Manevi Tazminat

Kamu kurumlarından olan para alacaklarının enflasyon karşısında önemli ölçüde erimesi Anayasa Mahkemesi tarafından mülkiyet hakkının ihlali olarak kabul edilmektedir. Yüksek mahkeme, devletten alınması gereken çeşitli para alacaklarının zamanında ödenmeyerek enflasyon karşısında değer kaybına uğratılmasının veya değer kaybına uğratılarak ödenmesinin kişilere şahsi olarak aşırı ve olağan dışı külfet yüklediğini belirtmektedir.

Çocuğunuzun ceza infaz kurumunda devletin gözetimi ve denetimi altındayken hayatını kaybetmesi durumunda, idarenin gerekli önlemleri almamış olması sebebiyle devlete karşı tam yargı davası açarak maddi ve manevi tazminat talep edebilirsiniz. Cezaevinde yaşanan kavga ve şiddet olaylarına rağmen yeterli personelin bulunmaması veya idare tarafından gerekli güvenlik tedbirlerinin alınmaması gibi ihmaller, hukuken idarenin hizmet kusuru işlediği anlamına gelmektedir.

Ceza infaz kurumunda meydana gelen şüpheli ölüm olaylarının aydınlatılması ve sorumluların cezalandırılması için yürütülen ceza davasının makul bir sürat ve özenle sonuçlandırılamaması, Anayasa ile güvence altına alınan yaşam hakkının usul boyutu yönünden bir hak ihlali teşkil etmektedir. Devletin, yaşam hakkını korumak için oluşturulan yasal çerçevenin gereği gibi uygulanmasını sağlamak ve sorumluların belirlenmesini temin edecek etkili bir yargısal sistem kurmak gibi çok temel bir pozitif yükümlülüğü bulunmaktadır.

Cezaevi yönetiminin hakkınızda uyguladığı haksız disiplin cezası nedeniyle ailenizle görüşememeniz durumunda, yaşanan hak ihlalinin bir karşılığı olarak devletten manevi tazminat talep etme hakkınız bulunmaktadır. Mahpusların dış dünya ve özellikle aile bireyleriyle iletişim kurmasını engelleyen ziyaretçi kabulünden yoksun bırakma gibi cezalar, doğrudan doğruya Anayasa ile güvence altına alınmış olan aile hayatına saygı hakkına yapılmış bir müdahale niteliği taşır.

Bir gazetede hakkınızda asılsız iddialarla haber yapılması ve itibarınızın zedelenmesi durumunda, şeref ve itibarın korunması hakkı kapsamında açacağınız tazminat davasını kazanma ihtimaliniz bulunmaktadır. Basın özgürlüğü önemli bir güvence olmakla birlikte, gazetecilerin sorumluluk bilinciyle hareket etmeleri zorunludur.

Anayasa Mahkemesi yaptığınız bireysel başvuru sonucunda adil yargılanma hakkınızın ihlal edildiğine kanaat getirirse, bu ihlalin ve olumsuz sonuçlarının ortadan kaldırılması amacıyla dosyanın yeniden yargılama yapılmak üzere ilgili derece mahkemesine gönderilmesine karar verir. Mahkemenin savcılık itirazını size bildirmeden kabul etmesi gibi usul eksiklikleri nedeniyle silahların eşitliği ve çelişmeli yargılama ilkelerinin zedelendiği tespit edildiğinde, eski hâle getirme kuralı çerçevesinde yargılamanın yeniden yapılması zorunludur.

İdarenin hukuka aykırı işlemi ve mahkeme kararını zamanında uygulamaması nedeniyle evlenememeniz ve aile kurma sürecinizin engellenmesi sonucunda uğradığınız zararlar için manevi tazminat talep etmeniz mümkündür. Devletin, bireylerin kanunlara uygun şekilde evlenebilmeleri için gerekli koşulları sağlama ve evlenmeyi aşırı derece zorlaştıran prosedürlerden kaçınma yönünde pozitif yükümlülükleri bulunmaktadır.

Soruşturma dosyanıza erişiminizin haksız yere kısıtlanması nedeniyle Anayasa Mahkemesi tarafından bir hak ihlali tespit edilmesi durumunda, yaşadığınız bu mağduriyetin karşılığı olarak manevi tazminat talep etmeniz mümkündür. İlgili yargı makamları, tutuklu bulunduğunuz dönemde dosyayı inceleme ve delillere ulaşma yetkinizin soyut ve yetersiz gerekçelerle engellendiğine karar verirse, bu durum kişi hürriyeti ve güvenliği hakkı çerçevesinde bir ihlal olarak kayıtlara geçer.

Boşanma hükmü yönünden itiraz edilmeyip sadece feri nitelikteki tazminat veya nafaka gibi mali talepler kanun yoluna taşındığında, mahkemenin boşanma kararı için gecikmeksizin kısmi kesinleşme şerhi düzenleyerek durumu nüfus müdürlüğüne bildirmesi gerekmektedir. Yargılama devam ederken tarafların boşanma konusundaki kararı kesinleşmişse, diğer tazminat konularının yıllarca sürmesi tarafların yeniden evlenmesine asla engel olmamalıdır.

Babanızın başlattığı bireysel başvuru sürecine, onun yasal mirasçıları olarak dahil olmanız ve hak arama mücadelesini devam ettirmeniz hukuken mümkündür. Anayasa Mahkemesi uygulamalarında, başvuru yapıldıktan sonra başvurucunun vefat etmesi durumunda, mirasçıların davayı devam ettirme yönündeki iradelerini mahkemeye bildirmeleri halinde başvuru taraf sıfatıyla sürdürülebilmektedir.