Mülkiyet Hakkı

Davanız devam ederken taşınmazınız üzerine konulan ihtiyati tedbirin makul olmayan bir süre boyunca devam etmesi, mülkiyet hakkınızın ihlal edildiği anlamına gelmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, mülkiyet hakkını sınırlandıran bir tedbirin hukuka uygun ve ölçülü kabul edilebilmesi için uygulamanın kapsamı ve süresi bakımından orantılı olması gerekmektedir.

Arazinize kamulaştırmasız el atılması sebebiyle açtığınız davada hükmedilen tazminatın enflasyon karşısında değer kaybetmesi, Anayasa ile güvence altına alınan mülkiyet hakkı ihlali anlamına gelmektedir. Anayasa Mahkemesi, bu tür durumlarda ödenmesi gereken tazminat bedellerinin enflasyon oranları karşısında önemli ölçüde erimesine veya değer kaybına uğratılarak ödenmesine müsaade etmemektedir.

Davanızın gereğinden fazla uzun sürmesi nedeniyle yaptığınız makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin şikayetiniz, Anayasa Mahkemesi tarafından doğrudan esastan incelenmeyerek kabul edilemez bulunacaktır. Yüksek mahkeme, kamulaştırmasız el atma sebebiyle açılan ecrimisil davasında hükmedilen bedelin değer kaybına uğraması şikayetini esastan inceleyip karara bağlasa da, yargılamanın uzun sürmesine yönelik şikayetleri farklı bir usule tabi tutmaktadır.

Devletin size ait bir taşınmaza kamulaştırma usullerine uymadan el atması, Anayasa ile güvence altına alınan mülkiyet hakkınızın açık bir ihlali olarak kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, idarenin özel mülkiyete konu bir taşınmaza fiilen el koyması durumunda, ilgili mevzuatta özetlenen usullere uyulması zorunludur.

Devletin size ait bir taşınmaza kamulaştırma işlemi yapmadan doğrudan el atması durumunda Anayasa Mahkemesine başvurarak hakkınızı aramanız mümkündür. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, devletin bir taşınmaza müdahale edebilmesi için ilgili kanunlarda belirtilen usullere sıkı sıkıya uyması gerekmektedir.

Ortak mülkiyetinizde bulunan bir taşınmaza kamulaştırma yapılmaksızın el atılması hâlinde Anayasa Mahkemesine birlikte başvuru yapmanız durumunda, tespit edilen ihlal karşılığında hükmedilecek tazminat ve yargılama giderlerinin ödenme şekli farklılık göstermektedir. Mahkeme, mülkiyet hakkı ihlalinin yarattığı mağduriyetin giderilmesi amacıyla hükmettiği manevi tazminat bedellerini her bir hak sahibi için ayrı ayrı hesaplayarak ödenmesine karar vermektedir.

Arazinize kamulaştırmasız el atılması karşılığında hükmedilen tazminatın enflasyon karşısında değer kaybına uğratılarak ödenmesi, Anayasa ile güvence altına alınan mülkiyet hakkı ihlali olarak kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, devletin mülkiyetinize müdahale etmesinin ardından size ödenmesi gereken tazminatın enflasyon karşısında önemli ölçüde değer kaybetmesi, şahsınıza aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklemektedir.

Kamulaştırmasız el atma karşılığında mahkemelerce hükmedilen tazminatın enflasyon karşısında önemli ölçüde değer kaybına uğratılarak ödenmesi mülkiyet hakkının ihlali anlamına gelmektedir. Yüksek mahkeme, ödenmesi gereken bedellerin enflasyon nedeniyle değer kaybetmesini, mülk sahibine şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklediği şeklinde değerlendirmektedir.

Arazinize idare tarafından el atılması sonrasında size ödenmesine karar verilen bedelin enflasyon karşısında erimesi durumunda mülkiyet hakkı kapsamında hakkınızı arayabilmeniz mümkündür. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, devletin kamulaştırmasız el atma işlemleri karşılığında vatandaşlara ödemesi gereken tazminatların enflasyon karşısında önemli ölçüde değer kaybına uğratılması veya bu şekilde değer kaybına uğratılarak ödenmesi, bireylere şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklemektedir.

Anayasa Mahkemesi tazminatınızın enflasyon karşısında değer kaybettiğini tespit ettiğinde size doğrudan bir tazminat ödenmesine değil, ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasına karar vermektedir. Yüksek mahkeme, mülkiyet hakkı ihlali kararı verdikten sonra dosyayı ilgili yerel mahkemeye göndererek yeniden yargılama işlemlerinin başlatılmasını istemektedir.