını mahkemede arama ehliyetiniz hukuken bulunsa da, bu özel durumda Slovenya devletine karşı açacağınız bir davadan olumlu sonuç almanız mümkün değildir. Mahkeme, yasal mirasçı konumunda olan kişilerin, vefat eden yakınlarının mülkiyet haklarını takip edebileceğini kabul etmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 30.06.2025

Aihm lehime ihlal kararı verdikten sonra tazminat alabilmem için iç hukukta yargılamanın yenilenmesi yoluna başvurmam şart mı? Doğrudan aihm'den tazminat talep edebilir miyim?

add

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi önünde adil tazminat talebinde bulunabilmeniz için iç hukukta yargılamanın yenilenmesi yoluna başvurmanız kural olarak zorunlu değildir. İhlal kararı verildikten sonra devlet, tazminat meselesinin karara bağlanması için yargılamanın yenilenmesi gerektiğini ileri sürse de, mahkeme bu itirazı kabul etmemektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 18.04.2025

Mahkemenin verdiği ödeme kararından kurtulmak için devlete borcumun silinmesi veya taksitlendirilmesi talebinde bulunmadım. Bu durum aihm'e gitmemi engeller mi?

add

İç hukuk yollarının tüketilmesi kuralı, aynı amaca hizmet eden paralel veya alternatif tüm başvuru yollarını tek tek denemenizi gerektirmediğinden, borcun silinmesi veya taksitlendirilmesi gibi yollara başvurmamış olmanız uluslararası mahkemeye gitmenize engel teşkil etmemektedir. Örnek kararda hükümet, sanığın borcun kısmen veya tamamen affedilmesi için ilgili makamlara idari yoldan başvurabileceğini, bunu yapmadığı için iç hukuk yolları tüketilmeden mahkemeye geldiğini öne sürmüştür.

Soru & Cevap Güncelleme: 11.03.2026

Dini topluluğumuzun resmi tüzel kişiliği başkalarının eline geçti ama biz hala fiilen toplanıp ibadet ediyoruz. Resmi kaydımız olmasa bile aihm'de haklarımızı arayabilir miyiz?

add

Resmi bir tüzel kişiliğe veya devlet sicilinde güncel bir kayda sahip olmasanız dahi, fiilen bir dini topluluk olarak varlığınızı sürdürüyor ve ibadet ediyorsanız Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi nezdinde haklarınızı arayabilirsiniz. Mahkeme içtihatlarına göre, bir dini grubun din özgürlüğü kapsamındaki haklarını kullanabilmesi için resmi olarak tanınması veya yasal bir tüzel kişiliğe sahip olması mutlak bir ön şart değildir.

Soru & Cevap Güncelleme: 02.04.2025

Aihm'e başvuru yapan yakınım vefat etti, mirasçıları olarak davayı devam ettirmek istemezsek mahkeme dosyayı kapatır mı?

add

Vefat eden bir başvuranın mirasçıları veya yakın akrabaları davayı sürdürme yönünde bir irade beyan etmezse, mahkeme kural olarak başvurunun o kişiyle ilgili kısmını kayıttan düşürme kararı vererek dosyayı kapatır. İnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin Korunmasına İlişkin Sözleşme'nin 37. maddesinin 1.

Soru & Cevap Güncelleme: 29.03.2025

Cezaevinde tutuklu bulunuyorum, dava hazırlığım için anayasa mahkemesi ve aihm gibi resmî kurumların internet sitelerine erişmek istiyorum, bu hakkım engellenebilir mi?

add

Ceza infaz kurumunda bulunan kişilerin eğitim ve iyileştirme faaliyetleri kapsamında belirli resmî internet sitelerine erişiminin tamamen engellenmesi, kural olarak ifade özgürlüğünün ihlali anlamına gelebilmektedir. Mevzuat uyarınca mahpusların bilgisayar ve internet gibi olanaklardan denetim altında yararlandırılması idarenin takdirinde olmakla birlikte, bu takdir yetkisinin keyfî veya öngörülemez şekilde kullanılmaması gerekir.