Bireysel Başvuru

Yargılamanın makul sürede sonuçlandırılmadığı iddialarıyla doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmadan önce, kanunla kurulan Tazminat Komisyonu başvuru yolunu tüketmeniz gerekmektedir. Anayasa Mahkemesi, hâlihazırda derdest olan makul sürede yargılanma hakkı ihlali iddialarında öncelikle bu komisyona gidilmesini zorunlu kılmıştır.

Uzayan yargılama süreçleri nedeniyle doğrudan Anayasa Mahkemesi'ne başvuru yapmadan önce ilgili kanunlarda öngörülen idari başvuru yollarını tüketmeniz gerekmektedir. Anayasa Mahkemesi, makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarıyla yapılan başvurularda yasal değişiklikleri dikkate alarak öncelikle Tazminat Komisyonu yolunun tüketilmesi gerektiğine karar vermektedir.

Hayır, mahkemenin verdiği nihai kararı öğrendiğiniz tarihten itibaren kanunda belirtilen otuz günlük süreyi geçirdiğiniz için Anayasa Mahkemesine yapacağınız başvuru süre aşımı nedeniyle reddedilecektir. İlgili yasal düzenlemelere göre, bireysel başvuru yolunun kullanılabilmesi için olağan başvuru yollarının tüketildiği tarihten, başvuru yolu öngörülmemiş ise ihlalin öğrenildiği tarihten itibaren tam otuz gün içinde başvurunun yapılması zorunludur.

Cezaevi yönetiminin hakkınızda uyguladığı haksız disiplin cezası nedeniyle ailenizle görüşememeniz durumunda, yaşanan hak ihlalinin bir karşılığı olarak devletten manevi tazminat talep etme hakkınız bulunmaktadır. Mahpusların dış dünya ve özellikle aile bireyleriyle iletişim kurmasını engelleyen ziyaretçi kabulünden yoksun bırakma gibi cezalar, doğrudan doğruya Anayasa ile güvence altına alınmış olan aile hayatına saygı hakkına yapılmış bir müdahale niteliği taşır.

İdare mahkemelerindeki yargılama sürecine taraf olarak katılmadıysanız doğrudan Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapmanız kural olarak mümkün değildir. Anayasa Mahkemesine başvurabilmek için, şikâyet ettiğiniz hukuki sorunu öncelikle yetkili idari ve yargısal mercilere usulüne uygun şekilde iletmeniz ve tüm olağan kanun yollarını tüketmeniz gerekmektedir.

Anayasa Mahkemesi, yerel mahkemelerin delilleri değerlendirme biçimini veya vardıkları sonuçları doğrudan denetleyerek verilen hapis cezasını esastan bozma veya değiştirme yetkisine sahip değildir. Bireysel başvuru yolunda Anayasa Mahkemesinin temel görevi, yargılama sürecinde Anayasa ile güvence altına alınan temel hak ve özgürlüklerin ihlal edilip edilmediğini incelemekle sınırlıdır.

Anayasa Mahkemesi yaptığınız bireysel başvuru sonucunda adil yargılanma hakkınızın ihlal edildiğine kanaat getirirse, bu ihlalin ve olumsuz sonuçlarının ortadan kaldırılması amacıyla dosyanın yeniden yargılama yapılmak üzere ilgili derece mahkemesine gönderilmesine karar verir. Mahkemenin savcılık itirazını size bildirmeden kabul etmesi gibi usul eksiklikleri nedeniyle silahların eşitliği ve çelişmeli yargılama ilkelerinin zedelendiği tespit edildiğinde, eski hâle getirme kuralı çerçevesinde yargılamanın yeniden yapılması zorunludur.

Anayasa Mahkemesine yapacağınız bireysel başvuru sonucunda mahkemeye erişim hakkınızın ihlal edildiği tespit edilirse, uyuşmazlığın çözümü için ilgili mahkemede yeniden yargılama yapılmasına karar verilebilir. İdareye karşı açtığınız tam yargı davası sonucunda lehinize hükmedilen tazminatın büyük bir kısmının, dava açıldıktan sonra yürürlüğe giren bir düzenlemeye dayanılarak vekalet ücreti adı altında sizden geri alınması ölçüsüz bir müdahale olarak kabul edilmektedir.

Babanızın başlattığı bireysel başvuru sürecine, onun yasal mirasçıları olarak dahil olmanız ve hak arama mücadelesini devam ettirmeniz hukuken mümkündür. Anayasa Mahkemesi uygulamalarında, başvuru yapıldıktan sonra başvurucunun vefat etmesi durumunda, mirasçıların davayı devam ettirme yönündeki iradelerini mahkemeye bildirmeleri halinde başvuru taraf sıfatıyla sürdürülebilmektedir.

Yargılamanızın çok uzun sürmesi sebebiyle yaşadığınız mağduriyetlerin tespit edilmesi ve giderilmesi için öncelikle yasal olarak kurulan Tazminat Komisyonuna müracaat etmeniz gerekmektedir. Uzun süren yargılamalar neticesinde bireylerin makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine yönelik şikâyetlerde anayasal yargı organlarına doğrudan bireysel başvuru yapmak yerine yeni yasal düzenlemeler ışığında öncelikle bu idari nitelikteki komisyon yolunun tüketilmesi şarttır.