Anasayfa/ Konular/ İnsan Hakları/ SORU & CEVAP

İnsan Hakları

Evrensel hukuk normlarının ve anayasal düzenin çekirdeğini oluşturan insan hakları, bireyin devlet ve toplum karşısındaki en güçlü güvencesidir. Adil yargılanma, ifade özgürlüğü ve mülkiyet hakkı gibi temel değerlere yönelik ihlaller, hem ulusal (AYM) hem de uluslararası (AİHM) yargı mercilerinde katı yaptırımlara tabidir. Hukuk devletinin tesisi ve onurlu bir yaşam standardının sürdürülebilmesi için bu hakların etkin ve tavizsiz bir şekilde savunulması şarttır.
Soru & Cevap Güncelleme: 27.03.2026

Arazime el konuldu ve tazminat davası yıllarca sürdü, bu sürede enflasyon yüzünden alacağım paranın değeri eridi, mağduriyetimi gidermek için anayasa mahkemesine başvurabilir miyim?

add

Evet, kamulaştırma bedelinizin enflasyon karşısında önemli ölçüde değer kaybına uğratılması durumunda Anayasa Mahkemesine başvurarak mağduriyetinizin giderilmesini talep edebilirsiniz. Yüksek mahkeme, kamulaştırma veya kamulaştırmasız el atma davalarında belirlenen tazminatların uzun süren yargılamalar ve enflasyon nedeniyle erimesini, vatandaşa şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklediği şeklinde değerlendirmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 26.05.2025

Vakıf sandığından emekli oldum, maaş artış oranımın devletin yaptığı kanun değişikliğiyle düşürülmesi mülkiyet hakkımı ihlal eder mi?

add

Emekli aylıklarına yapılacak artışlarda oransal karşılaştırma yerine muadil miktar karşılaştırması getirilmesi kural olarak mülkiyet hakkının ihlali olarak kabul edilmemektedir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, kanunda öngörülen alt sınırın belirlenmesinde Sosyal Güvenlik Kurumu sigortalılarına bağlanan yaşlılık aylıklarına yapılan artış oranları yerine miktar üzerinden bir hesaplama sistemine geçilmesi, emekliyi tamamen aylıktan veya asgari bir yaşam standardından mahrum bırakmamaktadır.

Soru & Cevap Güncelleme: 07.10.2025

Tarlam baraj için kamulaştırıldı ama komşumun arazisine benden daha yüksek metrekare fiyatı biçtiler. Mahkemede buna itiraz etmeme rağmen dikkate almadılar, ne yapabilirim?

add

Kamulaştırma bedelinin komşu taşınmazlara göre daha düşük belirlenmesi ve bu konudaki esaslı itirazlarınızın mahkemece değerlendirilmemesi durumunda mülkiyet hakkınızın ihlal edildiği gerekçesiyle Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilirsiniz. Yargılama sürecinde, arazinizin değerinin hesaplanmasında kullanılan tarımsal üretim masraflarının komşu dosyalardaki emsal kararlara kıyasla farklı veya hatalı uygulandığını iddia etmeniz ve bu iddianın davanın sonucunu etkileyecek önemde olması hâlinde, mahkemelerin bu durumu özenli bir şekilde incelemesi gerekmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 24.09.2025

Arabamda kaçak eşya bulunduğu için aracım müsadere edildi ama aynı dosyada bana hagb kararı verdiler, cezam kesinleşmeden aracıma el konulması mülkiyet hakkıma aykırı değil mi?

add

Hakkınızda verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı ile birlikte el konulan aracınızın doğrudan müsadere edilerek bu kararın hemen infazına girişilmesi mülkiyet hakkınızın ihlali sonucunu doğurabilmektedir. Anayasa Mahkemesi içtihatlarına göre, mülkiyet hakkına müsadere yoluyla yapılan müdahalenin keyfî veya hukuka aykırı olup olmadığının ileri sürülebileceği bir yol olarak öngörülen temyiz kanun yoluna başvuru imkânı, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı ile birlikte askıya alınmaktadır.

