Bireysel Başvuru

Temel hak ve özgürlükleri kamu gücü tarafından ihlal edilen bireylerin, iç hukuk yollarını tükettikten sonra başvurdukları en etkili ve son anayasal denetim mekanizmasıdır. Anayasa Mahkemesi'ne (AYM) yapılacak bireysel başvurularda, kabul edilebilirlik kriterlerinin aşılması ve ihlalin anayasal normlara dayandırılarak ispatı, üst düzey bir hukuki teknik ve titizlik gerektirir.
Soru & Cevap Güncelleme: 16.04.2025

Anayasa mahkemesi kararına rağmen yerel mahkeme aynı cezayı verince, mahkemenin delilleri yanlış değerlendirdiğini söyleyerek tekrar başvuru yapabilir miyim?

add

Yerel mahkemenin ihlal kararı sonrasında aynı cezayı vermesi üzerine Anayasa Mahkemesine yapacağınız yeni bir başvuruda, delillerin yanlış değerlendirildiği iddiası kural olarak esastan incelenmez. Anayasa Mahkemesinin bireysel başvurulardaki temel görevi, derece mahkemelerinin yerine geçerek delilleri yeniden tartmak veya hangi tanık beyanının daha inandırıcı olduğuna karar vermek değildir.

Soru & Cevap Güncelleme: 31.01.2026

Kamu görevlileri beni kayıt dışı şekilde günlerce zorla alıkoydu. Bu haksız tutulma nedeniyle anayasa mahkemesine doğrudan bireysel başvuru yapıp tazminat isteyebilir miyim?

add

Kamu görevlileri tarafından kayıt dışı olarak alıkonulduğunuz ve hürriyetinizden yoksun bırakıldığınız iddiasıyla doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmadan önce mevcut olan olağan başvuru yollarını tüketmeniz gerekmektedir. Bir kişinin rızası dışında ve rahatsızlık verecek uzunlukta bir süre boyunca fiziki olarak tutulması hürriyetten yoksun bırakma olarak değerlendirilir.

Soru & Cevap Güncelleme: 17.02.2026

Hakkımda verilen gözaltı ve tutuklama kararlarının haksız olduğunu, itirazlarımın incelenmediğini düşünüyorum. Bu şikayetlerim için anayasa mahkemesine ne zamana kadar başvurmalıyım?

add

Haksız gözaltı, tutuklama tedbirinin hukuki olmaması, tutukluluğun makul süreyi aşması veya bu tedbirlere yönelik itirazların geç değerlendirilmesi gibi suç isnadına bağlı tutulma süreçleriyle ilgili şikayetleriniz için, hakkınızda açılan davadaki nihai kararın verilmesinden itibaren otuz gün içinde bireysel başvuru yapmanız gerekmektedir. Bir suç isnadına bağlı olarak kamu makamlarınca özgürlüğünüzden yoksun bırakıldığınız yakalama ve tutuklama süreçlerine ilişkin hukuka aykırılık iddialarınız, Anayasa'nın kişi hürriyeti ve güvenliği hakkı kapsamında değerlendirilir.

Soru & Cevap Güncelleme: 03.07.2025

Ceza davam yıllarca sürdüğü için çok mağdur oldum, yargılamanın makul sürede bitirilmemesi nedeniyle doğrudan anayasa mahkemesine başvurarak tazminat alabilir miyim?

add

Yargılamanın makul sürede sonuçlandırılmaması nedeniyle uğradığınız zararlar için doğrudan Anayasa Mahkemesine yapacağınız bireysel başvurular incelenmeksizin reddedilecektir. Yasal düzenlemelerde yapılan son değişikliklerle birlikte, uzun süren yargılamalara ilişkin tazminat taleplerinin öncelikle Tazminat Komisyonu tarafından incelenmesi zorunluluğu getirilmiştir.

Soru & Cevap Güncelleme: 07.09.2025

Cezaevinde çok kalabalık bir koğuşta kalıyorum, kişi başına düşen alan çok dar. Bu durum hak ihlali sayılır mı, nereye başvurabilirim?

add

Ceza infaz kurumlarında mahpuslara sunulan kişisel yaşam alanının belirli bir metrekarenin altına düşmesi, insan onuruna aykırı koşullar oluşturabileceğinden kötü muamele yasağı kapsamında bir hak ihlali olarak kabul edilebilmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, çok kişilik koğuşlarda banyo, tuvalet ve havalandırma bahçesi hariç olmak üzere mahpus başına düşen yüzey alanının üç metrekarenin altında olması durumunda, tutulma koşullarının anayasal güvenceleri ihlal ettiğine dair güçlü bir karine oluşmaktadır.

