Manevi Tazminat

Yargı kararına rağmen cezaevi idaresinin şahsınıza ait evrakları bir yıldan uzun bir süre sonra teslim etmesi açık bir hak ihlali oluşturduğundan dolayı manevi tazminat talebiyle Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilirsiniz. Anayasa Mahkemesi tarafından verilen ihlal kararı sonrasında infaz hâkimliği yeniden yargılama yaparak şikâyetin kabulüne ve evrakların teslimine karar vermişse, idarenin bu kararın gereğini derhâl yerine getirmesi zorunludur.

Cezaevi idaresinin mahkemelere göndermek istediğiniz savunma evraklarını imha etmesi veya yargı kararlarına rağmen size çok geç teslim etmesi durumunda haberleşme hürriyetinizin ihlal edildiğini belirterek manevi tazminat alabilirsiniz. Mahpusların mektuplarının ve dilekçelerinin denetlenmesi veya alıkonulması suretiyle yapılan müdahalelerin kanuni bir dayanağı ve meşru amacı olsa dahi, bu işlemlerin her zaman ölçülülük ilkesine uygun olması gerekmektedir.

Anayasa Mahkemesi tarafından mülkiyet hakkınızın ve etkili başvuru hakkınızın ihlal edildiğine karar verilmesi durumunda, kural olarak ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için davanızın yeniden görülmesine karar verilmektedir ve bu aşamada ayrıca tazminat ödenmemektedir. Mahkeme, şirkete yatırılan paranın iadesi davası sürerken yapılan kanun değişikliğiyle alacağın tahsilinin engellenmesini hak ihlali olarak tespit ettiğinde, temel çözüm yolu olarak yeniden yargılama yapılmasını öngörmektedir.

Yasa değişikliği nedeniyle alacağınızı tahsil edememenizden kaynaklanan hak ihlallerinde temel çözüm yöntemi tazminat ödenmesi değil, ihlalin sonuçlarını ortadan kaldırmak amacıyla davanızın yeniden görülmesidir. Anayasa Mahkemesi, bu tür başvurularda öncelikli olarak yeniden yargılama yapılmasında hukuki yarar bulunduğuna hükmetmektedir.

Anayasa Mahkemesi, mülkiyet hakkıyla bağlantılı etkili başvuru hakkının ihlal edildiğini tespit ettiği durumlarda kural olarak ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için öncelikle yargılamanın yenilenmesi yoluna gitmektedir. Verilen ihlal kararının ardından mahkemelerce yapılacak olan yeniden yargılama işlemi, ihlal sonucuna ulaştıran nedenleri ortadan kaldırarak anayasal ilkelere uygun yeni bir karar verilmesini sağladığından yeterli bir giderim yöntemi olarak kabul edilmektedir.

Anayasa Mahkemesi, çocuklarınızla telefon görüşmesi yapmanızı sağlayacak düzenlemelerin yapılmaması ve itirazlarınızın yetkili yargı mercilerince somut gerekçeler sunulmadan reddedilmesi durumunda hak ihlali kararı vererek mağduriyetinizi giderecek yolları işletmektedir. Yapılan bireysel başvuru incelemesinde, devletin aile bağlarını korumaya yönelik yükümlülüklerini yerine getirmediği ve talebinizin karşılanmamasının makul nedenlere dayanmadığı tespit edilirse, doğrudan yeniden yargılama yapılmasına hükmedilir.

Anayasa Mahkemesi mülkiyet hakkınızla bağlantılı olarak etkili başvuru hakkınızın ihlal edildiğine karar verdiğinde, kural olarak doğrudan tazminat ödenmesine değil davanızın yeniden yargılama yoluyla tekrar görülmesine hükmetmektedir. Bu tür uyuşmazlıklarda tespit edilen hak ihlalinin ve bu ihlalin yol açtığı olumsuz sonuçların ortadan kaldırılması için davanın yeniden görülmesinde hukuki yarar bulunmaktadır.

Polis merkezinde uğradığınız fiziksel şiddete ilişkin şikayetinizin haksız yere takipsizlikle sonuçlanması durumunda Anayasa Mahkemesine başvurarak yeniden soruşturma açılmasını ve yaşadığınız mağduriyetin karşılanması için manevi tazminat ödenmesini talep edebilirsiniz. Kamu görevlilerinin tutumu nedeniyle kesin olarak gerekli olmayan bir durumda fiziksel güce başvurulması ve bu durumun hastane raporlarıyla belgelenmesi halinde devletin ihlalin sonuçlarını bütünüyle ortadan kaldırması gerekmektedir.

Devlet memuru olarak hakkınızda yürütülen bir ceza veya disiplin soruşturması nedeniyle görevden uzaklaştırılmanız ihtiyati bir tedbir olsa da, mahkemelerin bu işlemi iptal davalarında sadece genel ve soyut kanun maddelerine dayanarak reddetmesi hukuka aykırı bulunabilmektedir. Kamu hizmetlerinin düzenliliği ilkesi ile kamu görevlilerinin özel hayatına saygı hakları arasında adil bir dengenin gözetilmesi şarttır.

Görevden uzaklaştırma tedbiri nedeniyle yoksun kaldığınız parasal haklarınızın ve zedelenen akademik itibarınızın telafi edilebilmesi, idari ve yargısal süreçlerde bu ihlalin tespit edilmesine ve yeniden yargılama yolunun açılmasına bağlıdır. Kamu görevlilerinin tabi olduğu disiplin süreçlerinde alınan kararların, bireyin mesleki hayatı üzerinde doğurduğu ciddi olumsuz etkiler göz önüne alındığında, yargı makamlarının idarenin işlemlerini sıkı bir denetime tabi tutması gerekmektedir.