Manevi Tazminat

Cezaevi idaresinin eşinizle görüşmenizi kanuni bir dayanak olmaksızın engellemesi nedeniyle uğradığınız manevi zararların telafisi için mahkemelerden tazminat talep etme hakkınız bulunmaktadır. Temel hakların ihlal edildiğinin tespit edilmesi durumunda, ihlalin sonuçlarının bütünüyle ortadan kaldırılabilmesi için kural olarak yeniden yargılama yapılması gerekmekle birlikte, salgın tedbirlerinin kalkmış olması veya tahliye edilmiş olmanız gibi durumlarda yeniden yargılamanın hukuki bir yarar sağlamayacağı değerlendirilebilir.

İstinaf mahkemesinin, sendika kararıyla yapılan ve ihraç edilen üyelere destek amacı taşıyan bir eylemi sendikal faaliyet olarak görmeyip davanızı reddetmesi adil yargılanma ve örgütlenme özgürlüğü ilkeleriyle bağdaşmamaktadır. İşten çıkarılan üyelere destek vermek, sendikaların üyelerinin haklarını koruma kapsamındaki temel faaliyetleri arasında yer alır.

İşlemediğiniz bir disiplin suçu nedeniyle hakkınızda haksız yere hücreye koyma cezası uygulanmış ve bu ceza infaz edilmişse, Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunarak ihlalin tespiti ile birlikte manevi zararlarınızın giderilmesini talep edebilirsiniz. Ceza infaz kurumu disiplin kurulunun radyonuzun uzun dalga bandı özelliği taşıdığı gerekçesiyle verdiği ceza sonrasında, başlatılan adli soruşturma kapsamında alınan bilirkişi raporuyla radyonuzun yasak nitelikte olmadığı kanıtlanmışsa idarenin verdiği ceza açıkça hukuka aykırı hale gelir.

Anayasa Mahkemesi tarafından haksız bir disiplin cezası nedeniyle temel haklarınızın ihlal edildiğine karar verilmesi durumunda, hem yeniden yargılama yoluna gidilerek cezanın ortadan kaldırılması hem de tarafınıza tazminat ödenmesi mümkündür. İhlalin sonuçlarının bütünüyle ortadan kaldırılabilmesi için öncelikle kararı veren derece mahkemesine dosya gönderilir ve yeniden yargılama yapılarak ihlale neden olan kararın düzeltilmesi sağlanır.

Vefat eden yakınınızın kazada müterafik kusuru bulunması, idarenin tespit edilen hizmet kusuruna rağmen manevi tazminat talebinizin tamamen reddedilmesi için geçerli ve yeterli bir hukuki gerekçe oluşturmaz. Anayasa Mahkemesi, idarenin kusurlu olduğu tespit edilen ölüm olaylarında, ölenin yakınlarının duyduğu elem ve ızdırabın kısmen de olsa giderilmesi gerektiğini ve hiçbir manevi tazminat ödenmemesinin devletin koruma yükümlülüklerinin ihlali anlamına geldiğini belirtmektedir.

Devletin ihmali neticesinde meydana gelen ölümlü bir kazada derece mahkemelerinin manevi tazminat taleplerinizi tamamen reddetmesi durumunda, Anayasa Mahkemesine yapacağınız bireysel başvuruda öncelikle yaşam hakkı ihlali iddiasında bulunmanız gerekmektedir. Anayasa uyarınca devletin, yetki alanında bulunan tüm bireylerin hayatını kamusal makamların veya diğer bireylerin eylemlerinden kaynaklanabilecek risklere karşı koruma zorunluluğu vardır.

Barışçıl nitelikteki bildirimsiz bir yürüyüşe katıldığınız için haksız yere hapis cezası alarak mağduriyete uğradığınız durumlarda, ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasını ve tarafınıza manevi tazminat ödenmesini talep etme hakkınız bulunmaktadır. Anayasa Mahkemesi, bu tür olaylarda kamu düzenini bozucu bir eyleminiz olmamasına rağmen hakkınızda verilen ertelenmiş hapis cezalarının dahi anayasal haklarınızı ihlal ettiğini tespit etmektedir.

Kolluk görevlileri tarafından fiziksel şiddete uğradığınızı iddia ediyorsanız ve savcılık makamı bu durumu yeterince araştırmadan dosyayı kapattıysa, Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunarak hakkınızı arayabilirsiniz. Devletin, güvenlik güçlerinin güç kullanımı sonucunda meydana gelen yaralanmalara ilişkin şikayetlerde derhal ve etkili bir ceza soruşturması yürütme yükümlülüğü bulunmaktadır.

Anayasa Mahkemesi, polis şiddeti iddialarınıza ilişkin savcılık soruşturmasının eksik yürütüldüğünü tespit ederse, dosyanızın yeniden açılmasını ve tarafınıza manevi bir bedel ödenmesini sağlayarak yasal bir çözüm sunar. Kötü muamele gördüğünüz iddiasıyla yaptığınız şikayet neticesinde savcılığın şüphelileri dahi tespit etmeden ve delilleri toplamadan hızla kovuşturmaya yer olmadığına dair karar vermesi hukuka aykırıdır.

Anayasa Mahkemesine yaptığınız başvuru sonucunda hak ihlali kararı verilse bile otomatik olarak maddi ve manevi tazminat talepleriniz kabul edilmemektedir. Yüksek mahkeme bu tür ihlal iddialarını incelediğinde, öncelikli olarak ortaya çıkan mağduriyetin ve hak ihlalinin sonuçlarının nasıl ortadan kaldırılacağına odaklanmaktadır.