Tazminat

Tutukluluk süresinin makul süreyi aştığı iddialarıyla doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmadan önce, kanunlarda öngörülen tazminat davası açma yolunun tüketilmesi gerekmektedir. Yargılama süreci devam ederken tahliye edilmişseniz veya hakkınızda beraat kararı verilmişse, haksız tutukluluk nedeniyle uğradığınız zararların karşılanması için öncelikle ağır ceza mahkemelerinde tazminat davası açmalısınız.

Tutukluluk sürenizin kanunda öngörülen azami süreyi veya makul süreyi aştığı iddialarında, eğer tahliye edilmiş veya hakkınızda hüküm verilmişse, bireysel başvuru yapmadan önce ceza muhakemesi kanununda öngörülen tazminat davası yoluna başvurmanız zorunludur. Anayasa Mahkemesi, yargılama süreciniz devam etse bile eğer tutukluluk hâliniz sona ermiş ve adli kontrol ile veya doğrudan serbest kalmışsanız, öncelikle ağır ceza mahkemelerinde maddi ve manevi zararlarınızın giderilmesi için tazminat davası açmanız gerektiğini belirtmektedir.

Tutukluluk sürenizin kanunda öngörülen azami veya makul süreyi aştığı iddialarıyla doğrudan Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunmadan önce, kanunlarda yer alan tazminat davası açma yolunu tüketmeniz gerekmektedir. Yargılama süreci devam ederken tahliye edilmişseniz veya hakkınızda verilen beraat kararı gibi bir hükümle yargılamanız sona ermişse, haksız veya uzun süren tutukluluk şikâyetleriniz için öncelikle yetkili ağır ceza mahkemelerinde dava açmanız şarttır.

Evet, idare mahkemelerinde görülen davanızda iddialarınız yeterli bir özenle incelenmediyse Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunarak yeniden yargılama yolunun açılmasını sağlayabilirsiniz. Anayasa Mahkemesi, kamu veya özel sağlık kuruluşları tarafından sunulan hizmetlerde hastaların maddi ve manevi bütünlüklerinin korunup korunmadığını, özellikle tıbbi müdahaleler öncesinde usulüne uygun şekilde rızalarının alınıp alınmadığını denetlemektedir.

Haksız yere gözaltında tutulduğunuzu veya kanunda öngörülen gözaltı süresinin aşıldığını düşünüyorsanız doğrudan Anayasa Mahkemesine başvurmak yerine öncelikle tazminat davası açmanız gerekmektedir. Anayasa Mahkemesi, yakalama ve gözaltına alınmanın hukuka aykırı olduğu veya sürenin aşıldığı iddialarında, asıl ceza davası henüz sonuçlanmamış olsa bile öncelikle Ceza Muhakemesi Kanunu kapsamında ilgili yasal yolların tüketilmesi gerektiğine karar vermektedir.

Terör olayları nedeniyle idare ile sulhname imzalayarak bir miktar ödeme almış olmanız, idarenin ağır ihmali veya kusuru sonradan ortaya çıktığında genel hükümlere göre yeniden tazminat talep etmenize kesin bir engel oluşturmaz. Mahkemelerin bu tür uyuşmazlıkları sadece terör yasası veya sosyal risk ilkesi çerçevesinde değerlendirip, kamu görevlilerinin ağır hizmet kusuruna yönelik iddiaları cevapsız bırakması adil bir yargılama süreci ile bağdaşmaz.

Yargılamanın makul sürede sonuçlandırılmaması nedeniyle uğradığınız zararların giderilmesi için öncelikle Tazminat Komisyonuna başvuru yapmanız gerekmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, mahkemelerde yıllarca süren ve uzayan davalardan kaynaklanan şikâyetler doğrudan bireysel başvuru konusu yapılamaz.

Tutukluluk sürenizin makul süreyi aştığı iddiasıyla doğrudan Anayasa Mahkemesi'ne başvuru yapmanız kural olarak mümkün görülmemekte olup öncelikle kanunlarda öngörülen diğer hukuki yolları tüketmeniz gerekmektedir. Yüksek mahkemenin yerleşik içtihatlarına göre, bireysel başvuru incelendiği sırada kişi tahliye edilmişse veya hakkında mahkûmiyet ya da beraat kararı verilerek hükümlü hâle gelmişse, asıl yargılama süreci henüz kesinleşmemiş olsa bile öncelikle Ceza Muhakemesi Kanunu kapsamında tazminat davası açılması zorunludur.

Tahliye edildikten sonra tutukluluk sürenizin makul olmadığı gerekçesiyle doğrudan Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunmanız, hukuk sistemimizdeki diğer başvuru yollarını tüketmediğiniz sürece kural olarak kabul edilmeyebilir. Anayasa Mahkemesi içtihatlarına göre, tutukluluğun kanunda öngörülen azami süreyi veya makul süreyi aştığı iddialarıyla yapılan başvurularda, bireysel başvurunun incelendiği tarih itibarıyla şayet kişi tahliye edilmişse, öncelikle olağan kanun yollarının işletilmesi zorunlu görülmektedir.

Tahliye edilmiş veya davanız beraatle sonuçlanmışsa, uzun süren tutukluluk şikayetleriniz için olağan kanun yollarını tüketmeden doğrudan Anayasa Mahkemesine yapacağınız başvurular incelenmeyecektir. Ceza muhakemesi sistemimizde, tutukluluğun kanunda öngörülen azami süreyi veya makul süreyi aştığı iddialarına karşı etkili bir hukuk yolu öngörülmüştür.