Usul Hukuku

Ceza mahkemesinden beraat etmiş olmanız, hakkınızda uygulanan disiplin cezasının otomatik olarak ortadan kalkacağı anlamına gelmese de idari yargı mercilerinin bu durumu kararlarında değerlendirmesi gerekir. Olayınızda olduğu gibi, aynı maddi vakıalara dayanan ceza yargılamasında beraat kararı verilmişse ve bu durum temyiz aşamasında mahkemeye sunulmuşsa, mahkemenin bu beraat kararını inceleyerek disiplin cezasına etkisini tartışması beklenir.

Evet, mahkeme salonunda bizzat bulunma talebinize rağmen duruşmaya zorla uzaktan bağlanmanız durumunda bu karara itiraz edebilirsiniz. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, kişinin açık talebi olmasına rağmen mahkeme salonuna getirilmeyerek duruşmaya ses ve görüntü iletimi sağlayan sistemler üzerinden katılımının sağlanması, duruşmada hazır bulunma hakkı kapsamında bir müdahale teşkil etmektedir.

Sadece idari bir işleme veya talimata dayanılarak ve açık bir kanuni düzenleme bulunmadığı gerekçesiyle eşinizle haberleşme hakkınızın engellenmesi hukuka aykırılık oluşturmaktadır. Temel hak ve hürriyetleri sınırlandıran bir tedbirin anayasal güvencelere uygun kabul edilebilmesi için ilk ve temel şart, söz konusu müdahalenin mutlaka bir kanuni dayanak içermesidir.

Sözleşmenizin olağanüstü hâl kanun hükmünde kararnamesi ile feshedilmesi üzerine açtığınız davanın incelenmeksizin reddedilmesi, anayasal bir güvence olan mahkemeye erişim hakkınızın ihlalini oluşturabilir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, kanun hükmünde kararnameler ile gerçek kişilerin hukuki statülerine ilişkin doğrudan yapılan düzenlemelerden kaynaklanan uyuşmazlıklarda idari yargı mercilerinin davayı doğrudan reddetmesi hukuka aykırılık teşkil etmektedir.

İşletmenizde bulunan ve fiilen satışta kullanılmayan mühürlü bir tanktan alınan numuneye dayanılarak kesilen idari para cezası işlemine karşı idari yargıda iptal davası açma hakkınız bulunmaktadır. İptal davası sürecinde, söz konusu tankın satışa bağlı olmadığını, mühürlü olduğunu ve fiilen kullanılmadığını gösteren delillerinizi mahkemeye sunmanız büyük önem taşır.

Cezaevi yönetiminin hakkınızda uyguladığı haksız disiplin cezası nedeniyle ailenizle görüşememeniz durumunda, yaşanan hak ihlalinin bir karşılığı olarak devletten manevi tazminat talep etme hakkınız bulunmaktadır. Mahpusların dış dünya ve özellikle aile bireyleriyle iletişim kurmasını engelleyen ziyaretçi kabulünden yoksun bırakma gibi cezalar, doğrudan doğruya Anayasa ile güvence altına alınmış olan aile hayatına saygı hakkına yapılmış bir müdahale niteliği taşır.

İtiraz mercilerinin, dosyanın esasına girmeden ve ileri sürülen itirazları değerlendirmeden yalnızca şekli şartlar yönünden matbu gerekçelerle ret kararı vermesi yasal güvencelere aykırılık oluşturmaktadır. Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararlarına karşı yapılan itirazlarda, itirazı inceleyen mercilerin sadece kararda hukuka aykırılık bulunmadığını belirten tek bir cümleden ibaret gerekçelerle yetinmesi hak arama özgürlüğünü zedelemektedir.

İtiraz mercilerinin mahkûmiyet kararlarına karşı yapılan başvuruları sadece dosya üzerinden ve şeklî şartlar yönünden inceleyerek yeknesak bir şekilde reddetmesi etkili bir denetim yolu sunmadığından hukuka aykırıdır. Anayasa Mahkemesi tarafından yapılan incelemelerde, itiraz mercilerinin kararlarında sadece ilk derece mahkemesinin kararında hukuka aykırılık bulunmadığına dair tek cümlelik soyut ifadelere yer vermesi ciddi bir sorun olarak tespit edilmiştir.

İtiraz makamlarının yaptığınız başvuruları davanın esasına girmeden, yalnızca şekli şartlar yönünden inceleyerek basmakalıp ve soyut gerekçelerle reddetmesi hukuka uygun bir uygulama değildir. Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararlarına karşı yapılan itirazlarda, itiraz mercilerinin genel olarak dosya üzerinden yeknesak şekilde inceleme yapması ve kararda hukuka aykırılık bulunmadığına dair tek cümleden ibaret gerekçeler oluşturması önemli bir anayasal sorundur.

Ceza davası sonucunda hakkınızda verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına karşı yaptığınız itirazın, mahkeme tarafından dosyanın esasına girilmeden ve yalnızca şeklî şartlar yönünden basmakalıp gerekçelerle reddedilmesi adil yargılanma hakkınızın ihlali anlamına gelebilmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, itiraz mercilerinin davayla doğrudan ilgili olan hususları ve sizin öne sürdüğünüz esaslı savunmaları ayrıca değerlendirerek yeterli bir gerekçe ile cevap vermeleri yasal bir yükümlülüktür.