Etkili Başvuru Hakkı

İnternet ortamında hakkınızda yayımlanan ve kişilik hakları ihlaline yol açan içeriklerin kaldırılması talebinizin sulh ceza hâkimliği tarafından reddedilmesi durumunda, genel mahkemelerde dava açarak hakkınızı arayabilirsiniz. Anayasa Mahkemesinin güncel kararlarına göre, erişimin engellenmesi taleplerini inceleyen sulh ceza hâkimliklerinin uyguladığı yasal düzenleme yeterli usul güvencelerini barındırmadığından etkili başvuru hakkı ihlaline yol açmaktadır.

İnternet ortamında hakkınızda yapılan asılsız yayınlara karşı erişimin engellenmesi taleplerinizin hukuka aykırı şekilde reddedilmesi nedeniyle yaşadığınız mağduriyetler için Anayasa Mahkemesinden manevi tazminat almanız mümkündür. İlgili yargı makamlarının, yasalardaki yapısal sorunlar ve usul eksiklikleri sebebiyle içeriklerin çıkarılması taleplerini reddetmesi, kişilerin lekelenmeme ve unutulma gibi anayasal haklarını zedelemektedir.

Evet, İnsan Hakları Tazminat Komisyonunun kararından sonra itiraz yollarını tüketip Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilirsiniz. Yargılamanızın uzun sürmesi nedeniyle öncelikle komisyona başvurmanız yasal bir zorunluluktur ve bu komisyon teorik olarak mağduriyetinizi gidermek amacıyla kurulmuştur.

Tazminat Komisyonuna yaptığınız başvurunun sürenin hatalı hesaplanması gibi bariz bir takdir hatasıyla reddedilmesi ve itirazınızın da bölge idare mahkemesince kabul görmemesi durumunda Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yoluna gidebilirsiniz. Yargılamanın makul sürede tamamlanmaması nedeniyle oluşan mağduriyetinizin giderilmesi için kurulan Tazminat Komisyonu, dosyanızdaki temyiz aşamasını veya kesinleşmeye kadar geçen süreyi dikkate almadığında, size gerçek bir başarı şansı sunma potansiyelini yitirmiş olur.

Mahkemenin el konulan eşyalarınızın zamanında iade edilmemesinden doğan zararlarınızın tazmini talebinizi hiç değerlendirmemesi ve karara bağlamaması durumunda Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilirsiniz. Ceza davasında beraat ettikten sonra eşyaların geç iade edilmesi veya hiç iade edilmemesi nedeniyle uğranılan zararların giderilmesi için açılan tazminat davası etkili bir çözüm sunmalıdır.

Beraat ettiğiniz bir ceza yargılaması sürecinde el konulan eşyalarınızın zamanında iade edilmemesi nedeniyle uğradığınız zararlar için devletten tazminat talep etme hakkınız bulunmaktadır. Ceza Muhakemesi Kanunu kapsamında haksız koruma tedbirleri nedeniyle açılabilen tazminat davası, eşyasına haksız yere el konulan veya zamanında geri verilmeyen kişilere uğradıkları maddi kayıpları giderme imkânı sunan etkili bir hukuki yoldur.

Ceza infaz kurumunda bulunan mahpusların dış dünya ile ilişkileri ve görüşme hakları kapsamındaki şikâyetlerini inceleme yetkisi infaz hâkimliklerine aittir. Hükümlü veya tutuklular, görüş listesinde yer alan ancak güvenlik soruşturması gibi nedenlerle makul sürede ziyarete gelemeyen kişilerin değiştirilmesi yönündeki taleplerini doğrudan infaz hâkimliği makamına iletebilirler.

Yargı makamlarının şikâyetinizi esasa girmeden reddetmesi nedeniyle maruz kaldığınız mağduriyet karşısında manevi tazminat talep etme hakkınız bulunmaktadır. Mahpusların ceza infaz kurumundaki dışarıyla ilişkilerine veya ziyaretçi kabullerine dair şikâyetlerini incelemekle görevli olan yargı mercilerinin, başvuruları ilgili ve yeterli gerekçeler sunmadan, dar yorumlarla veya doğrudan karar verilmesine yer olmadığına hükmederek reddetmesi anayasal hakların ihlali anlamına gelir.

Mahkemenin, cezaevi uygulamalarına yönelik şikayetlerinizi esasa girmeden ve ilgili kanunların tanıdığı geniş görev alanını dikkate almadan reddetmesi etkili başvuru hakkı ihlali anlamına gelebilmektedir. Mahpusların ceza infaz kurumlarındaki temel haklarına yönelik kısıtlamalar hakkında ileri sürdükleri iddialar için mutlaka esastan bir yargısal inceleme yapılması gerekmektedir.

OHAL Komisyonu kararıyla görevine iade edilen kişilerin ihraç edildikleri dönem için uğradıkları zararların giderilmesi amacıyla manevi tazminat talebinde bulunabilmeleri anayasal bir haktır. Geçmişte yürürlükte olan ve göreve iade edilenlerin herhangi bir tazminat talebinde bulunamayacağını öngören kanun hükmü, kişilerin haksız işlemler nedeniyle uğradıkları manevi zararları giderme fırsatını ellerinden aldığı için Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmiştir.