Bireysel Başvuru

Temel hak ve özgürlükleri kamu gücü tarafından ihlal edilen bireylerin, iç hukuk yollarını tükettikten sonra başvurdukları en etkili ve son anayasal denetim mekanizmasıdır. Anayasa Mahkemesi'ne (AYM) yapılacak bireysel başvurularda, kabul edilebilirlik kriterlerinin aşılması ve ihlalin anayasal normlara dayandırılarak ispatı, üst düzey bir hukuki teknik ve titizlik gerektirir.
Soru & Cevap Güncelleme: 13.02.2026

Ceza davamda bana soru sorma hakkı verilmeyen bir tanığın ifadesi yüzünden hapis cezası aldım. Anayasa mahkemesine başvursam bana tazminat ödenmesine karar verilir mi?

add

Anayasa Mahkemesine yapacağınız bireysel başvuru sonucunda tanık sorgulama hakkınızın ihlal edildiği tespit edilirse, bu ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için öncelikle yeniden yargılama yapılmasına karar verilir ancak tazminata hükmedilmeyebilir. Anayasa Mahkemesi, yargılama evrelerindeki tanık beyanlarının delil değeriyle ilgili bir derecelendirme yapmaz ve hangi beyana itibar edileceği meselesini yargılamayı yapan derece mahkemesinin takdirine bırakır.

Soru & Cevap Güncelleme: 15.02.2025

Kazandığım tazminat davasının parasını idare yıllarca ödemedi ve mahkeme kararı icra edilmedi. Bu gecikme yüzünden doğrudan anayasa mahkemesine bireysel başvuru yapabilir miyim?

add

Mahkeme kararlarının geç icra edilmesi veya hiç icra edilmemesi şikayetiyle doğrudan bireysel başvuru yapmadan önce ilgili kanuni düzenlemelerle kurulan tazminat komisyonuna başvurmanız gerekmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, yargılamaların makul sürede sonuçlandırılmaması veya kararın icrası hakkı ihlali iddialarında, idari bir başvuru yolu olan tazminat komisyonuna gidilmesi zorunlu tutulmaktadır.

Soru & Cevap Güncelleme: 30.03.2026

Eşime hastanede yapılan hatalı bir tıbbi müdahale yüzünden o bakıma muhtaç hale geldi ve aile hayatımız çok etkilendi, ben de eşimin yanında tazminat isteyebilir miyim?

add

Eşinize yapılan hatalı bir tıbbi müdahale sonucunda aile yaşantınızın ve kişisel hayatınızın olumsuz etkilenmesi halinde, sizin de doğrudan zarar gören kişi sıfatıyla tazminat talep etme hakkınız bulunmaktadır. Kural olarak tıbbi müdahaleden doğan uyuşmazlıklarda asıl mağdur statüsü bedensel bütünlüğüne müdahale edilen kişiye ait olsa da, bu durumun istisnaları mevcuttur.

Soru & Cevap Güncelleme: 24.07.2025

Kazandığım mahkeme kararının uygulanmaması nedeniyle açtığım tam yargı davası reddedildi, anayasa mahkemesine başvurursam nasıl bir sonuç alabilirim?

add

Kazandığınız iptal kararının idare tarafından fiilî veya hukuki imkânsızlıklar gerekçe gösterilerek uygulanmaması üzerine açtığınız tam yargı davasının reddedilmesi durumunda, Anayasa Mahkemesine yapacağınız bireysel başvuru neticesinde hakkınızın ihlal edildiği yönünde bir karar alabilirsiniz. Anayasa Mahkemesi, idarenin mahkeme kararını yerine getirmek için fiilî imkânsızlıklar yaşasa bile bu durumun yol açtığı zararları gidermek zorunda olduğunu, bu zararların giderilmemesinin adil yargılanma hakkı kapsamındaki kararın icrası hakkı ihlali anlamına geldiğini kabul etmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 08.02.2025

Banka hesabımdaki bloke anayasa mahkemesi sürecinde kaldırıldıysa, geçen bu uzun süre zarfında yaşadığım mağduriyet için manevi tazminat alabilir miyim?

