Manevi Tazminat

Cezaevi yönetiminin ortak görüş talebinizi reddetmesi durumunda, bu uygulamaya karşı öncelikle bulunduğunuz yerdeki infaz hâkimliği makamına şikayet dilekçesi vererek hakkınızı arayabilirsiniz. Kurum uygulamalarının veya kararlarının hukuka aykırı olduğunu düşünüyorsanız yapacağınız bu şikayet başvurusu sonucunda verilecek karara karşı da ağır ceza mahkemesine itiraz etme hakkınız bulunmaktadır.

Barışçıl niteliğini kaybetmeyen ve şiddet içermeyen bir toplantı veya gösteri yürüyüşüne sırf önceden izin alınmadığı, pandemi kuralları veya trafiği aksattığı gerekçesiyle polisin doğrudan müdahale etmesi hukuka aykırı kabul edilmektedir. İdare her ne kadar kamu düzenini sağlamak meşru amacıyla hareket etse de, katılımcıların şiddete özendirici söylemlerde bulunmadığı ve saldırısız eylemlerine devam ettiği durumlarda toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkı demokratik toplumun bir gereği olarak korunmalıdır.

Anayasa Mahkemesi, mülkiyet hakkınızla bağlantılı olarak etkili başvuru hakkınızın ihlal edildiğini tespit ettiğinde, bu ihlalin ve yarattığı olumsuz sonuçların tamamen ortadan kaldırılabilmesi için en uygun yöntemin yeniden yargılama yapılması olduğuna hükmetmektedir. Sizin durumunuzda ihlal, idari idari başvurunuzun süresinde görülmeyerek usulden reddedilmesi gibi yargısal bir hatadan kaynaklandığı için, dosyanın ilgili mahkemeye gönderilip hatalı kararın düzeltilmesi sağlanır.

Evet, fazladan tutuklu kaldığınız süreler için açtığınız davada mahkemenin hükmettiği tazminat miktarı hakkınızın özünü zayıflatacak kadar düşükse, bu duruma karşı Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilirsiniz. Derece mahkemelerinin somut olayın şartlarına göre tazminat miktarını belirleme konusunda bir takdir yetkisi bulunsa da, hükmedilen tutarın maruz kalınan ihlalle orantısız derecede önemsiz ve yetersiz bir miktar olmaması gerekmektedir.

Fazladan cezaevinde kaldığınız sürenin hesaplanmasında istinaf mahkemeleri, genellikle koşullu salıverilme tarihi yerine cezanızın tümüyle sona erdiği bihakkın tahliye tarihini esas alarak değerlendirme yapmaktadır. İlk derece mahkemeleri bazen hesaplama yaparken suç için öngörülen koşullu salıverilme süresini dikkate alıp ceza infaz kurumunda fazladan kalınan süreyi daha uzun bularak yüksek bir tazminat belirleyebilmektedir.

Gözaltı gibi devletin kontrolü altında bulunduğunuz sırada yaralanmanız durumunda, yetkili makamların bu olayın nasıl gerçekleştiğine dair tatmin edici ve inandırıcı bir açıklama getirmesi zorunludur. Kamu görevlilerinin size karşı zor kullanmasını gerektiren kesin bir zorunluluk yoksa fiziksel güce başvurmaları hukuka aykırıdır ve güç kullanımı her zaman orantılı olmak zorundadır.

Eksik inceleme ve kusur değerlendirmesi yapılmaması nedeniyle ihlal tespiti yapıldığında, sonuçların ortadan kaldırılması için kural olarak tazminat ödenmesine değil davanın yeniden görülmesine karar verilmektedir. Yaşam hakkıyla bağlantılı etkili başvuru hakkınızın ihlal edildiği tespit edildiğinde, bu ihlalin doğrudan derece mahkemesinin kararındaki eksikliklerden kaynaklandığı kabul edilmektedir.

Sadece örgüte yardım etme suçundan hüküm giymenize rağmen idari veya yargısal merciler tarafından örgüt üyesi olarak nitelendirilmeniz durumunda masumiyet karinesi ihlal edilmiş olmaktadır. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, hakkında kesinleşmiş bir mahkûmiyet kararı bulunmayan bir suçla ilgili olarak kamu makamlarının kişiyi o suçu işlemiş gibi göstermesi hukuka aykırıdır.

Cezaevinde bulunduğunuz süre zarfında kamu otoritelerinin hatalı değerlendirmeleri neticesinde anayasal haklarınızın ihlal edildiği tespit edilirse, tahliye olmuş olsanız dahi bireysel başvuru yoluyla manevi zararlarınızın karşılanmasını talep edebilirsiniz. İnfaz süreci tamamlanıp kişi tahliye edildiğinde, hukuka aykırı kararların düzeltilmesi amacıyla yeniden yargılama yapılmasında hukuki bir yarar kalmayabilir.

Mülkiyet hakkınızın ve etkili başvuru hakkınızın ihlal edildiği tespit edildiğinde, uğradığınız zararların giderilmesi için öncelikle yerel mahkemede yeniden yargılama yapılmasına karar verilir, doğrudan tazminata hükmedilmez. Anayasa Mahkemesi, idari başvuruların süresinde görülmemesi gibi nedenlerle ortaya çıkan hak ihlallerinin sonuçlarının ortadan kaldırılması amacıyla ilgili yargı mercilerine dosyayı gönderir.