Bireysel Başvuru

Temel hak ve özgürlükleri kamu gücü tarafından ihlal edilen bireylerin, iç hukuk yollarını tükettikten sonra başvurdukları en etkili ve son anayasal denetim mekanizmasıdır. Anayasa Mahkemesi'ne (AYM) yapılacak bireysel başvurularda, kabul edilebilirlik kriterlerinin aşılması ve ihlalin anayasal normlara dayandırılarak ispatı, üst düzey bir hukuki teknik ve titizlik gerektirir.
Soru & Cevap Güncelleme: 27.02.2025

Üyesi olduğum sendika, benim sosyal medya paylaşımlarım yüzünden memurluktan atılmam sebebiyle kendi tüzel kişiliği adına anayasa mahkemesine başvuru yapabilir mi?

add

Üyesi veya yöneticisi olan kamu görevlisine verilen disiplin cezası nedeniyle sendikaların doğrudan kendi tüzel kişilikleri adına yaptıkları bireysel başvurular kişi bakımından yetkisizlik kararı verilerek kabul edilemez bulunmaktadır. Anayasa Mahkemesi içtihatlarına göre, bir ihlal iddiasının incelenebilmesi için başvurucunun ihlale konu edilen işlem veya eylem nedeniyle güncel ve kişisel bir hakkının doğrudan etkilenmiş olması şarttır.

Soru & Cevap Güncelleme: 01.12.2025

Sendika temsilcisi sıfatıyla katıldığım bir eylem yüzünden memuriyet itibarını sarsmakla suçlanıp ceza alırsam nereye başvurabilirim ve hakkımı nasıl ararım?

add

Sendikal faaliyetleriniz kapsamında katıldığınız bir eylem nedeniyle size verilen disiplin cezasına karşı öncelikle idare mahkemelerinde iptal davası açarak hakkınızı arayabilirsiniz. Bu davalardan sonuç alamazsanız, bireysel başvuru yoluyla Anayasa Mahkemesine başvurma imkânınız bulunmaktadır.

Soru & Cevap Güncelleme: 05.02.2025

Cezaevindeyken bana gazete verilmediği için hak ihlali kararı aldım ama şu an tahliye oldum, bu durumda bana tazminat ödenir mi veya mahkeme yeniden görülür mü?

add

Anayasa Mahkemesi tarafından hakkınızda bir ihlal kararı verilmiş olsa bile, şikayete konu olan olaydan sonra ceza infaz kurumundan ayrılmış olmanız durumunda yeniden yargılama yapılmasına karar verilmeyebilmektedir. Bireysel başvuru incelemelerinde, tespit edilen ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılamanın hukuki bir yarar sağlayıp sağlamayacağı mahkeme tarafından titizlikle değerlendirilmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 19.06.2025

İtiraz davasında hâkim arazimde keşif yaptıktan sonra hazırlanan raporu bana göndermediği için rapora itiraz edemedim. İtiraz hakkım elimden alındığı için bu yargılama adil midir?

add

Davanızın sonucunu doğrudan etkileyecek olan raporların size bildirilmemesi ve itiraz hakkınızın elinizden alınması, adil bir yargılama yapılmadığını açıkça göstermektedir. Hukuk sistemimizde tarafların iddia ve savunmalarını mahkeme önünde dengeli bir şekilde dile getirme fırsatına sahip olması gerekmekte olup, mahkemenin delilleri sunma ve inceletme noktasında taraflara uygun imkânlar tanıması şarttır.

Soru & Cevap Güncelleme: 09.08.2025

Basın açıklaması sırasında polis müdahalesiyle yanımdaki arkadaşlarım ağır yaralandı, onlar adına kötü muamele şikayetiyle anayasa mahkemesine başvurabilir miyim?

add

Polis müdahalesi sonucunda yanınızdaki arkadaşlarınızın yaralandığı iddiasıyla doğrudan sizin Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunmanız, güncel ve kişisel bir hakkınızın doğrudan etkilenmemiş olması nedeniyle kabul edilmez. Bireysel başvuru yapılabilmesi için, ihlale yol açtığı ileri sürülen kamusal eylem veya işlemden başvurucunun kişisel olarak ve doğrudan etkilenmiş olması yasal bir zorunluluktur.

