İnsan Hakları

Davanızın makul sürede sonuçlanmaması şikayetiyle doğrudan Anayasa Mahkemesi'ne başvurmadan önce bu konuda kanunla kurulmuş olan komisyona başvurmanız gerekmektedir. Makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği yönündeki iddialarda, Anayasa Mahkemesi'ne yapılan bireysel başvurunun ikincil niteliği kuralı devreye girmektedir.

Savcılık tarafından yürütülen ceza soruşturmalarında olayı aydınlatabilecek delillerin bağımsız ve tarafsız kişilerce toplanıp incelenmesi esastır ve olaya karışan veya tarafsızlığı konusunda şüphe oluşabilecek kişilerin hazırladığı belgelere dayanılarak dosyanın kapatılması adil bir uygulama değildir. Darp olayına karıştığı iddia edilen infaz koruma memurlarının çalışma arkadaşlarının kamera görüntülerini inceleyerek düzenlediği tutanakların tek başına hükme esas alınması, yürütülen soruşturmanın güvenirliğini zedeler.

Yargılamanın çok uzun sürmesi nedeniyle yaşadığınız mağduriyetler için doğrudan Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapmadan önce, kanunla kurulan Tazminat Komisyonu yolunu tüketmeniz gerekmektedir. Makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine yönelik iddialar için yasal düzenlemelerle yeni bir idari başvuru yolu oluşturulmuş olup, bu tür şikayetlerin öncelikle ilgili komisyon tarafından incelenmesi kanuni bir zorunluluktur.

Eşdeğer sınava sağlık sorunları sebebiyle katılamadığınızı belgelediğiniz hâlde mahkemenin bu mazeretinizi hiç araştırmadan davanızı reddetmesi adil yargılanma hakkınızın ihlali niteliğinde değerlendirilebilir. Anayasa Mahkemesi kararlarına göre, kişilerin uzun yıllar önce girdiği ve geçerliliği kabul edilmiş bir sınavın şüpheli bulunması için sadece puan artışı yeterli görülmemektedir.

Anayasa Mahkemesi'ne göndermek amacıyla hazırladığınız evrakın size verilmemesinin bireysel başvuru hakkınızı engellediğinin kabul edilebilmesi için, evrakın gerçekten bu amaca yönelik olduğunun somut bir biçimde anlaşılması gerekmektedir. İlgili kararda, bir mahpusun idareye verdiği on sayfalık dokümanda herhangi bir mahkeme adının veya başvuru makamının yazılı olmadığı, yalnızca belgelerin çoğaltılmasının talep edildiği görülmüştür.

Ceza infaz kurumlarında bulunan mahpusların açık ve kapalı görüş haklarının idari makamların kararlarıyla tamamen sınırlandırılması hukuka uygun görülmemektedir. Cezaevindeki tutuklu ve hükümlülerin ziyaret edilme hakkı ilgili kanunlarda açıkça düzenlenmiş olup bu kanunlar idari makamlara ziyaret hakkının tamamen ortadan kaldırılması veya engellenmesi yönünde açık ve genel bir yetki vermemektedir.

İnfaz hakimliğinin ret kararına karşı itirazınızı süresi içinde o yerdeki ağır ceza mahkemesine yapmanız gerekmektedir. Ceza infaz kurumu uygulamalarından kaynaklanan uyuşmazlıklarda öncelikle infaz hakimliğine şikayet yoluna gidilmesi kanuni bir zorunluluktur.

Koronavirüs pandemisi nedeniyle yargısal sürelerin durduğu tarihler arasında geçen zaman, Anayasa Mahkemesine yapacağınız bireysel başvuru sürenizi olumsuz etkilemez ve hakkınızı yakmaz. Mahkemenin nihai kararını öğrendiğiniz tarih salgın dönemine denk gelse bile, yasal düzenlemeler gereği bu süreçte süreler işlemediğinden başvurunuz süresinde yapılmış kabul edilmektedir.

Anayasa Mahkemesine yapacağınız bireysel başvuru sonucunda, mahkemeye erişim hakkınızın kısıtlandığı tespit edilirse dosyanızın yeniden görülmesi için karar verilebilmektedir. Anayasa Mahkemesi, yatalak olmanız veya zarara sebebiyet verenleri ceza dosyasından çok sonra öğrenmeniz gibi davanın seyrini değiştirecek iddialarınızın yerel mahkemelerce dikkate alınmamasını anayasal hakların ihlali olarak görebilir.

Anayasa Mahkemesi, yabancı büyükelçiliklere veya uluslararası kurumlara göndermek istediğiniz mektupların cezaevi idaresi tarafından sakıncalı bulunarak karalanması durumunda her zaman hak ihlali kararı vermemektedir. Yüksek mahkeme, mahpusların mektuplarının denetlenmesi ve alıkonulması suretiyle haklara yapılan müdahalelerin kanuniliğini, meşru amacını ve demokratik toplum düzeni gereklerine uygunluğunu titizlikle incelemektedir.