Manevi Tazminat

Toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkınızın ihlal edildiğinin tespit edilmesi durumunda, yaşadığınız manevi zararların giderilmesi amacıyla tarafınıza manevi tazminat ödenmesine karar verilebilir. İlgili kararda başvurucuların anma etkinliğine yapılan kanunsuz müdahale nedeniyle anayasal haklarının ihlal edildiği kabul edilmiştir.

Anayasa Mahkemesi duruşmada bizzat bulunma talebinizin reddedilerek uzaktan yargılama yapılması sebebiyle ihlal kararı verdiğinde, bu hukuka aykırılığın giderilmesi için öncelikle dosyanızın ilgili derece mahkemesine gönderilerek yeniden yargılama yapılmasına hükmeder. Bu ihlal kararının temel amacı, sizin fiziken mahkeme salonunda bulunarak kendinizi savunabilme ve yargılama sürecine aktif olarak katılabilme imkanınızın baştan itibaren usulüne uygun şekilde sağlanmasıdır.

Anayasa Mahkemesi tarafından mülkiyet hakkınızın ihlal edildiğine karar verilmesi durumunda, uğradığınız mağduriyetin giderilmesi için öncelikli olarak yeniden yargılama yapılmasına hükmedilmektedir. Mahkeme, aleyhinize hükmedilen yargılama gideri ve vekâlet ücreti sebebiyle ortaya çıkan ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılabilmesi için ihlal kararının bir örneğini ilgili derece mahkemesine göndererek yeniden yargılama sürecini başlatır.

Bir yargılama sırasında malvarlığınız üzerine konulan ihtiyati tedbirin makul olmayan bir süre boyunca devam etmesi, Anayasa ile güvence altına alınan mülkiyet hakkının ihlali sayılmaktadır. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, mülkiyet hakkını sınırlandıran bir tedbirin ölçülü olabilmesi için hem kapsamı hem de süresi bakımından orantılı olarak uygulanması şarttır.

İhtiyati tedbirin uzun sürmesinden kaynaklanan mülkiyet hakkı ihlallerinde, ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için genellikle yeniden yargılama yapılmasında hukuki bir yarar bulunmamakta ve doğrudan tazminat ödenmesi yoluna gidilmektedir. Anayasa Mahkemesi, mülkiyet hakkına yapılan müdahaleyi ölçüsüz kılan asıl sorunun tedbirin kendisi değil, bu tedbirin makul olmayan bir süre boyunca devam etmesi olduğuna dikkat çekmektedir.

Cezaevindeki aşırı kalabalıklaşma nedeniyle temel sıhhi ihtiyaçlarınızı karşılamakta zorlanmanız ve insan onuruna yakışmayan koşullarda tutulmanız sebebiyle devletten manevi tazminat talep edebilirsiniz. Anayasa Mahkemesi, tutuklu ve hükümlülerin özgürlükten mahrum kalmalarının doğal sonucu olan kaçınılmaz elem seviyesinden daha fazla sıkıntı ve eziyet çekecekleri bir duruma sokulmamaları gerektiğini vurgulamaktadır.

Anayasa Mahkemesi sendika hakkınızın ihlal edildiğine karar verdiğinde doğrudan maddi tazminata hükmetmek yerine ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması amacıyla dosyanın ilgili mahkemeye gönderilerek yeniden yargılama yapılmasına karar vermektedir. İhlal kararının ilgili mahkemeye ulaşmasının ardından mahkemenin yapması gereken iş öncelikle yeniden yargılama işlemlerini derhal başlatmak ve Anayasa Mahkemesini ihlal sonucuna ulaştıran nedenleri ortadan kaldırarak yeni bir karar vermektir.

Anayasa Mahkemesi tarafından mülkiyet hakkınızın ihlal edildiğine karar verildikten sonra, bu ihlalin ve olumsuz sonuçlarının tamamen ortadan kaldırılabilmesi amacıyla dosyanız için yeniden yargılama yapılmasına karar verilmektedir. Yüksek mahkeme, tespit edilen hak ihlalinin giderilmesi için dosyanızı kararı veren ilgili yargı mercilerine geri göndermektedir.

Anayasa Mahkemesi, kamulaştırma bedelinin değer kaybetmesi nedeniyle verilen hak ihlali kararlarında genellikle ayrıca manevi tazminat ödenmesine gerek görmemektedir. Mahkeme, bedelin enflasyon karşısında değer kaybına uğratılması sebebiyle yaşanan mağduriyetin giderilmesi için yeniden yargılama yapılmasını hukuken telafi edici bir çözüm olarak değerlendirmektedir.

İdarenin herhangi bir yasal kamulaştırma işlemi yapmaksızın taşınmazınıza fiilen el atması kanunilik ilkesine aykırı bir müdahale olarak değerlendirilmekte olup hukuka uygun kabul edilmemektedir. İdarelerin taşınmazlara yaptığı bu tür müdahaleler, Anayasa kuralları ile ilgili kanunlarda belirtilen usullere uymayan haksız bir işlem niteliği taşımaktadır.