Manevi Tazminat

Anayasa Mahkemesi bu tür durumlarda hak ihlali tespit etse bile, yeniden yargılama yapılmasının tek başına yeterli bir giderim sağlayacağı anlaşıldığından ayrıca maddi veya manevi tazminat ödenmesine karar vermemektedir. Temel yaklaşım, ihlalin asıl kaynağı olan mahkeme sürecinin düzeltilmesi ve hak ihlalinin sonuçları ortadan kaldırılarak eski hale getirme kuralının işletilmesidir.

Anayasa Mahkemesi tarafından mülkiyet hakkınızın ve etkili başvuru hakkınızın ihlal edildiği tespit edilse dahi, ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasının yeterli bir giderim sağlayacağı anlaşıldığından maddi ve manevi tazminat talepleriniz reddedilecektir. Yüksek mahkeme, ihlal kararı verdikten sonra dosyanın ilgili yargı mercilerine gönderilmesine ve yeniden yargılama işlemlerinin başlatılarak hak ihlaline yol açan nedenlerin ortadan kaldırılmasına hükmetmektedir.

İşverenin itirazı yüzünden davanın yıllarca sürmesi nedeniyle yaşadığınız mağduriyetler için anayasal yargı yolları üzerinden manevi tazminat talep etmeniz mümkündür. Bir sendikanın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından yetkili olduğunun tespit edilmesine rağmen, açılan davanın beş yıl gibi uzun bir süre devam etmesi ciddi bir hak kaybı yaratmaktadır.

Anayasa Mahkemesi tarafından tutuklamanızın hukuki olmadığına ve kişi hürriyeti ve güvenliği hakkınızın ihlal edildiğine karar verilmesi durumunda, uğradığınız manevi zararların karşılığı olarak tazminat almanız mümkündür. İhlalin tespit edildiği tarihte devam eden yargılamanız kapsamında zaten tahliye edilmiş durumdaysanız ve tutukluluk statünüz sona ermişse, ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasına gerek duyulmaz.

Anayasa Mahkemesi, dava sırasında yürürlüğe giren yeni bir kanun sebebiyle alacağın tahsil edilmesinin engellendiği durumlarda hak ihlali tespit etse bile, kural olarak doğrudan maddi veya manevi tazminat ödenmesine hükmetmemektedir. Yüksek mahkeme, bu tür başvurularda asıl çözümün ihlale yol açan kararın ortadan kaldırılarak yargı sürecinin tekrar işletilmesi olduğuna karar vermiştir.

Şikayetiniz üzerine verilen takipsizlik kararına karşı yaptığınız itirazın sulh ceza hakimliği tarafından tatmin edici ve yeterli bir gerekçe açıklanmadan reddedilmesi, anayasal haklarınızın ihlal edildiği anlamına gelebilmektedir. Polis memurlarının eylemlerine yönelik şikayetlerde soruşturma süreci, mağdurun etkili bir şekilde katılımına imkan tanımalı ve soruşturma sonucunda alınan kararlar elde edilen tüm bulguların kapsamlı, nesnel ve tarafsız bir analizine dayanmalıdır.

Banka hesabınız üzerindeki blokenin uzun sürmesi nedeniyle mülkiyet hakkınızın ihlal edildiği tespit edildiğinde, ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için genellikle yeniden yargılama yapılması hukuki bir yarar sağlamamakta olup etkin giderim yolu olarak doğrudan tazminat ödenmesine hükmedilmektedir. Anayasa Mahkemesi, bu tür uzun süreli tedbir ve el koyma işlemlerinin yarattığı mağduriyetin eski hâle getirme kuralı çerçevesinde telafi edilebilmesi adına başvuru sahibine uğradığı zararlar karşılığında manevi tazminat ödenmesini uygun görmektedir.

Boşanma davasının makul olmayan bir şekilde uzun sürmesi, kişilerin yeniden evlenme ve aile kurma hakkının ihlali olarak değerlendirilmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, hukuk sistemimizde boşanma davası süresince eşlerin birbirlerine karşı sadakat yükümlülüğü devam ettiğinden, kişilerin hayatlarına bir başkasını dâhil etmeleri veya yeni bir evlilik yapmaları hukuken ve fiilen mümkün olmamaktadır.

Banka hesabınıza konulan uzun süreli bloke işlemi nedeniyle yaşadığınız mağduriyetler karşısında mahkemelerden manevi tazminat ödenmesini talep etme hakkınız bulunmaktadır. Yüksek mahkeme, mülkiyet hakkınızın ihlal edildiğinin tespit edildiği bu tür durumlarda, eski hale getirme kuralı çerçevesinde ortaya çıkan haksızlığın ve sonuçlarının bütünüyle ortadan kaldırılabilmesi için tazminat yolunu etkin bir giderim aracı olarak kabul etmektedir.

Terör olayları ve sokağa çıkma yasakları nedeniyle yaşadığınız ağır psikolojik yıpranma ve aile düzeninizin bozulması gibi durumlar için devletten manevi tazminat talep etme hakkınız bulunmaktadır. Ancak idare mahkemeleri genellikle bu tür talepleri incelerken idarenin hizmet kusuru veya sosyal risk ilkesi gibi genel kavramlar üzerinden değerlendirme yapabilmektedir.