Anasayfa/ Konular/ Usul Hukuku/ SORU & CEVAP

Usul Hukuku

Hukuk sisteminin omurgasını oluşturan Usul Hukuku, maddi hakkın yargı mercilerinde nasıl aranacağını, ispatlanacağını ve karara bağlanacağını düzenleyen katı kurallar bütünüdür. 'Usul, esasa mukaddemdir' (usul, esastan önce gelir) evrensel kuralı gereği; davanızın temelinde ne kadar haklı olursanız olun, hak düşürücü sürelere, kesin şekil şartlarına veya görev ve yetki kurallarına uyulmaması, hakkın özüne dahi inilmeden davanın usulden reddedilmesiyle sonuçlanır. Dilekçelerin teatisinden delillerin sunulmasına, ispat yükünden istinaf ve temyiz yollarına kadar her bir usul işlemi; sıfır hata toleransıyla yönetilmesi gereken, telafisi imkansız hak kayıplarını önleyen hayati ve stratejik bir adımdır.
Soru & Cevap Güncelleme: 24.02.2026

İşçi alacakları ve sendika haklarımla ilgili açtığım dava yıllardır bitmedi ve yargılama çok uzun sürdü. Davanın makul sürede bitmemesi nedeniyle doğrudan anayasa mahkemesi'ne başvurabilir miyim?

add

Davanızın uzun sürmesi sebebiyle doğrudan Anayasa Mahkemesi'ne başvurmadan önce kanunla kurulan özel komisyona müracaat ederek bu yolları tüketmeniz gerekmektedir. Anayasa Mahkemesinin güncel kararlarına göre derdest olan yani henüz sonuçlanmamış davalar ile yargılaması tamamlanan davalarda ortaya çıkan uzun yargılama şikayetleri için Adalet Bakanlığı bünyesindeki kurula gidilmesi zorunludur.

Soru & Cevap Güncelleme: 21.02.2026

İşe gitmediğim gün idarece öğrenilmesine rağmen hakkımdaki soruşturma geç açıldı ve zamanaşımı süresi doldu. Soruşturmanın geç yapılması adil yargılanma hakkımı ihlal etmez mi?

add

İdarenin disiplin soruşturması başlatma süresiyle ilgili mahkeme tarafından yapılan değerlendirmelerin bariz bir takdir hatası veya keyfilik içermemesi durumunda bu durum tek başına hakkınızın ihlal edildiği anlamına gelmez. Somut olaylarda idare mahkemeleri, disiplin cezasına konu edilen göreve gitmeme eyleminin gerçekleştiği tarih ile müfettiş görevlendirilen tarih arasındaki süreyi inceleyerek disiplin amirinin ceza verme yetkisinin zamanaşımına uğrayıp uğramadığını değerlendirmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 04.02.2025

İşe gitmediğim günün üzerinden zaman geçtikten sonra açılan soruşturmada zamanaşımı süresine uyulmadığını belirterek itiraz ettim ama mahkeme davamı reddetti. Adil yargılanma hakkım ihlal edildi mi?

add

İdare mahkemesinin disiplin soruşturmasındaki zamanaşımı itirazlarınızı değerlendirerek verdiği ret kararı, bariz bir takdir hatası veya keyfîlik içermediği sürece adil yargılanma hakkı ihlali olarak kabul edilmemektedir. Anayasa Mahkemesi, disiplin cezasına konu olan göreve gitmeme eyleminin gerçekleştiği tarih ile idare tarafından soruşturmacı görevlendirilen tarihleri inceleyen yerel mahkemelerin yorumlarını esas almaktadır.

Soru & Cevap Güncelleme: 07.05.2025

Geri gönderme merkezinde haksız yere ve çok kötü şartlarda tutulduğum için anayasa mahkemesine başvursam tazminat alabilir miyim?

add

Geri gönderme merkezinde haksız yere ve kötü koşullarda tutulduğunuz iddiasıyla doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmanız halinde tazminat talebiniz incelenmeden reddedilecektir. İdari makamlar tarafından verilen bir kararla idari gözetim altında tutulma işleminiz Anayasa Mahkemesine başvurduğunuz tarihten önce sonlandırılmışsa, öncelikle derece mahkemelerinde hakkınızı aramanız gerekmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 07.02.2026

Bir işçilik alacağı davası açtım ama alacağımın net miktarını yıllar sonra gelen bilirkişi raporuyla öğrendim. Rapor sonrası talebimi artırdım diye zamanaşımı gerekçesiyle reddedilebilir mi?

add

İşçilik alacaklarınızın net miktarını ancak bilirkişi raporuyla öğrenebildiğiniz durumlarda, talebinizi artırdığınızda davanızın zamanaşımı gerekçesiyle doğrudan reddedilmesi adil yargılanma hakkınızın ihlali anlamına gelebilmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, işçi tarafından açılan bir davada alacak kalemlerinin tam olarak ne miktarda olduğunu bilmek genellikle teknik inceleme ve uzmanlık gerektirir.

