Manevi Tazminat

Yerel mahkemelerin mülkiyet hakkınızı ihlal eden yıkım işlemini haksız yere hukuka uygun bulması durumunda Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne başvurarak zararınızın tazminini talep edebilirsiniz. Mahkeme, idarenin eyleminin ulusal mevzuattaki açık kurallara örneğin acil yıkım için gereken mahkeme kararı şartına uymadığını tespit ederse, mülkünüzün elinizden alınmasını haksız bularak adil bir tazminata hükmedebilir.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nde haklı bulunmanız durumunda, uğradığınız ihlalin telafisi için en uygun yolun yargılamanın yenilenmesi olduğuna karar verilebilir ve ayrıca size manevi tazminat ödenebilir. Somut olayda mahkeme, başvurucunun çocukluk döneminde işlediği bir suç nedeniyle yıllar sonra savcılık mesleğine kabul edilmemesini bir hak ihlali olarak tespit etmiş ve iç hukuktaki yargılamanın yeniden yapılarak dosyanın insan hakları standartlarına uygun bir şekilde tekrar değerlendirilmesi gerektiğini vurgulamıştır.

Devlet yetkililerinin haksız baskı ve tehditleri nedeniyle özel hayatınızın ihlal edilmesi ve şikayetlerinizin sonuçsuz bırakılması durumunda, yaşadığınız psikolojik zarar karşılığında manevi tazminat talep etme hakkınız bulunmaktadır. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, istihbarat görevlileri tarafından muhbirlik yapmaya zorlanan ve tehdit edildikten sonra ülkesini terk etmek durumunda kalan bir başvurucunun davasında bu zararın ciddiyetini dikkate almıştır.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi nezdinde mahkemeye erişim hakkınızın ihlal edildiği tespit edilse bile, atanmadığınız dönemdeki maaşlarınızı doğrudan maddi tazminat olarak alabilmeniz kesin değildir. Mahkeme, yerel mahkemelerin davayı esastan incelemeyi reddetmesini bir hak ihlali olarak görse de, dava esastan görülmüş olsaydı yerel mahkemenin sizi haklı bularak atanmamanız sebebiyle oluşan maaş kayıplarınızı ödemeye kesin olarak hükmedip hükmetmeyeceği konusunda bir varsayımda bulunamaz.

Evet, yerel mahkemelerin haksız kararları neticesinde ödemek zorunda kaldığınız tazminat bedellerini Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararıyla geri almanız mümkündür. Mahkeme, ifade özgürlüğünüzün ihlal edildiğine karar verdiğinde, siyasetçiye ödemek zorunda bırakıldığınız asıl tazminat tutarını doğrudan bir maddi tazminat kalemi olarak değerlendirir.

Haksız yere dondurulan hesaplarınız nedeniyle uğradığınızı iddia ettiğiniz kar kaybı veya ödediğiniz vergi cezaları gibi maddi zararların devletten tazmin edilmesi mümkündür ancak bunun için doğrudan bir nedensellik bağının kesin olarak ispatlanması şarttır. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, yaptırımların iptali için başvurduğunuz süreçte usuli güvencelerin eksikliğinden kaynaklanan ihlaller tespit etse bile, bu ihlallerin doğrudan şirketin iddia ettiği ticari kayıplara yol açtığına dair kesin bir varsayımda bulunmaz.

Babanızın başlattığı zorunlu mahkeme dışı tazminat sürecini mirasçıları olarak mahkemeye taşıyabilmeniz hukuken mümkündür. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin bu konudaki yaklaşımına göre, eğer vefat eden kişi yasal bir zorunluluk gereği ilgili fona yazılı olarak başvurmuşsa, bu adım onun tazminat alma niyetini açıkça ortaya koymaktadır.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi davanızın haksız yere reddedilerek mahkemeye erişim hakkınızın ihlal edildiğine karar verdiğinde, talep ettiğiniz asıl maddi tazminat bedelini doğrudan size ödemez. Mahkemenin bu tür usul ihlallerindeki temel yaklaşımı, uğradığınız zararın giderilmesi için en uygun yolun iç hukukta yargılamanın yenilenmesi ve davanızın adil yargılanma standartlarına uygun olarak yeniden esastan incelenmesi olduğudur.

Yedi buçuk yılı aşan, defalarca bozularak yeniden görülen ve bu süreçte sürekli tutuklu kaldığınız bir yargılama süresi hukuken makul kabul edilmez ve hak ihlali oluşturur. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, yargılama süresinin makul olup olmadığını değerlendirirken davanın karmaşıklığına, tarafların tutumuna ve özellikle davanın defalarca aynı mahkemeler arasında gidip gelmesine büyük önem verir.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi mülkiyet hakkınızın ihlal edildiğine karar verdiğinde, haksız yere el konulan tutarın size maddi tazminat olarak geri ödenmesine hükmedebilmektedir. İhlal tespiti durumunda davalı devlet, hukuka aykırı müdahalenin sonuçlarını ortadan kaldırmak ve sizi ihlalden önceki duruma getirmekle yükümlüdür.