Soru & Cevap Güncelleme: 20.03.2026

Hakkımda tutuklama kararı verildi ama sonrasında beraat ettim. Haksız yere hapiste yattığım günler için doğrudan anayasa mahkemesine tazminat başvurusu yapabilir miyim?

add

Haksız yere tutuklandığınızı ve sonrasında beraat ettiğinizi belirterek doğrudan Anayasa Mahkemesine başvuru yapmanız kural olarak mümkün değildir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, kanuna uygun olarak yakalandıktan veya tutuklandıktan sonra haklarında kovuşturmaya yer olmadığına veya beraat kararı verilen kişilerin uğradıkları zararların tazmini için öncelikle mevcut yasal yolları tüketmesi gerekmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 01.12.2025

Yakınımı kaybettiğim patlamada ihmali olan polisler ceza aldı ama idare mahkemesi tazminat davamda bu ceza dosyasını hiç incelemeden idarenin kusuru yok dedi. Bu karara karşı ne yapabilirim?

add

İdare mahkemesinin, olayda sorumluluğu bulunan kamu görevlilerinin ceza aldığı dosyayı incelemeden eksik araştırmayla karar vermesi Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru konusu yapılabilmektedir. İdarenin yaşamı koruyucu tedbirleri almadığı iddiasıyla açtığınız tam yargı davası sürecinde, yargı mercilerinin daha önce yürütülen ceza yargılamalarındaki bilgi, belge ve raporları temin ederek incelemesi hukuki bir zorunluluktur.

Soru & Cevap Güncelleme: 19.02.2025

İdareye karşı açtığım maddi ve manevi tazminat davası yıllarca sürdü ve çok geç sonuçlandı. Yargılamanın bu kadar uzun sürmesi nedeniyle doğrudan anayasa mahkemesine başvuru yapabilir miyim?

add

Yargılamanın uzun sürmesi şikâyetiyle doğrudan Anayasa Mahkemesine başvuru yapmanız mevcut yasal düzenlemeler uyarınca usulen mümkün görülmemektedir. Uzayan dava süreçleri sebebiyle makul sürede yargılanma hakkı ihlali iddianızın incelenebilmesi için öncelikle bu tür taleplere bakmakla görevli kılınan Tazminat Komisyonuna müracaat etmeniz gerekmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 12.02.2025

Cezaevi disiplin kurulunun bana verdiği haksız disiplin cezasına karşı hangi mahkemelere itiraz etmeliyim ve hakkımı nasıl arayabilirim?

add

Ceza infaz kurumu disiplin kurulu tarafından size verilen haksız bir cezaya karşı öncelikle bulunduğunuz yerdeki infaz hâkimliğine şikâyet yoluyla başvurarak hakkınızı arayabilirsiniz. Bu şikâyet dilekçenizde, verilen cezanın neden hukuka aykırı olduğunu ve olayda hangi kuralların yanlış uygulandığını veya ifadelerinizin kime yönelik olduğunu detaylıca anlatmanız önem taşımaktadır.

Soru & Cevap Güncelleme: 09.12.2025

Geri gönderme merkezinde haksız yere idari gözetim altında tutuldum ama sonradan serbest bırakıldım, doğrudan anayasa mahkemesine başvurabilir miyim?

add

İdari gözetim altında tutulmanızın hukuka aykırı olduğu iddiasıyla doğrudan Anayasa Mahkemesine başvuruda bulunmadan önce, bu süreçle ilgili olarak olağan hukuk yollarını ve özellikle de adli yargıda tazminat davası yolunu tüketmeniz gerekmektedir. Kişinin geri gönderme merkezinden salıverilmiş olması yani idari gözetim durumunun fiilen sona ermiş olması hâlinde, hukuka aykırı tutulma iddialarının telafisi için öncelikle derece mahkemelerinde tazminat davası açılması zorunlu bir adım olarak kabul edilmektedir.