Özel Hayatın Gizliliği

Hakkınızda geçmişte yapılmış olan ve güncelliğini yitirmesine rağmen internet ortamında varlığını sürdüren bu tür haberlerin silinmesini unutulma hakkı çerçevesinde talep etmeniz mümkündür. Bu haberler nedeniyle şeref ve haysiyetinizin zedelenmesi, Anayasa ile koruma altına alınan kişilik haklarınıza ve özel hayatın gizliliği prensibine aykırı bir durum olarak karşımıza çıkmaktadır.

İnternet ortamında yer alan ve şahsınızla doğrudan ilişkilendirilen kişisel verilerinizin arama motorlarından veya sitelerden kaldırılmasını, hukuken unutulma hakkı çerçevesinde talep edebilme imkanınız bulunmaktadır. Hakkınızdaki verilerin işlenme amacı ortadan kalktığında veya bu bilgilerin dijital dünyada tutulmasında artık meşru bir menfaat kalmadığında, geçmişinize dair bu bilgilerin silinmesini isteyerek unutulma hakkı uygulamasını devreye sokabilirsiniz.

Türk ceza muhakemesi hukuku mevzuatında, şüphelinin bilgisi veya rızası olmaksızın internet veya başka bir ağ üzerinden cihazına gizlice bağlanarak uzaktan arama yapılmasını meşru kılan açık bir kanuni düzenleme bulunmamaktadır. Bilişim sistemlerinde arama ve inceleme işlemleri, ancak fiziki olarak cihazın bulunduğu ortamda veya sistemin bizzat kendisi üzerinde gerçekleştirilebilir.

Şahsi fotoğraflarınızın ve özel yazışmalarınızın rızanız dışında elde edilmesi ve üçüncü kişilerle paylaşılması, ceza kanunlarımız kapsamında doğrudan bir suç unsuru oluşturur. Bu eylem, hukuki niteliği itibarıyla verileri hukuka aykırı verme veya ele geçirme suçu bağlamında değerlendirilmekte olup, failin özel hayatınız üzerinde kontrol hakkınızı açıkça ihlal ettiği anlamına gelmektedir.

İletişim veya abonelik hizmetleri çerçevesinde toplanan verilerinizin, kullanım amacı ve sözleşme süresi sona erdikten sonra sistemden yok edilmemesi hukuka aykırılık teşkil edebilecek önemli bir durumdur. Hukuk düzenimiz, belirli bir sürenin sonunda verilerin silinmesi veya tamamen anonim hale getirilmesi yükümlülüğünü öngörmekte olup, bu yükümlülüğü yerine getirmeyen sorumlular hakkında yaptırımlar uygulamaktadır.

Bir bilgisayar sistemine veya ağına yetki olmaksızın erişim sağlanması, açıkça yetkisiz erişim olarak tanımlanan ve hukuki müeyyidelerle karşılaşabilecek bir ihlaldir. Bilişim korsanları, sistemin işletim yazılımında bulunan arka kapıları kullanarak veri güvenliğini, gizliliğini ve bütünlüğünü tehlikeye atacak şekilde içeriye sızmış olabilir.

Bir bilişim sistemine hukuka aykırı olarak girmek ve orada kalmaya devam etmek, verilerde hiçbir değişiklik yapılmasa dahi hukuki incelemeye esas oluşturabilecek bir eylemdir. Türk Ceza Kanunu kapsamında, sadece bilişim sistemine girme ve sistem içerisinde belirli bir süre kalma hareketlerinin birlikte gerçekleşmesi durumunda suçun maddi unsurunun oluşabileceği değerlendirilmektedir.

İşverenin mesai takibi amacıyla yüz tanıma sistemi gibi biyometrik veri işleyen yöntemleri zorunlu tutması ve e-postalarınızı sürekli denetlemesi, işçinin mahremiyet alanına müdahale oluşturabilecek nitelikte bir olaydır. Yüz tanıma sistemleri kişilerin özel nitelikli kişisel verisi olan biyometrik verilerini işlediğinden, bu uygulamanın orantılılık ilkesine uygunluğu ve alternatif daha hafif yöntemlerin bulunup bulunmadığı hukuki incelemeye esas oluşturacaktır.

Vatandaşların bilgisi ve açık onayı olmaksızın internet siteleri tarafından IP adreslerinin kaydedilmesi veya çerezler (cookies) kullanılarak kişisel verilerin toplanması, hukuka uygunluk açısından çok ciddi sorunlar barındırmaktadır. Bilişim teknolojileri aracılığıyla dijital ortamlarda bırakılan izlerin izinsiz şekilde kayıt altına alınması, anayasal güvence altındaki özel hayatın gizliliği hakkına yapılmış bir müdahale olarak değerlendirilmektedir.

Bir ebeveynin, henüz temyiz çağına ulaşmamış bir çocuğun görüntülerini ve özel anlarını sosyal medyada sürekli olarak paylaşıp bu yolla gelir elde etmesi, çocuğun temel haklarına yönelik bir ihlal olarak değerlendirilebilir. Çocukların dijital ortamlarda reklam ve içerik malzemesi olarak kullanılması, onların özel hayatın gizliliği ve mahremiyet haklarının zedelenmesine yol açan hukuki bir sorundur.