Tazminat

Görevli olmayan bir yargı kolunda dava açılması nedeniyle davanın usulden reddedilmesi kural olarak mahkemeye erişim hakkının ihlali anlamına gelmemektedir. Hukuk sistemimizde yargılama usullerinin düzenlenmesi ve davaların belirli kurallara bağlanması, usul ekonomisi ile kamu yararının sağlanması bakımından meşru bir amaç taşımaktadır.

Haksız yere tutuklandığınızı ve yargılama sonucunda beraat ettiğinizi belirttiğiniz bu durumda, Anayasa Mahkemesine doğrudan bireysel başvuruda bulunmadan önce kanunda öngörülen tazminat davası yolunu tüketmeniz gerekmektedir. Hukuk sistemimizde, kanuna uygun olarak yakalandıktan veya tutuklandıktan sonra haklarında kovuşturmaya yer olmadığına veya beraatlerine karar verilen kişilere, uğradıkları maddi ve manevi zararların karşılanması için ağır ceza mahkemelerinde tazminat talebinde bulunabilme imkânı tanınmıştır.

Tutukluluk durumunuza ilişkin itirazlarınızın ilgili yargı makamlarınca makul bir süre içinde değerlendirilmeyerek sonuçsuz bırakılması veya çok geç incelenmesi durumunda, öncelikle kanunda öngörülen tazminat davası yoluna başvurmanız gerekmektedir. Anayasa Mahkemesi, tutuklu bulunan kişilerin serbest bırakılmayı isteme hakkı kapsamında sundukları tahliye taleplerinin veya tutukluluğa itirazlarının geç incelenmesi iddialarını değerlendirirken, öncelikli olarak olağan kanun yollarının kullanılıp kullanılmadığına bakmaktadır.

Yargılama sonucunda beraat ettiyseniz, tutukluluk sürenizin makul olmadığı veya haksız yere tutuklandığınız iddiasıyla doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmadan önce kanunlarda öngörülen tazminat davası yolunu tüketmeniz gerekmektedir. Hukuk sistemimizde, kanuna uygun olarak yakalandıktan veya tutuklandıktan sonra haklarında kovuşturmaya yer olmadığına veya beraatlerine karar verilen kişilere mahkemeler nezdinde tazminat talebi imkânı tanınmıştır.

Davanızın çok uzun sürmesi nedeniyle yaşadığınız mağduriyetin giderilmesi için öncelikle uzun yargılamalar için kurulan Tazminat Komisyonuna başvurmanız gerekmektedir. Anayasa Mahkemesi, derdest olan yani hâlen devam eden yargılamaların makul sürede sonuçlandırılmadığı şikâyetlerine ilişkin olarak doğrudan yapılan bireysel başvuruları incelememektedir.

Devletin denetim yükümlülüklerini ihlal ettiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilmeniz için, öncelikle doğrudan idareye karşı bu kusur temelinde idari yargıda tam yargı davası açarak mevcut tüm hukuki yolları tüketmeniz gerekmektedir. Tüpgaz üreticisi şirket veya sigorta şirketi aleyhine adli yargıda açtığınız ve onların kusursuz sorumluluğuna dayanan tazminat davası, kamu makamlarının yaşamı koruma yükümlülüklerini yerine getirip getirmediğini değerlendiren bir yol değildir.

Tutukluluk sürenizin kanunda öngörülen azami süreyi veya makul süreyi aştığı şikayetiyle Anayasa Mahkemesine başvurmadan önce, ceza muhakemesi kanununda düzenlenen tazminat davası açma imkânını tüketmeniz gerekmektedir. İlgili mevzuat ve yargı içtihatları uyarınca, bireysel başvurunun incelendiği tarih itibarıyla şayet tahliye edilmişseniz veya hakkınızda verilen hüküm nedeniyle hükümlü hâle gelmişseniz, asıl davanız henüz sonuçlanmamış dahi olsa öncelikle adli yargı mercilerinde tazminat davası açmalısınız.

Evet, hukuka aykırı şekilde tutuklandığınız ve sonrasında isnat edilen eylemin suç olmaması sebebiyle beraat ettiğiniz durumlarda, haksız tutukluluk nedeniyle yaşadığınız manevi zararların karşılanması için tazminat talep edebilirsiniz. Hakkınızdaki yargılama beraat kararı ile sonuçlanıp tahliye edildiğinizde, öncelikle ceza muhakemesi kanununda öngörülen tazminat davası yoluna başvurmanız gerekmektedir.

Hayır, tutukluluk süresinin makul süreyi aştığına dair şikâyetlerinizde öncelikle yerel mahkemelerde dava açmadan doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmanız hâlinde talebiniz başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle kabul edilemez bulunur. Anayasa Mahkemesi içtihatlarına göre, tutukluluğun kanunda öngörülen azami süreyi veya makul süreyi aştığı iddialarıyla yapılan bireysel başvurularda, başvuru incelendiği sırada kişi tahliye edilmiş veya hakkında beraat kararı verilmişse öncelikle olağan hukuk yollarına başvurulmalıdır.

Hakkınızda verilen beraat kararı kesinleştikten sonra haksız yere tutuklu kaldığınız süreler için doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmadan önce kanunlarda öngörülen tazminat yollarını tüketmeniz gerekmektedir. Kanuna uygun olarak tutuklandıktan sonra yargılama sonucunda haklarında beraat veya kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilen kişilere, uğradıkları zararların telafisi amacıyla devletten tazminat talep edebilme imkanı açıkça tanınmıştır.