Manevi Tazminat

Anayasa Mahkemesi mülkiyet hakkınızın ihlal edildiğini tespit ettiğinde, genellikle doğrudan nakdi bir tazminat ödenmesine hükmetmek yerine ihlalin sonuçlarını ortadan kaldırmak amacıyla dosyanın yargı mercileri önüne gönderilmesine karar vermektedir. Kamulaştırma bedelinin enflasyon karşısında değer kaybetmesi durumunda, uğradığınız zararın ve hak ihlalinin sonuçlarının asıl giderim yolu, yerel mahkemelerce yapılacak olan yeni bir yargılamadır.

Anayasa Mahkemesi tarafından mülkiyet hakkınızın ihlal edildiği tespit edildiğinde, size doğrudan tazminat ödenmesi yerine ihlalin sonuçlarını ortadan kaldırmak için dosyanız yeniden yargılama yapılmak üzere ilgili mahkemeye gönderilmektedir. Yüksek mahkeme, kamu alacaklarının değer kaybına uğratılması nedeniyle yaşanan ihlallerde eski hale getirme kuralı çerçevesinde en uygun çözümün yargılamanın yenilenmesi olduğunu kabul etmektedir.

Anayasa Mahkemesi tarafından hakkınızın ihlal edildiğine karar verilmesi durumunda, ihlalin ve sonuçlarının tamamen ortadan kaldırılması amacıyla dosyanız ilgili derece mahkemesine gönderilerek yeniden yargılama süreci başlatılır. Yargı mercileri, verilen ihlal kararındaki ilkelere ve gerekçelere uygun biçimde hareket ederek yeni bir karar vermek ve hak ihlalinin nedenlerini gidermekle yükümlüdür.

Muvazaalı işlem tespit edildiğinde kanun gereği işe girdiğiniz ilk günden itibaren asıl işverenin işçisi olarak kabul edilirsiniz ve geriye dönük sendikal haklarınız ile sözleşme alacaklarınızı talep edebilirsiniz. İş hukukumuzda asıl işverenin kendi işçilerini alt işveren üzerinden çalıştırarak haklarını kısıtlaması yasaklanmış olup, böyle bir durumun tespiti halinde muvazaa ilişkisi doğduğu kabul edilir.

Anayasa Mahkemesi mülkiyet hakkının ihlal edildiğine karar verdiğinde, kural olarak ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasını yeterli bir giderim yöntemi olarak kabul etmekte ve ayrıca bir tazminat ödenmesine hükmetmemektedir. Kamulaştırmasız el atma tazminatının enflasyon karşısında değer kaybetmesi durumunda tespit edilen hak ihlalinin sonuçlarının bütünüyle ortadan kaldırılması için davanın görüldüğü yerel yargı mercilerinin yeniden yargılama işlemlerini başlatması gerekmektedir.

Hayır, Anayasa Mahkemesi bu tür durumlarda doğrudan maddi veya manevi tazminat ödenmesine karar vermek yerine genellikle davanın yeniden görülmesine hükmetmektedir. Kamulaştırma bedelinin zaman içinde enflasyon karşısında değer kaybetmesi nedeniyle oluşan mağduriyetlerin giderilmesi için en uygun yolun ilgili mahkemede yeniden yargılama yapılması olduğu kabul edilmektedir.

İdarenin taşınmazınıza usulsüz bir şekilde el atması nedeniyle uğradığınız manevi zararlarınızın karşılanması için manevi tazminat alabilirsiniz. Anayasa Mahkemesi, kamulaştırmasız el atma nedeniyle ortaya çıkan hak ihlalinin sonuçlarının bütünüyle ortadan kaldırılabilmesi için hukuktaki eski hâle getirme kuralının titizlikle işletilmesi gerektiğini vurgulamaktadır.

Anayasa Mahkemesi, idarenin kamulaştırmasız el atma eylemi nedeniyle mülkiyet hakkının ihlal edildiğini tespit ettiğinde, kural olarak bu ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için en etkin giderim yolunun tazminat olduğuna hükmetmektedir. Bu tür uyuşmazlıklarda mahkeme, ihlalin sonuçlarını gidermek amacıyla yeniden yargılama yapılmasında herhangi bir hukuki yarar veya zorunluluk görmemektedir.

Uzun süren yargılama ve kısıtlama süreçleri nedeniyle yaşadığınız mağduriyetin giderilmesi amacıyla Anayasa Mahkemesi tarafından tarafınıza manevi tazminat ödenmesine karar verilebilir. Mülkiyet hakkına yapılan müdahaleyi ölçüsüz kılan ve uzun süren kısıtlama durumlarında, yargısal makamların süreci ivedilikle ve özenle yürütme sorumluluğu bulunmaktadır.

İhtiyati tedbirin makul olmayan bir süre devam etmesi nedeniyle mülkiyet hakkınızın ihlal edildiği tespit edildiğinde, şayet başvuru sırasında özel olarak bir tazminat talebinde bulunmadıysanız yalnızca ihlalin tespitiyle yetinilmektedir. Mülkiyet hakkına yapılan müdahaleyi ölçüsüz kılan asıl sorun tedbirin uzun sürmesi olduğundan, bu tür durumlarda ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasında hukuki bir yarar bulunmadığı kabul edilmektedir.