Soru & Cevap Güncelleme: 02.08.2025

Müddetnamedeki tahliye tarihime itiraz ettim ama mahkeme reddetti, anayasa mahkemesine başvursam tazminat alabilir miyim?

add

Müddetnamedeki tahliye tarihinizin gözaltı sürelerinin eksik hesaplanması gibi nedenlerle hatalı belirlenmesine yaptığınız itiraz haksız yere reddedilirse, Anayasa Mahkemesine başvurarak tazminat alabilirsiniz. Mahkemeler tarafından hazırlanan müddetnamede, hürriyetinizi kısıtlayan gözaltı ve tutukluluk sürelerinizin eksiksiz bir biçimde değerlendirilerek tahliye tarihinizin doğru hesaplanması zorunludur.

Soru & Cevap Güncelleme: 04.04.2026

Eczane sözleşmemin iptali için açtığım dava yıllarca sürdü ve çok mağdur oldum. Uzun süren bu yargılama yüzünden doğrudan anayasa mahkemesine başvurabilir miyim?

add

Yargılamanın uzun sürmesi nedeniyle yaşadığınız mağduriyetler için doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmadan önce kanunda öngörülen Tazminat Komisyonu yolunu tüketmeniz gerekmektedir. Makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine yönelik şikâyetlerde, öncelikle ilk bakışta ulaşılabilir olan ve ihlal iddialarıyla ilgili başarı şansı sunarak yeterli giderim sağlama kapasitesi bulunan ilgili idari komisyona müracaat edilmesi zorunludur.

Soru & Cevap Güncelleme: 19.03.2025

İşten çıkarılmamla ilgili açtığım işe iade davam yıllardır sürüyor ve bir türlü bitmedi. Yargılamanın bu kadar uzun sürmesi sebebiyle doğrudan anayasa mahkemesine başvuru yapabilir miyim?

add

Yargılamanın uzun sürmesi sebebiyle doğrudan Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapmanız artık mümkün değildir, öncelikle kanunla kurulan ilgili tazminat komisyonuna başvurmanız gerekmektedir. Hukukumuzda yapılan yasal düzenlemeler sonucunda, mahkemelerdeki davaların makul sürede bitirilmemesinden kaynaklanan şikâyetler için öncelikle Adalet Bakanlığı bünyesinde faaliyet gösteren Tazminat Komisyonu isimli idari yola gidilmesi zorunlu kılınmıştır.

Soru & Cevap Güncelleme: 06.12.2025

İşe iade davam yıllarca sürdüğü için çok mağdur oldum, yargılamanın uzun sürmesi nedeniyle doğrudan anayasa mahkemesine bireysel başvuru yapabilir miyim?

add

Yargılamanızın çok uzun sürmesi nedeniyle yaşadığınız mağduriyetler için doğrudan Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapmanız mevcut yasal düzenlemeler uyarınca artık mümkün değildir. Mahkemelerdeki davanızın uzun sürmesi sebebiyle makul sürede yargılanma hakkı ihlali iddiasıyla yapacağınız başvurularda öncelikle Adalet Bakanlığı bünyesinde kurulan Tazminat Komisyonuna müracaat etmeniz gerekmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 27.03.2026

Haksız tutuklama nedeniyle açtığım tazminat davasında hakkımın yendiğini düşünüyorum, başka bir hukuk yoluna başvurmadan doğrudan anayasa mahkemesine gidebilir miyim?

add

Haksız yakalama, gözaltı veya tutuklama sonrasında beraat ettiyseniz, Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunmadan önce mutlaka kanunda öngörülen tazminat davası yolunu tüketmeniz ve davanın kesinleşmesini beklemeniz gerekmektedir. Hukuka aykırı tutma eylemleri nedeniyle uğranılan zararların giderilmesi için öncelikle ağır ceza mahkemelerinde dava açılması ve kararın istinaf gibi olağan kanun yollarından geçerek kesinleşmesi zorunludur.