Soru & Cevap Güncelleme: 02.08.2025

İşe iade ve hizmet tespiti gibi davalarım birleştirilip ayrıldığı için dava sürecim çok uzadı. Mahkemenin kendi uzattığı bu süreç yüzünden alacaklarım zamanaşımına uğradı sayılabilir mi?

add

Mahkemelerin kendi süreçlerinden ve usul işlemlerinden kaynaklanan gecikmeler nedeniyle alacaklarınızı talep etme imkânınızın zamanaşımı gerekçesiyle elinizden alınması hukuken ölçülü bir müdahale olarak kabul edilmemektedir. Yargılama sırasında işverenin oyalayıcı talepleri, davanızla bağlantılı olarak açtığınız hizmet tespiti davası süreçlerinin ana davayla birleştirilip sonradan ayrılarak bekletici mesele yapılması veya itirazlar üzerine defalarca yeni raporlar aldırılması gibi durumlar alacak miktarınızın belirlenebilir olmasını geciktirmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 18.03.2025

Anayasa mahkemesine aynı konu için yanlışlıkla birden fazla bireysel başvuru yaparsam dosyam reddedilir mi?

add

Aynı şikayet ve yargılama süreci için birden fazla başvuru yapmanız durumunda, sonraki başvurularınız mükerrer başvuru niteliği taşıdığından dolayı mahkeme tarafından incelenmeden reddedilecektir. Bireysel başvuru süreçlerini düzenleyen mevzuatta mükerrer başvurulara ilişkin özel bir hüküm bulunmamakla birlikte, Anayasa Mahkemesi bu tür eksikliklerde diğer usul kanunlarındaki benzer kuralları kıyas yoluyla uygulamaktadır.

Soru & Cevap Güncelleme: 21.09.2025

Mülküme erişemediğim için açtığım dava yıllardır bitmedi, yargılamanın bu kadar uzun sürmesi nedeniyle doğrudan anayasa mahkemesine bireysel başvuru yapabilir miyim?

add

Yargılamanın uzun sürmesi şikayetiyle Anayasa Mahkemesine başvurmadan önce, kanunla kurulan tazminat komisyonuna başvuru yolunu tüketmeniz gerekmektedir. Kanunlarda yapılan yeni değişiklikler doğrultusunda, yargılamaların makul sürede sonuçlandırılmadığı iddiasıyla yapılan başvurular için öncelikle idari bir başvuru mekanizması olan komisyon yolunun işletilmesi yasal bir zorunluluk haline getirilmiştir.

Soru & Cevap Güncelleme: 21.10.2025

Mahkeme hagb kararı verince suçlu sayılmış mı oluyorum? İtiraz makamı hiçbir itirazımı incelemediği için hakkımı nerede arayacağım, bu sistem tamamen iptal edilmedi mi?

add

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararını kabul etmeniz, beraat kararı verilmesinden feragat ettiğiniz veya suçlu sayılmayı peşinen kabul ettiğiniz anlamına gelmemektedir. Ancak uygulamada ilk derece mahkemelerinin eksik incelemeyle karar vermesi ve itiraz mercilerinin de bu kararları esastan incelemeyip hukuka aykırılık bulunmadığını bildiren tek bir cümleden ibaret gerekçelerle reddetmesi üzerine Anayasa Mahkemesi bu sistemi anayasallık denetimine tabi tutmuştur.

Soru & Cevap Güncelleme: 26.01.2025

Gözaltı sürem gereğinden fazla uzun tutuldu ve haksız yere gözaltına alındım. Doğrudan anayasa mahkemesi'ne bireysel başvuruda bulunabilir miyim?

add

Haksız yere gözaltına alındığınızı veya gözaltı sürenizin kanunda belirtilen makul süreyi aştığını düşünüyorsanız doğrudan Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuruda bulunmanız kural olarak mümkün değildir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, yakalama ve gözaltına alınmanın hukuka aykırı olduğu veya sürenin aşıldığı durumlarda öncelikle kanunlarda öngörülen tazminat davası yolunun tüketilmesi gerekmektedir.