Manevi Tazminat

Ceza infaz kurumunda bulunduğunuz dönemde yasal bir dayanak olmaksızın ailenizle görüşme hakkınızın engellenmesi nedeniyle devletten manevi tazminat almanız hukuken mümkündür. Anayasa Mahkemesi, kanuni bir düzenleme bulunmadan sadece idari kararlarla mahpusların görüş haklarının ortadan kaldırılmasını temel hakların ihlali olarak kabul etmektedir.

İdarenin kanuni bir dayanağı olmaksızın uyguladığı kısıtlamalar nedeniyle aile bireyleriyle görüşme hakkı ihlal edilen mahpusların, yaşadıkları manevi zararların telafisi için tazminat talep etme hakkı bulunmaktadır. Temel hak ve hürriyetleri sınırlandıran bir uygulamanın hukuka aykırı olduğu tespit edildiğinde, bozulan hukuk düzeninin eski hâline getirilmesi ve ihlalin sonuçlarının bütünüyle ortadan kaldırılması amaçlanır.

Anayasa Mahkemesi tarafından lehinize ihlal kararı verilmesi, hakkınızdaki cezanın tamamen silineceği ve mağduriyetinizin giderileceği bir yeniden yargılama sürecinin başlatılmasını sağlar. Yüksek mahkeme, ifade özgürlüğünüze yapılan müdahalenin yerel mahkemenin eksik değerlendirmesinden kaynaklandığını tespit ettiğinde, ihlalin sonuçlarının tamamen ortadan kaldırılması gerektiğine hükmeder.

Anayasa Mahkemesi tarafından adil yargılanma hakkınızın ihlal edildiğine karar verilmesi durumunda, ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için öncelikle yeniden yargılama yapılmasına hükmedilmekte olup genellikle ayrıca tazminata karar verilmemektedir. Mahkeme, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararlarıyla gerçekleştirilen müdahalelerin ihlal yarattığını tespit ettiğinde, mağduriyetinizin giderilmesi için ilgili yargı mercilerine dosyayı geri göndererek yeni bir karar verilmesini ister.

Yerel mahkemenin lehinize verdiği kararın istinaf mahkemesi tarafından yeterli ve ilgili gerekçeler sunulmadan reddedilmesi durumunda, sendika hakkınızın ihlal edildiği gerekçesiyle bireysel başvuru yoluna giderek yeniden yargılama ve tazminat talep etme imkânınız bulunmaktadır. Anayasa Mahkemesi, derece mahkemelerinin ve özellikle bölge adliye mahkemelerinin, uyuşmazlıkları çözerken sadece yüzeysel bir değerlendirme yapmalarını kabul etmemekte, ulusal ve uluslararası hukuk çerçevesinde belirlenen kriterlerin somut olaya tam olarak uygulanmasını beklemektedir.

Anayasa Mahkemesi mülkiyet hakkının ihlal edildiğine karar verdiğinde, ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için kural olarak doğrudan tazminat ödenmesine değil davanın yeniden yargılama yapılması amacıyla ilgili mahkemeye gönderilmesine karar vermektedir. Yüksek mahkeme, tespit edilen hak ihlalinin ve bu ihlalin yol açtığı olumsuz sonuçların ortadan kaldırılabilmesi için yerel mahkeme tarafından yargılamanın baştan ele alınmasında hukuki yarar görmektedir.

Anayasa Mahkemesi hakkınızın ihlal edildiğine karar verdiğinde doğrudan tarafınıza milyonlarca liralık tazminat ödenmesine karar vermek yerine kural olarak dosyanın yeniden yargılama yapılmak üzere ilgili mahkemeye gönderilmesine hükmetmektedir. Kamu kurumlarından olan alacağınızın değer kaybına uğratılması nedeniyle tespit edilen hakkınızın ihlali durumunda, bu ihlalin ve olumsuz sonuçlarının ortadan kaldırılması için yerel mahkeme nezdinde yeniden yargılama yapılmasında hukuki yarar görülmektedir.

Haksız yere gözaltına alınmanızın ardından açtığınız tazminat davasında size ödenmesine hükmedilen manevi tazminat miktarının son derece yetersiz olması durumunda Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilirsiniz. Anayasa Mahkemesi, beraat veya kovuşturmaya yer olmadığı kararı alan kişilerin haksız gözaltı nedeniyle açtıkları davalarda, hükmedilen manevi tazminatın kendi belirlediği standartlara göre kayda değer ölçüde düşük kalmasını kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının bir ihlali olarak kabul etmektedir.

Haksız gözaltı nedeniyle açılan tazminat davalarında mahkemelerin takdir yetkisi bulunsa da, hükmedilen tazminat miktarının meydana gelen ihlalle orantısız ve kayda değer ölçüde düşük olması hukuka aykırıdır. Sizin durumunuzda olduğu gibi, hakkında kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilen kişilerin haksız gözaltı nedeniyle açtıkları davalarda, mahkemenin verdiği tazminat tutarı Anayasa Mahkemesinin benzer durumlarda öngördüğü standartların çok altında kalıyorsa, bu durum kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlali sayılmaktadır.

Anayasa Mahkemesi yaptığınız bireysel başvuru sonucunda ifade özgürlüğünüzün ihlal edildiğine karar verirse, öncelikle bu haksızlığın sonuçlarının ortadan kaldırılması amacıyla dosyanın ilgili infaz hâkimliğine gönderilerek yeniden yargılama yapılmasına hükmeder. Verilen bu karar, önceki hatalı kararların ve haksız disiplin cezasının iptal edilmesini, ayrıca Anayasa Mahkemesinin belirlediği ilkeler ve eksiklikler doğrultusunda olayların yeniden adil bir şekilde değerlendirilmesini sağlar.