Usul Hukuku

Sahte olarak kim tarafından ve nasıl düzenlendiği kesin olarak belli olmayan bir belgenin bizzat sizin tarafınızdan kuruma ibraz edildiğine dair somut ve inandırıcı bir delil bulunmuyorsa ceza mahkemesinde yapılan yargılama sonucunda hakkınızda beraat kararı verilebilmektedir. Ceza mahkemesi, belge üzerinde inceleme yapılarak sahte olup olmadığının veya aldatma kabiliyetinin bulunup bulunmadığının tespit edilememesi gibi makul nedenlerle hakkınızda yeterli delil elde edilemediğine hükmedebilir.

Geri gönderme merkezlerinde hukuka aykırı bir şekilde idari gözetim altında tutulduğunuzu iddia ediyorsanız, doğrudan yüksek mahkemeye başvurmadan önce ulusal hukukumuzda yer alan tazminat yollarını usulüne uygun şekilde tüketmeniz zorunlu kabul edilmektedir. Hukuka aykırı tutulma nedeniyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkınızın ihlal edildiği gerekçesiyle bireysel başvuru yapabilmeniz için, öncelikle bu tutulmanın hukuka aykırılığının tespiti ve doğan zararlarınızın karşılanması amacıyla yetkili ve görevli mahkemelerde tazminat davası açmanız gerekmektedir.

Haksız gözaltı işlemleri nedeniyle Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilmeniz için öncelikle ilgili ceza muhakemesi kanunu kapsamında ağır ceza mahkemesinde tazminat davası açarak olağan hukuk yollarını tüketmeniz gerekmektedir. Anayasa Mahkemesinin güncel içtihatlarına göre, hakkınızda beraat veya kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmişse, doğrudan bireysel başvuru yapmak yerine kanunda öngörülen haksız yakalama ve gözaltı tazminatı yoluna başvurmanız şarttır.

Yargılama sürecinizde uygulanan tutuklama tedbirinin haksız olduğunu düşünüyorsanız, davanızın kesinleşmesini beklemeden Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunarak manevi tazminat talep edebilirsiniz. Yargı pratiğine göre kural olarak, bir kişinin haksız yere tutuklandığı iddiasıyla ceza muhakemesi kanunu kapsamında tazminat davası açabilmesi için hakkındaki ceza davasının esastan kesinleşmesi beklenir.

Haksız yakalama veya tutuklama sonrasında beraat kararı alan kişilerin açtığı tazminat davalarında hükmedilen miktarın çok düşük olması durumunda Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunma hakkınız vardır. Anayasa Mahkemesi, beraat veya kovuşturmaya yer olmadığına dair karar ile sonuçlanan ceza yargılaması süreçlerinde uygulanan gözaltı ve tutuklama gibi koruma tedbirleri nedeniyle 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu kapsamında açılan davaları incelemektedir.

Haksız yere tutuklu kaldığınız veya gözaltına alındığınız durumlarda mahkemelerce size ödenmesine hükmedilen tazminat miktarının son derece yetersiz kalması halinde Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilirsiniz. Yargılama sonucunda beraat ettiğinizde veya hakkınızda kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiğinde, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu kapsamında tazminat davası açma hakkınız bulunmaktadır.

Hakkınızda verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı kesinleştiğinde müsadere kararının hemen infaz edilmesi mülkiyet hakkınızın ihlali anlamına gelmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, eşyaların devlet mülkiyetine geçirilmesi işleminin mahkemenin verdiği kararla birlikte derhal uygulanması hukuka aykırılık teşkil etmektedir.

Mahkemenin hakkınızda verdiği hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı kesinleşir kesinleşmez el konulan eşyalarınızın hemen müsadere edilmesi, mülkiyet hakkınızın ihlali anlamına gelmektedir. Çünkü bu tür kararlarda eşyaların ne zaman devletin mülkiyetine geçeceği konusunda yasal bir belirsizlik bulunmakta olup, bu durum olağan kanun yollarına başvuru imkânınızı askıya alarak size aşırı bir külfet yüklemektedir.

İdare mahkemesinde görülen davanızda gösterdiğiniz tanıkların mahkeme heyeti tarafından bizzat duruşmada dinlenmemesi, kural olarak adil yargılanma hakkınızın veya silahların eşitliği ilkesinin ihlali anlamına gelmemektedir. Türk hukuk sisteminde idari yargılama usulü temelde yazılılık esasına dayanmaktadır ve bu sistemde duruşma yapılması veya tanıkların bizzat mahkeme huzurunda dinlenmesi oldukça istisnai bir durumdur.

Mahkemenin, uyuşmazlığın diğer tarafından temin ettiği bilgi ve belgelere karşı size savunma ve delil sunma imkânı tanımadan aleyhinize karar vermesi hukuka uygun bir yargılama usulü değildir. Yargılama sürecinde mahkemeler, ara kararı ile kurumlardan çeşitli belgeler talep edebilirler.