Manevi Tazminat

Tarlanızın bulunduğu bölgede kanalizasyon ve arıtma sistemi olmaması nedeniyle arazinizin zarar görmesi durumunda ilgili idareye karşı maddi ve manevi tazminat davası açma hakkınız bulunmaktadır. Belediyelerin veya ilgili idarelerin atık su ve kanalizasyon sularını arıtmadan çevreye bırakması veya gerekli tesisleri kurmayarak kirli suları bertaraf etmemesi hukuken hizmet kusuru olarak kabul edilmektedir.

Çevresel etkenler sebebiyle açtığınız davada idare mahkemesinin manevi tazminat talebinizi reddetmesi durumunda, özel hayata saygı hakkınızın ihlal edildiği gerekçesiyle Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilirsiniz. Anayasa Mahkemesi idarenin yürütmekle yükümlü olduğu kamu hizmetini gereği gibi sunmaması nedeniyle ortaya çıkan çevresel rahatsızlıkların özel hayata saygı hakkı kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini kabul etmektedir.

Yargılamanın çok uzun sürmesi sebebiyle doğrudan Anayasa Mahkemesine yapacağınız bireysel başvurular yasalarda öngörülen idari başvuru yolları tüketilmediği için kural olarak kabul edilemez bulunmaktadır. Yargılamaların makul sürede sonuçlandırılmadığı iddialarıyla ilgili olarak kanunlarda yapılan değişiklikler uyarınca öncelikle ilgili bakanlık bünyesinde kurulan Tazminat Komisyonu isimli idari mercie müracaat edilmesi zorunlu hâle getirilmiştir.

Çekişmeli boşanma davanızın aşırı uzun sürmesi nedeniyle aile kurma hakkınızın engellenmesi durumunda devletten manevi tazminat talep etme hakkınız bulunmaktadır. Yargı sürecinin uzamasında sizin davayı takip etmeme veya süreci uzatma gibi bir kusurunuz yoksa, devletin davaları makul sürede bitirme yükümlülüğünü yerine getirmediği kabul edilir.

Ceza infaz kurumunda bulunurken vefat eden yakınınızın taziyesine katılma talebinizin genel salgın hastalık gerekçeleriyle reddedilmesi, özel hayata ve aile hayatına saygı hakkı ihlali olarak değerlendirilmektedir. İlgili kanunlar gereğince tutuklu ve hükümlülere yakınlarının ölümü hâlinde mazeret izni verilmesi sadece defin işlemiyle sınırlı tutulmamakta, taziye ziyaretlerini de kapsamaktadır.

Soruşturma dosyasına erişiminizin haksız yere kısıtlanması nedeniyle Anayasa Mahkemesi tarafından hakkınızda bir ihlal kararı verilirse, yaşadığınız bu mağduriyetin karşılığı olarak size belirli bir miktar manevi tazminat ödenmesine karar verilecektir. Hakkınızdaki ceza davası ilerlemiş ve artık dosyaya erişim kısıtlaması kalkmış olabileğinden, mahkemenin yeniden bir değerlendirme yapmasının bu aşamada size pratik bir faydası bulunmayabilir.

Soruşturma dosyanıza haksız yere erişim kısıtlaması getirilmesi nedeniyle yaşadığınız mağduriyetler karşılığında devletten manevi tazminat talep etme hakkınız bulunmaktadır. Anayasa Mahkemesi kararlarında da belirtildiği üzere, dosya inceleme yetkisinin geçerli bir gerekçe olmaksızın kısıtlanması suretiyle savunma hakkınızın engellenmesi, Anayasa ile güvence altına alınan kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının açık bir ihlali olarak kabul edilmektedir.

Vefat olayının üzerinden uzun bir süre geçmesi ve taziye törenine katılma imkânının artık fiilen ortadan kalkması durumunda, yaşadığınız manevi ızdırabın giderilmesi amacıyla tarafınıza belirli bir miktarda manevi tazminat ödenmesine karar verilebilmektedir. Ceza infaz kurumu uygulamaları sebebiyle anayasal hakların ihlal edildiği tespit edildiğinde, ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için kural olarak yargılamanın yenilenmesi yoluna gidilir.

Ceza infaz kurumunda süreli yayınlara erişim hakkınızın haksız yere engellenmesi nedeniyle yapacağınız bireysel başvuru sonucunda hak ihlali kararı verilirse hem yeniden yargılama yapılmasını hem de manevi tazminat ödenmesini kazanma imkânınız bulunmaktadır. Yüksek mahkeme, dergiye abonelik talebinizin ilgili ve yeterli bir gerekçe gösterilmeden reddedilmesini hak ihlali olarak tespit ettiğinde, bu ihlalin ve olumsuz sonuçlarının ortadan kaldırılması için dosyanın ilgili infaz hâkimliğine gönderilmesine karar verir.

Olayın idarenin ihmali ve kusuru neticesinde gerçekleştiğinin sonradan ortaya çıkması durumunda, daha önce valilik komisyonu ile sulhname imzalayıp maddi tazminat almış olsanız dahi manevi zararlarınızın tazmini için dava açma hakkınızın bulunduğu kabul edilmektedir. İlgili kanun kapsamında imzalanan sulhnamenin genel hükümlere göre manevi tazminat talep edilmesine engel oluşturmayacağı Anayasa Mahkemesi kararlarında da ifade edilmiştir.