Ceza Hukuku

Akademik çalışmalarınızı yürütmeniz için zorunlu olan laboratuvar ve cihazlara erişiminizin hiyerarşik üstleriniz tarafından kısıtlanması, doğrudan akademik mobbing kapsamında değerlendirilebilecek oldukça ciddi bir durumdur. Danışmanınızın veya yöneticinizin elindeki makam yetkisini kötüye kullanarak sizi pasifize etmesi ve iş yapmanızı fiilen imkansız hale getirmesi, idari yargı süreçlerinde hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir eylem niteliği taşır.

Bir üniversite yöneticisinin, salt kendi yönetsel taleplerini yerine getirmediğiniz için akademik geçmişinizi ve kişiliğinizi hedef alarak sizi diğer meslektaşlarınızın önünde küçük düşürmesi, doğrudan bir akademik tahakküm ve sindirme eylemidir. Dekan veya bölüm başkanı gibi idari makam sahiplerinin, yönetsel yetkilerini sizin akademik değerinizi sorgulamak veya çalışma motivasyonunuzu kırmak amacıyla bir silah gibi kullanması, hukuk sistemimiz tarafından meşru kabul edilen bir yaklaşım değildir.

İş yerinde bilgiye erişiminizin engellenmesi ve sosyal etkileşimden uzak tutulmanız, niyetin niteliğine göre kasıtlı veya kasıtsız olarak gerçekleşse de her iki durum da örgütsel dışlanma kapsamında değerlendirilebilmektedir. Bireylerin farkında olmadan veya iletişim eksiklikleri yüzünden sizi etkinliklere davet etmemesi pasif bir eylem olarak görünse dahi, iş süreçlerinize zarar veriyorsa hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir eylem niteliği kazanabilir.

İş yerinde psikolojik tacize maruz kaldığınızı düşünüyorsanız, doğrudan adli mercilere başvurmadan önce devletin kurmuş olduğu resmi şikayet ve destek kanallarını muhakkak değerlendirebilirsiniz. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bünyesinde faaliyete geçirilen ALO 170 Mobbing Hattı üzerinden iletişime geçerek alanda uzman psikologlardan destek alabilir ve hukuki haklarınız konusunda yönlendirme talep edebilirsiniz.

Elbette, yargı yoluna başvurmadan önce mağduriyetinizi bildirebileceğiniz ve destek alabileceğiniz resmi kamusal yollar mevcuttur. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bünyesinde kurulan ALO 170 iletişim hattı üzerinden ihbarda bulunabilir ve bu merkezdeki uzman psikologlardan hem ruhsal destek hem de yol gösterici tavsiyeler alabilirsiniz,.

İşyerinde karşılaştığınız psikolojik şiddet ve yıldırma politikalarına karşı devletin kurduğu ve çalışanlara ücretsiz destek veren resmi mekanizmalar mevcuttur. Yayımlanan genelgeler kapsamında hayata geçirilen Çalışma ve Sosyal Güvenlik İletişim Merkezi (Alo 170), tam da bu tür mağduriyetleri dinlemek ve çözüm üretmek amacıyla faaliyet göstermektedir.

İşverenin sağlıklı ve güvenli bir çalışma ortamı sağlama yükümlülüğünü ihlal etmesi, hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir eylemdir. Ameliyathanelerdeki yetersiz havalandırma, aşırı gürültü ve uygun olmayan iklimlendirme gibi fiziksel risklerin kontrol altına alınmaması, çalışanın sağlığını doğrudan tehdit eden ihlaller kapsamında değerlendirilebilir.

İşvereniniz veya üstleriniz tarafından görev tanımınızın dışında kalan, mesleki uzmanlığınızla ilgisi olmayan idari ve angarya işlerin size sürekli dayatılması, hukuki terminolojide görev dışı iş yükleme olarak nitelendirilebilecek haksız bir uygulamadır. Sorumluluklarınızı sürekli tekrarlayarak, size tamamlanması mümkün görünmeyen işler vermek ve bu işleri yapmadığınız takdirde kadronuzun veya terfinizin engelleneceği yönünde örtülü tehditlere maruz bırakılmanız, ispat sürecinde değerlendirilebilecek önemli bir emaredir.

Çalışma ortamınızda psikolojik taciz vakalarını güvenle bildirebileceğiniz mekanizmaların eksikliği ve şikayet halinde daha fazla dışlanma korkusu yaşamanız, işletmenin kurumsal denetim zafiyetini ortaya koyan çok ciddi bir sorundur. İşverenler, çalışanların ruhsal ve bedensel bütünlüğünü korumak, çalışma barışını sağlamak ve ihbar edenleri koruyan güvenli raporlama sistemleri kurmakla yükümlüdür.

Okul ortamında mobbing yalnızca üstten asta doğru değil, aynı zamanda öğretmenlerin bir araya gelerek yöneticilerine karşı sergiledikleri sistematik bezdirme eylemleri şeklinde asttan üste doğru da gerçekleşebilmektedir. Araştırmalar, bazı öğretmenlerin yasal dayanağı olmayan talepleri karşılanmadığında grup halinde hareket ederek okul müdürünü asılsız şekilde şikayet edebildiğini ve bu yolla kurum içi huzuru bozan bir psikolojik taciz ortamı yaratabildiğini göstermektedir.