Soru & Cevap Güncelleme: 10.03.2025

Yıllar önce açılan bir dava yüzünden tapuma ihtiyati tedbir konuldu ve dava hala bitmedi. Taşınmazımı satamıyorum, bu kadar uzun süren tedbir yüzünden bir hakkım ihlal edilmiş oluyor mu?

add

Mahkemeler tarafından taşınmazınız üzerine konulan ihtiyati tedbir kararının makul olmayan bir süre boyunca devam etmesi, mülkiyet hakkının ihlali olarak değerlendirilebilmektedir. Taşınmazların üçüncü kişilere devir ve temlikinin önlenmesi amacıyla uygulanan bu tür kısıtlamaların hukuka uygun sayılabilmesi için kapsamı ve süresi itibarıyla orantılı olarak uygulanması gerekmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 27.01.2026

Arsama yıllar önce mahkeme tarafından başkasına satılmasın diye tedbir kondu. Dava bir türlü bitmediği için arsamı kullanamıyorum, bu zararımın karşılanması için tazminat alabilir miyim?

add

Mahkeme sürecinin çok uzun sürmesi ve bu nedenle arsanız üzerindeki tedbir kararının yıllarca kaldırılamaması mülkiyet hakkınızı ihlal ettiğinden, uğradığınız bu haksızlık karşısında manevi tazminat alabilirsiniz. Yargı makamları tarafından geçici hukuki koruma amacıyla taşınmazların üçüncü kişilere devir ve temlikinin önlenmesi için konulan tedbirlerin makul süreyi aşacak şekilde uzun yıllar boyunca devam etmesi, anayasal bir hak olan mülkiyet hakkı güvencelerine aykırılık teşkil etmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 19.04.2025

Arsama el konulduğu için kazandığım tazminat enflasyon yüzünden çok eridi, paramın değerini kaybettiği için mülkiyet hakkımın ihlal edildiğini öne sürerek anayasa mahkemesine başvurabilir miyim?

add

Kazandığınız kamulaştırmasız el atma tazminatının enflasyon karşısında değer kaybına uğratılması durumunda mülkiyet hakkınızın ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilirsiniz. Yüksek Mahkeme, kamulaştırma bedeli ve kamulaştırmasız el atma tazminatlarının enflasyon karşısında önemli ölçüde değer kaybına uğratılarak ödenmesinin kişilere şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklediğini kabul etmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 05.03.2025

Devlet arazime el koyduktan yıllar sonra tazminat ödedi ama enflasyon yüzünden paranın değeri kalmadı. Tazminatımın erimesi mülkiyet hakkımın ihlali sayılır mı?

add

Devletin arazinize bedelini ödemeden el koyması ve sonrasında ödenen tazminatın enflasyon karşısında değer kaybetmesi mülkiyet hakkı ihlali sayılmaktadır. Anayasa Mahkemesi, idarenin hukuki bir işleme dayanmaksızın taşınmaza müdahale etmesi durumunda ödenmesi gereken tazminatın enflasyon nedeniyle önemli ölçüde erimesinin, kişilere şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklediğini kabul etmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 17.03.2026

Anayasa mahkemesi tazminatımın enflasyon karşısında eridiğini ve hakkımın yendiğini kabul etti. Bana doğrudan ekstra tazminat ödenmesine mi karar verecek, yoksa süreç nasıl işleyecek?

add

Anayasa Mahkemesi, tazminatınızın enflasyon karşısında değer kaybetmesi nedeniyle tespit ettiği ihlallerde doğrudan yeni bir tazminat ödenmesine karar vermek yerine kural olarak dosyanın yeniden incelenmesini sağlamaktadır. Mahkeme, mülkiyet hakkınızın ihlal edildiğini tespit ettiğinde, bu ihlalin ve yarattığı sonuçların ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasında hukuki yarar ve zorunluluk görmektedir.

Soru & Cevap Güncelleme: 31.10.2025

Arsama el konulduğu için kazandığım tazminat enflasyon yüzünden çok değer kaybetti, bu zararımın karşılanması için anayasa mahkemesi'ne başvursam hakkımı alabilir miyim?

add

Anayasa Mahkemesi, idarenin taşınmazınıza el koyması nedeniyle ödenmesi gereken tazminatın enflasyon karşısında erimesini mülkiyet hakkı ihlali olarak kabul etmektedir ve bu tür durumlarda yeniden yargılama yolunu açmaktadır. Mahkeme, hak edilen kamulaştırmasız el atma tazminatının enflasyon karşısında önemli ölçüde değer kaybına uğratılarak ödenmesinin, kişilere şahsi olarak aşırı ve olağan dışı bir külfet yüklediğini belirtmektedir.