add

Bireysel başvuru incelemesi devam ederken hesabınız üzerindeki blokenin kaldırılmış olması durumunda, ihlalin sonuçlarının bütünüyle ortadan kaldırılabilmesi amacıyla tarafınıza manevi tazminat ödenmesine karar verilebilmektedir. Hesabınızdaki katılım fonu tutarının uzun süre bloke edilmesi nedeniyle yaşadığınız sıkıntılar ve mağduriyetler, ihlalin sonuçlarının giderilmesi bakımından tazminat ödenmesini gerektiren bir durum olarak görülmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 10.01.2026

Adli kontrol tedbiri (yurt dışı yasağı ve imza) yüzünden işlerime ve hayatıma engel olundu, bunun için anayasa mahkemesine tazminat veya hak ihlali başvurusu yapabilir miyim?

add

Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası sözleşmeler gereğince yurt dışına çıkış yasağı gibi adli kontrol tedbirleri tek başına bireysel başvuru kapsamında incelenememektedir. Anayasa Mahkemesi, kişinin bulunduğu ülkeden ayrılma hürriyetini düzenleyen ek protokole Türkiye'nin taraf olmaması nedeniyle seyahat hürriyetine yönelik şikayetleri konu bakımından yetkisizlik kararıyla reddetmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 04.05.2025

Gözaltında polislerden yediğim dayak yüzünden anayasa mahkemesine başvursam süreç nasıl işler, polisler ceza alır mı ve bana manevi tazminat ödenir mi?

add

Gözaltında maruz kaldığınız fiziksel şiddet iddialarıyla ilgili olarak iç hukuk yollarını tükettikten sonra Anayasa Mahkemesine yapacağınız bireysel başvuru sonucunda, ihlalin tespiti ile birlikte yeniden soruşturma açılmasına ve tarafınıza manevi tazminat ödenmesine karar verilebilir. Mahkeme, kamu görevlilerinin orantısız güç kullanımı sonucunda meydana gelen yaralanmalarda devletin tatmin edici bir açıklama getirememesini maddi boyutun ihlali olarak değerlendirmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 20.12.2025

Geri gönderme merkezinde haksız yere ve kötü koşullarda idari gözetim altında tutuldum, bu mağduriyetim için doğrudan anayasa mahkemesine başvurabilir miyim?

add

Geri gönderme merkezinde haksız yere tutulduğunuzu ve kötü koşullara maruz kaldığınızı iddia ediyorsanız, doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmadan önce derece mahkemelerinde tazminat davası açmanız gerekmektedir. Bireysel başvuru yolunun ikincil niteliği gereği, bir ihlal iddiası için öncelikle olağan kanun yollarının usulüne uygun şekilde tüketilmesi zorunludur.

Soru & Cevap Güncelleme: 20.03.2026

Askerî okulla ilişiğimin kesilmesi sonrası açtığım dava yıllardır sürüyor, yargılamanın uzun sürmesi nedeniyle doğrudan anayasa mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilir miyim?

add

Yargılamanın uzun sürmesi nedeniyle doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmadan önce hukuk sistemimizde bu tür şikayetler için özel olarak oluşturulan idari başvuru yolunu tüketmeniz gerekmektedir. Anayasa Mahkemesinin ilgili kararları doğrultusunda, yargılamaların makul sürede sonuçlandırılmadığı iddialarıyla yapılacak başvurular için öncelikle kurulan Tazminat Komisyonuna müracaat edilmesi zorunluluğu getirilmiştir.

Soru & Cevap Güncelleme: 19.06.2025

Babamın vefatına kadar yıllarca süren ceza davası için mirasçılar olarak komisyona başvurduk ama hepimizi aynı aile sayıp tek bir düşük tazminat verdiler. Bu adaletsizliğe karşı ne yapabiliriz?

add

Murisinizin vefatından önce maruz kaldığı uzun yargılama süreci nedeniyle mirasçılar olarak yaptığınız başvurularda, komisyonun sizleri aynı aile ekonomisi birliği içinde değerlendirerek lehinize tek ve yetersiz bir tazminata hükmetmesi hukuka aykırı bulunabilir. Yargılamanın dokuz yılı aşkın bir süre devam etmesi gibi durumlarda takdir edilen bu tip sembolik tutarlar, mağduriyetinizi gidermekten son derece uzaktır.