İnsan Hakları

Mahkemenin koyduğu tedbirin çok uzun yıllar boyunca devam etmesi, mülkiyet hakkınızın ihlal edildiği anlamına gelebilir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, mülkiyet hakkını sınırlandıran bir tedbirin anayasaya uygun ve ölçülü kabul edilebilmesi için uygulamanın kapsamı ve süresi bakımından orantılı olması gerekmektedir.

Eşyalarınızın müsadere edilmesine karşı kanun yollarına başvurma imkânınızın askıya alınarak bu kararın doğrudan infaz edilmesi, hukuki güvencelerden mahrum bırakıldığınız için anayasal haklarınıza aykırıdır. Müsadere kararlarının hukuka uygun olup olmadığını ileri sürebileceğiniz temyiz yolu gibi etkili başvuru mekanizmalarının işletilmemesi, mülkiyet hakkınıza yönelik keyfî müdahalelerin önünü açmaktadır.

Kamu kurumlarından olan alacağınızın enflasyon karşısında önemli ölçüde değer kaybına uğratılması veya bu şekilde değer kaybettirilerek ödenmesi durumunda mülkiyet hakkınız ihlal edilmiş sayılmaktadır. Anayasa Mahkemesi, devletten olan çeşitli para alacaklarının enflasyon sebebiyle erimesiyle ilgili yaptığı değerlendirmelerde, bu durumun kişilere şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklediğini kabul etmektedir.

Anayasa Mahkemesi, mülkiyet hakkı ihlalinin tespit edildiği durumlarda ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasını yeterli bir giderim yöntemi olarak gördüğünden ayrıca tazminat taleplerini reddetmektedir. Kamu kurumlarından olan alacağınızın enflasyon karşısında değer kaybına uğratılması sebebiyle ortaya çıkan mağduriyetinizin giderilmesi için, ihlal kararının gönderildiği yerel mahkemelerin yeniden yargılama işlemlerini başlatması gerekmektedir.

Kamulaştırma bedelinizin enflasyon karşısında önemli ölçüde değer kaybına uğratılarak ödenmesi durumunda Anayasa Mahkemesine yapacağınız bireysel başvuruda hakkınızın ihlal edildiğine dair bir karar alabilmeniz mümkündür. Anayasa Mahkemesi, kamulaştırma ve kamulaştırmasız el atma tazminatlarının enflasyon karşısında değer kaybına uğratılmasını kişilere şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yükleyen bir durum olarak değerlendirmektedir.

Açtığınız kamulaştırmasız el atma davalarında aleyhinize mahkeme masraflarına ve karşı tarafın vekâlet ücretine hükmedilmesi mülkiyet hakkınızın ihlal edildiği anlamına gelmektedir. Anayasa Mahkemesi, idarenin taşınmazınıza el atması nedeniyle açmak zorunda kaldığınız bu tür davalarda söz konusu masrafların sizin üzerinize bırakılmasının Anayasa'nın sözüne uygun olmadığına karar vermiştir.

Bir taşınmaz veya malvarlığı üzerindeki tedbirin makul olmayan bir süre boyunca devam etmesi, anayasa ile güvence altına alınmış olan mülkiyet hakkınızın ihlali anlamına gelmektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, bir tedbirin ölçülü kabul edilebilmesi için hem kapsamı hem de süresi bakımından orantılı bir şekilde uygulanması gerekmektedir.

Devletin kamulaştırmasız el atma eylemi nedeniyle tarafınıza ödenmesine hükmedilen tazminatın enflasyon karşısında değer kaybetmesi durumunda, mülkiyet hakkı ihlali gerekçesiyle bireysel başvuru yoluna gidebilirsiniz. Anayasa Mahkemesi, idarenin ödemekle yükümlü olduğu tazminatların enflasyon karşısında önemli ölçüde değer kaybına uğratılmasını veya bu şekilde eksik değerle ödenmesini, vatandaşa şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklediği şeklinde değerlendirmektedir.

Kamulaştırma bedelinin enflasyon karşısında erimesi nedeniyle uğradığınız zararın karşılanması için mülkiyet hakkının ihlali iddiasıyla hukuki yollara başvurabilirsiniz. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, devlet tarafından arazinize el konulması karşılığında belirlenen bedelin karar kesinleşene kadar vadeli hesapta bekletilmesi ve bu süreçte enflasyon karşısında önemli ölçüde değer kaybetmesi, size şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklemektedir.

Mahkemelerin kamulaştırma bedelini belirlerken özel ve ticari amaçlı satışları emsal olarak kabul etmemesi, gerçek bedelin hesaplanması amacıyla hukuka uygun bulunabilmektedir. Gayrimenkul satışlarında daha az harç ödemek amacıyla resmî satış senedindeki bedellerin gerçeğinden düşük veya farklı gösterilebilmesi riski bulunduğundan, mahkemeler özel amacı olmayan serbest satışları dikkate almayı tercih etmektedir.